Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti (OSS101F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á grundvallaratriðum rekstrarhagfræði og markaðslíkansins enda eru markaðsbrestir skýrðir á þeim grunni. Áhersla er lögð á að nemendur tileinki sér grunnhugtök hagfræði og geti beitt þeim. Áhrif markaðsbresta á samfélagið eru könnuð og fjallað er um þau afskipti ríkisins sem leiðrétt geta slíka bresti. Þá er einnig vikið að stjórnvaldsbrestum sem er hliðstætt vandamál í opinberum rekstri.

Í námskeiðinu er fjallað um framboð og eftirspurn, teygni, markaði og áhrif stjórnvalda. Fjallað er um stöðu neytenda og áhrif viðskipta á einstaklinga og fyrirtæki við skattlagningu og í alþjóðaviðskiptum. Lýst er velferðartapi, leikjafræði, ytri áhrifum og almannagæðum og farið yfir mismunandi markaðsform og kostnað. Loks er farið yfir tekjudreifingu, neytendaval, ósamhverfar upplýsingar og hagfræði stjórnmála og hegðunar. 

Námskeiðið er kennt í fjarnámi.

Opinber stjórnsýsla (OSS111F)

Í þessu kynningar- og inngangsnámskeiði er farið yfir grundvallarhugtök stjórnsýslufræðanna, helstu kenningar um skipulagsheildir, valddreifingu og ákvarðanatöku, og þróun stjórnsýslufræðinnar sem fræðigreinar. Fjallað er um megineinkenni opinberrar stjórnsýslu á Íslandi, grundvöll hennar og mótunarþætti, og hún jafnframt skoðuð í samhengi við aðrar stjórnsýsluhefðir, einkum þær norrænu. Athyglinni er sérstaklega beint að tengslum stjórnsýslu og stjórnmála og áhrifum þeirra á uppbyggingu, starfshætti og stefnumótun, sem og að nýskipan í ríkisrekstri, gagnrýni á hana og því sem við hefur tekið. Greint er hvers vegna opinber stefna lítur oft öðruvísi út en ætlað var, frá dagskrársetningu til ákvarðana í framlínu þjónustunnar, og hvernig lýðræðisleg ábyrgð er tryggð og hvar hún brestur. Áhersla er lögð á hvað skilur að einkarekstur og opinberan rekstur og þjónustu, og á að nemendur geti tengt kenningar námskeiðsins við eigin starfsreynslu og dæmi úr samtímanum.

Skipulag og stjórnun stofnana (OSS202F)

Fjallað er um helstu kenningar um skipulagsheildi (organizational theory) og atferli innan skipulagsheilda (organizational behavior). Áhersla er á skipulag og stjórnun opinberra stofnana og fyrirtækja. Markmið áfangans er að veita nemendum innsýn í fræðilega umfjöllun um viðfangsefnin ásamt hagnýtingu tiltekinna stjórnunaraðferða.

Stjórntæki hins opinbera (OSS203F)

Markmið námskeiðsins er að nemendur fái innsýn í grunnþætti opinbers rekstrar og önnur úrræði sem ríkið getur beitt til að ná markmiðum sínum. Fjallað verður um ýmis stjórntæki ríkisvaldisins, þar á meðal rekstur opinberra stofnana, markaðsvæðingu, fjárhagslega hvata, regluvæðingu og tryggingar/styrki og áhersla lögð á mat og notkun stjórntækjanna við ólíkar aðstæður. Umfjöllunin um hvert stjórntæki er jafnt á fræðilegum grundvelli sem og útlistun á notkun þeirra á Íslandi. Æskilegt er að nemendur hafi tekið námskeiðið OSS101F Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti.  

Stjórnsýsluréttur fyrir stjórnendur og starfsmenn opinberra stofnana (OSS204F)

Fjallað verður um íslensk stjórnvöld, íslenska stjórnsýslukerfið, reglur sem gilda um samskipti og yfirstjórn innan stjórnsýslukerfisins, um meðferð stjórnsýslumála og upplýsingarétt almennings. Aðalháerslan er á meðferð stjórnsýslumála og þýðingu stjórnsýslulaga nr. 37/1993 í því sambandi. 

Hagnýt tölfræði (STJ201F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á eðli hinnar vísindalegu aðferðar og undirstöðuþekkingu í að greina tölfræðileg gögn sem notuð eru við margs konar opinbera ákvarðanatöku. Farið er yfir hugtök á borð við orsök, réttmæti og áreiðanleika. Fjallað er bæði um lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði, þar á meðal um breytur, gildi, miðlægni, staðalfrávik, úrtök, marktækni og tilgátuprófanir. Áhersla er lögð á að nemendur öðlist færni í að greina og meta megindlegar rannsóknir með tilliti til aðferðafræði og jafnframt að þeir geti sótt gögn og framkvæmt einfaldar tölfræðiaðgerðir í töflureikni. 

Rannsóknaráætlanir og rannsóknarsnið meistararitgerða (STJ302F)

Námskeiðið fjallar um rannsóknir og rannsóknaraðferðir félagsvísinda og er ætlað nemendum í meistaranámi í Stjórnmálafræðideild.  Í lok námskeiðs skulu nemendur hafa öðlast undirstöðu til að vinna sjálfstætt rannsóknarverkefni svo sem MPA eða MA verkefni. Nemendur skulu þekkja grundvallarhugtök vísindaheimspekinnar og mismunandi rannsóknarsnið. Nemendur vinna rannsóknaráætlun og farið er yfir verklag við gerð fræðiritgerða og uppbyggingu þeirra. Námskeiðið er byggt upp á verkefnum.

Æskilegt er að nemendur hafi valið viðfangsefni lokaritgerðar þegar námskeiðið hefst.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

Kenningar og sjónarhorn í fötlunarfræði (FFR102F)

Markmið námskeiðsins er að nemendur öðlist djúpan skilning á þróun hugmynda og kenninga um fötlun og læri að greina áhrif þeirra á stefnumótun, þjónustu og daglegt líf fatlaðs fólks. Námskeiðið byggir á þverfræðilegum og gagnrýnum sjónarhornum og tengir fræðilega umfjöllun við réttindabaráttu og alþjóðlegar skuldbindingar, svo sem samning Sameinuðu þjóðanna um réttindi fatlaðs fólks (CRPD). Fjallað verður um félagsleg og menningarleg sjónarhorn, helstu kenningar og nýjustu rannsóknir í fötlunarfræðum. Áhersla verður á virka þátttöku nemenda í umræðum og verkefnavinnu sem styrkir gagnrýna hugsun og hæfni til að beita fræðunum í rannsóknum og starfsháttum.

Lífshlaupið, sjálf og samfélag (FFR302M)

Aðstæður og reynsla fatlaðs fólks er miðlæg í umfjöllun námskeiðsins, þar sem áhersla er á lífshlaupið og þau meginsvið sem snerta daglegt líf, svo sem fjölskyldulíf, menntun, atvinnu og búsetu. Rýnt verður í íslenskar og erlendar rannsóknir um líf og aðstæður fatlaðs fólk og þau fjölmörgu öfl sem móta sjálfsmynd og sjálfsskilning fatlaðra barna, ungmenna og fullorðins fólks. Fræðileg umfjöllun námskeiðsins er tengd við lagasetningar, stefnumótun, þjónustu, velferðarkerfi og félagslegar aðstæður fatlaðs fólks. 

Fötlun og menning (FFR201M)

Markmið námskeiðsins er að nemendur öðlist skilning á stöðu og ímynd fatlaðs fólks í menningu og listum og geti greint birtingarmyndir fötlunar í sögulegu og samtímalegu samhengi. Fjallað verður um ímyndir og hlutverk fatlaðs fólks í dægurmenningu, fjölmiðlum, bókmenntum, listum og almennri orðræðu. Sérstök áhersla verður á (list)menningu fatlaðs fólks og hvernig fötlun er staðsett sem hluti af fjölbreytileika samfélaga. Rýnt verður í ytra og innra aðgengi að menningu og listum og áhrif þess á þátttöku fatlaðs fólks.

Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti (OSS101F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á grundvallaratriðum rekstrarhagfræði og markaðslíkansins enda eru markaðsbrestir skýrðir á þeim grunni. Áhersla er lögð á að nemendur tileinki sér grunnhugtök hagfræði og geti beitt þeim. Áhrif markaðsbresta á samfélagið eru könnuð og fjallað er um þau afskipti ríkisins sem leiðrétt geta slíka bresti. Þá er einnig vikið að stjórnvaldsbrestum sem er hliðstætt vandamál í opinberum rekstri.

Í námskeiðinu er fjallað um framboð og eftirspurn, teygni, markaði og áhrif stjórnvalda. Fjallað er um stöðu neytenda og áhrif viðskipta á einstaklinga og fyrirtæki við skattlagningu og í alþjóðaviðskiptum. Lýst er velferðartapi, leikjafræði, ytri áhrifum og almannagæðum og farið yfir mismunandi markaðsform og kostnað. Loks er farið yfir tekjudreifingu, neytendaval, ósamhverfar upplýsingar og hagfræði stjórnmála og hegðunar. 

Námskeiðið er kennt í fjarnámi.

Opinber stjórnsýsla (OSS111F)

Í þessu kynningar- og inngangsnámskeiði er farið yfir grundvallarhugtök stjórnsýslufræðanna, helstu kenningar um skipulagsheildir, valddreifingu og ákvarðanatöku, og þróun stjórnsýslufræðinnar sem fræðigreinar. Fjallað er um megineinkenni opinberrar stjórnsýslu á Íslandi, grundvöll hennar og mótunarþætti, og hún jafnframt skoðuð í samhengi við aðrar stjórnsýsluhefðir, einkum þær norrænu. Athyglinni er sérstaklega beint að tengslum stjórnsýslu og stjórnmála og áhrifum þeirra á uppbyggingu, starfshætti og stefnumótun, sem og að nýskipan í ríkisrekstri, gagnrýni á hana og því sem við hefur tekið. Greint er hvers vegna opinber stefna lítur oft öðruvísi út en ætlað var, frá dagskrársetningu til ákvarðana í framlínu þjónustunnar, og hvernig lýðræðisleg ábyrgð er tryggð og hvar hún brestur. Áhersla er lögð á hvað skilur að einkarekstur og opinberan rekstur og þjónustu, og á að nemendur geti tengt kenningar námskeiðsins við eigin starfsreynslu og dæmi úr samtímanum.

Skipulag og stjórnun stofnana (OSS202F)

Fjallað er um helstu kenningar um skipulagsheildi (organizational theory) og atferli innan skipulagsheilda (organizational behavior). Áhersla er á skipulag og stjórnun opinberra stofnana og fyrirtækja. Markmið áfangans er að veita nemendum innsýn í fræðilega umfjöllun um viðfangsefnin ásamt hagnýtingu tiltekinna stjórnunaraðferða.

Stjórntæki hins opinbera (OSS203F)

Markmið námskeiðsins er að nemendur fái innsýn í grunnþætti opinbers rekstrar og önnur úrræði sem ríkið getur beitt til að ná markmiðum sínum. Fjallað verður um ýmis stjórntæki ríkisvaldisins, þar á meðal rekstur opinberra stofnana, markaðsvæðingu, fjárhagslega hvata, regluvæðingu og tryggingar/styrki og áhersla lögð á mat og notkun stjórntækjanna við ólíkar aðstæður. Umfjöllunin um hvert stjórntæki er jafnt á fræðilegum grundvelli sem og útlistun á notkun þeirra á Íslandi. Æskilegt er að nemendur hafi tekið námskeiðið OSS101F Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti.  

Stjórnsýsluréttur fyrir stjórnendur og starfsmenn opinberra stofnana (OSS204F)

Fjallað verður um íslensk stjórnvöld, íslenska stjórnsýslukerfið, reglur sem gilda um samskipti og yfirstjórn innan stjórnsýslukerfisins, um meðferð stjórnsýslumála og upplýsingarétt almennings. Aðalháerslan er á meðferð stjórnsýslumála og þýðingu stjórnsýslulaga nr. 37/1993 í því sambandi. 

Hagnýt tölfræði (STJ201F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á eðli hinnar vísindalegu aðferðar og undirstöðuþekkingu í að greina tölfræðileg gögn sem notuð eru við margs konar opinbera ákvarðanatöku. Farið er yfir hugtök á borð við orsök, réttmæti og áreiðanleika. Fjallað er bæði um lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði, þar á meðal um breytur, gildi, miðlægni, staðalfrávik, úrtök, marktækni og tilgátuprófanir. Áhersla er lögð á að nemendur öðlist færni í að greina og meta megindlegar rannsóknir með tilliti til aðferðafræði og jafnframt að þeir geti sótt gögn og framkvæmt einfaldar tölfræðiaðgerðir í töflureikni. 

Rannsóknaráætlanir og rannsóknarsnið meistararitgerða (STJ302F)

Námskeiðið fjallar um rannsóknir og rannsóknaraðferðir félagsvísinda og er ætlað nemendum í meistaranámi í Stjórnmálafræðideild.  Í lok námskeiðs skulu nemendur hafa öðlast undirstöðu til að vinna sjálfstætt rannsóknarverkefni svo sem MPA eða MA verkefni. Nemendur skulu þekkja grundvallarhugtök vísindaheimspekinnar og mismunandi rannsóknarsnið. Nemendur vinna rannsóknaráætlun og farið er yfir verklag við gerð fræðiritgerða og uppbyggingu þeirra. Námskeiðið er byggt upp á verkefnum.

Æskilegt er að nemendur hafi valið viðfangsefni lokaritgerðar þegar námskeiðið hefst.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

Almenn kynjafræði (KYN101F)

Í námskeiðinu er fjallað um helstu viðfangsefni kynjafræða í ljósi margbreytileika nútímasamfélaga. Kynjafræðilegu sjónarhorni er beitt til að gefa yfirlit yfir stöðu og aðstæður ólíkra hópa í samfélaginu. Fjallað er um upphaf og þróun kvennabaráttu og kynjafræða. Kynnt verða helstu hugtök kynjafræða svo sem kyn, kyngervi, eðlishyggja og mótunarhyggja. Skoðað er hvernig kyn er ávallt samtvinnað öðrum samfélagslegum áhrifabreytum.

Kennslufyrirkomulag: Námið byggir á vendikennslu sem þýðir að allir fyrirlestrar verða aðgengilegir á Canvas. Stað- og fjarnemar mæta vikulega í umræðutíma í háskólanum eða á Teams og netnemar taka vikulega þátt í umræðum á Canvas.

Hagnýting jafnréttisfræða: Frá bróðurparti til systkinalags (KYN202F)

Jafnréttismál eru hluti af hinu opinberu regluverki á Íslandi og sífellt meiri kröfur eru gerðar á því sviði. Námskeiðið veitir hagnýtan undirbúning fyrir margvísleg störf í almenna og opinbera geiranum þar sem þekking og þjálfun í jafnréttismálum er nauðsynleg.

Námskeiðið er hagnýtur undirbúningur fyrir störf í stjórnun, opinberri stjórnsýslu, fræðslu, kennslu, fjölmiðlun og önnur sérhæfð störf. Markmið námskeiðsins er að kynna grundvallaratriði jafnréttisfræða og þjálfa nemendur í hagnýtu jafnréttisstarfi. Fjallað er um sögu og merkingu jafnréttishugtaksins, með sérstakri áherslu á samþættingu kynja- og jafnréttissjónarmiða (e. gender mainstreaming) og kynjaða fjárlagagerð (e. gender budgeting). Fjallað er um birtingarform kyns og mikilvægi kynjavitundar í samfélagslegri umræðu og stefnumótun. Þá eru kynntar hugmyndir um jafnrétti margbreytileikans og samtvinnun ólíkra mismunarbreyta (e. intersectionality). Í nútímasamfélögum eru gerðar síauknar kröfur um þekkingu á jafnréttismálum. Ísland er aðili að alþjóðasamþykktum um jafnrétti og í lögum um jafna stöðu og jafnan rétt kvenna og karla er kveðið á um kynjasamþættingu í stefnumótun og ákvörðunum á öllum sviðum samfélagsins. Slík samþætting krefst þekkingar á jafnréttismálum og gera jafnréttislög ráð fyrir jafnréttisfræðslu á öllum skólastigum.

Kenningar í kynjafræði (KYN211F)

Í námskeiðinu er fjallað um heimspekilegan og kenningalegan grundvöll kynjafræða og gagnrýnið og þverfræðilegt inntak þeirra. Fjallað er um birtingarform og merkingu kyns (e. sex) og kyngervis (e. gender) í tungumáli og menningu, sögu, samfélagi og vísindum. Sjónarmið fræðanna eru kynnt og tengsl þeirra við aðferðafræði. Þá eru nemendur þjálfaðir í að beita á sjálfstæðan og gagnrýninn hátt fræðilegum hugtökum og aðferðum.

Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti (OSS101F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á grundvallaratriðum rekstrarhagfræði og markaðslíkansins enda eru markaðsbrestir skýrðir á þeim grunni. Áhersla er lögð á að nemendur tileinki sér grunnhugtök hagfræði og geti beitt þeim. Áhrif markaðsbresta á samfélagið eru könnuð og fjallað er um þau afskipti ríkisins sem leiðrétt geta slíka bresti. Þá er einnig vikið að stjórnvaldsbrestum sem er hliðstætt vandamál í opinberum rekstri.

Í námskeiðinu er fjallað um framboð og eftirspurn, teygni, markaði og áhrif stjórnvalda. Fjallað er um stöðu neytenda og áhrif viðskipta á einstaklinga og fyrirtæki við skattlagningu og í alþjóðaviðskiptum. Lýst er velferðartapi, leikjafræði, ytri áhrifum og almannagæðum og farið yfir mismunandi markaðsform og kostnað. Loks er farið yfir tekjudreifingu, neytendaval, ósamhverfar upplýsingar og hagfræði stjórnmála og hegðunar. 

Námskeiðið er kennt í fjarnámi.

Opinber stjórnsýsla (OSS111F)

Í þessu kynningar- og inngangsnámskeiði er farið yfir grundvallarhugtök stjórnsýslufræðanna, helstu kenningar um skipulagsheildir, valddreifingu og ákvarðanatöku, og þróun stjórnsýslufræðinnar sem fræðigreinar. Fjallað er um megineinkenni opinberrar stjórnsýslu á Íslandi, grundvöll hennar og mótunarþætti, og hún jafnframt skoðuð í samhengi við aðrar stjórnsýsluhefðir, einkum þær norrænu. Athyglinni er sérstaklega beint að tengslum stjórnsýslu og stjórnmála og áhrifum þeirra á uppbyggingu, starfshætti og stefnumótun, sem og að nýskipan í ríkisrekstri, gagnrýni á hana og því sem við hefur tekið. Greint er hvers vegna opinber stefna lítur oft öðruvísi út en ætlað var, frá dagskrársetningu til ákvarðana í framlínu þjónustunnar, og hvernig lýðræðisleg ábyrgð er tryggð og hvar hún brestur. Áhersla er lögð á hvað skilur að einkarekstur og opinberan rekstur og þjónustu, og á að nemendur geti tengt kenningar námskeiðsins við eigin starfsreynslu og dæmi úr samtímanum.

Skipulag og stjórnun stofnana (OSS202F)

Fjallað er um helstu kenningar um skipulagsheildi (organizational theory) og atferli innan skipulagsheilda (organizational behavior). Áhersla er á skipulag og stjórnun opinberra stofnana og fyrirtækja. Markmið áfangans er að veita nemendum innsýn í fræðilega umfjöllun um viðfangsefnin ásamt hagnýtingu tiltekinna stjórnunaraðferða.

Stjórntæki hins opinbera (OSS203F)

Markmið námskeiðsins er að nemendur fái innsýn í grunnþætti opinbers rekstrar og önnur úrræði sem ríkið getur beitt til að ná markmiðum sínum. Fjallað verður um ýmis stjórntæki ríkisvaldisins, þar á meðal rekstur opinberra stofnana, markaðsvæðingu, fjárhagslega hvata, regluvæðingu og tryggingar/styrki og áhersla lögð á mat og notkun stjórntækjanna við ólíkar aðstæður. Umfjöllunin um hvert stjórntæki er jafnt á fræðilegum grundvelli sem og útlistun á notkun þeirra á Íslandi. Æskilegt er að nemendur hafi tekið námskeiðið OSS101F Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti.  

Stjórnsýsluréttur fyrir stjórnendur og starfsmenn opinberra stofnana (OSS204F)

Fjallað verður um íslensk stjórnvöld, íslenska stjórnsýslukerfið, reglur sem gilda um samskipti og yfirstjórn innan stjórnsýslukerfisins, um meðferð stjórnsýslumála og upplýsingarétt almennings. Aðalháerslan er á meðferð stjórnsýslumála og þýðingu stjórnsýslulaga nr. 37/1993 í því sambandi. 

Hagnýt tölfræði (STJ201F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á eðli hinnar vísindalegu aðferðar og undirstöðuþekkingu í að greina tölfræðileg gögn sem notuð eru við margs konar opinbera ákvarðanatöku. Farið er yfir hugtök á borð við orsök, réttmæti og áreiðanleika. Fjallað er bæði um lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði, þar á meðal um breytur, gildi, miðlægni, staðalfrávik, úrtök, marktækni og tilgátuprófanir. Áhersla er lögð á að nemendur öðlist færni í að greina og meta megindlegar rannsóknir með tilliti til aðferðafræði og jafnframt að þeir geti sótt gögn og framkvæmt einfaldar tölfræðiaðgerðir í töflureikni. 

Rannsóknaráætlanir og rannsóknarsnið meistararitgerða (STJ302F)

Námskeiðið fjallar um rannsóknir og rannsóknaraðferðir félagsvísinda og er ætlað nemendum í meistaranámi í Stjórnmálafræðideild.  Í lok námskeiðs skulu nemendur hafa öðlast undirstöðu til að vinna sjálfstætt rannsóknarverkefni svo sem MPA eða MA verkefni. Nemendur skulu þekkja grundvallarhugtök vísindaheimspekinnar og mismunandi rannsóknarsnið. Nemendur vinna rannsóknaráætlun og farið er yfir verklag við gerð fræðiritgerða og uppbyggingu þeirra. Námskeiðið er byggt upp á verkefnum.

Æskilegt er að nemendur hafi valið viðfangsefni lokaritgerðar þegar námskeiðið hefst.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

Lýðheilsa: Vísindi, stjórnmál, forvarnir (LÝÐ101F)

Í námskeiðinu er farið yfir skilgreiningar, sögu, markmið, gildissvið, siðfræði og aðferðir lýðheilsuvísinda svo og íslensk- og alþjóðleg lög og sáttmála sem tengjast lýðheilsu. Nokkur áhersla er lögð á lýðheilsu og heilbrigðisvísa í alþjóðlegu samhengi en einnig á íslenska heilbrigðiskerfið, stjórnun og fjármögnun þess svo og samanburð við heilbrigðiskerfi annara þjóða. Ennfremur er farið yfir söfnun heilbrigðisupplýsinga á Íslandi sem á alþjóðavísu og nýtingu þeirra til rannsókna og stefnumótunar í heilbrigðismálum. Einnig er lögð áhersla á þau svið lýðheilsu sem eru á döfinni hverju sinni.

Áhrifavaldar heilbrigðis, forvarnir og heilsuefling (LÝÐ104F)

Stærstu áhættuþættir ótímabærra dauðsfalla svo sem hár blóðþrýstingur, tóbaksnotkun, yfirþyngd og hreyfingarleysi valda um 22 milljónum dauðsfalla árlega á heimsvísu. Bæta mætti allt að 5 árum við meðalaldur jarðarbúa með því að draga hóflega úr algengi átta algengstu áhættuþáttanna. Markmið námskeiðsins er að undirbúa nemendur fyrir þetta viðfangsefni og skiptast áherslur í nokkra meginþætti:

1. Áhrifavaldar heilbrigðis: Hvaða þættir hafa mest áhrif á heilsu og heilbrigði?

2. Aðferðafræði:

a) Hvernig skipuleggjum við forvarnar- og heilsueflingarverkefni?

b) Hvar er hagkvæmast að byrja? Hagfræðileg greining á inngripum.

c) Hvernig höfum við jákvæð áhrif á atferli einstaklinga? Líkön í atferlisfræði, áhugahvetjandi samtöl, atferlishagfræði, samskiptafræði og félagsleg markaðsfærsla.

d) Hvernig höfum við áhrif á ,,kerfið”? Hagsmunagæsla (lobbyismi), bréfaskrif til þingmanna, umfjöllun í fjölmiðlum.

3. Nánari umfjöllun um helstu viðfangsefni: háþrýsingur, sykursýki, hjarta- og æðasjúkdomar, næring og mataræði, ofþyngd og offita, hreyfing, tóbaksvarnir, krabbamein, áfengi og vímuefni, slysavarnir, umhverfi og atvinna, geðrækt og sjálfsvígsforvarnir, kynheilbrigði og sjálfsmynd, sértækar lausnir fyrir börn og unglinga.

Framsetning: Fyrirlestrar umsjónarkennara og valinna gestafyrirlesara sem eru meðal fremstu sérfræðinga þjóðarinnar á sínu sviði. Lagt verður upp úr umræðum, virkni og þátttöku nemenda í tímum. Einnig vinna nemendur hópverkefni þar sem þeir kynna sér til hlítar valinn áhættuþátt og gefa tillögur að úrbótum.

Líftölfræði I (LÝÐ105F)

Inngangur að hagnýtri líftölfræði í lífvísindum. Yfirlit er gefið yfir tegundir breyta; flokkabreytur, strjálar og samfelldar talnabreytur. Lýsandi tölfræði; lýsistærðir og myndræn framsetning gagna. Fræðilegar líkindadreifingar; tvíkostadreifing, Poisson dreifing og normaldreifing. Skilgreiningar á slembiúrtaki og þýði. Dreifingar lýsistærða. Notkun á öryggisbilum og tilgátuprófum. Samanburður á meðalgildi hópa (samfelldar mælingar). Tölfræðipróf fyrir tíðnitöflur (flokkabreytur). Einföld og lógistísk aðhvarfsgreining og ROC greining. Lifunargreining með aðferð Kaplan Meier og Cox. Í fyrirlestrum og dæmatímunum verður notast við tölfræðiforritið R og RStudio umhverfið.

Faraldsfræði - megindleg aðferðafræði (LÝÐ107F)

Námskeiðið er inngangur að faraldsfræðilegum rannsóknaraðferðum og nálgun orsaka. Námskeiðið gefur yfirlit yfir mælingar á tíðni sjúkdóma, áhættu og afstæðri áhættu, gerðir faraldsfræðilegra rannsókna (tilraunir og íhlutandi rannsóknir, hóprannsóknir, tilfella-viðmiðsrannsóknir). Áhersla er lögð á kerfisbundna skekkjuvalda og á aðferðir til að sneiða hjá þeim á undirbúningsstigi rannsókna svo og í úrvinnslu gagna. Nemendur fá þjálfun í því að ritrýna faraldsfræðilegar rannsóknarniðurstöður.

Alþjóðaheilsa (LÝÐ045F)

Námskeiðið fjallar um lýðheilsu í hnattrænu samhengi, sögu og áherslur. Fjallað verður um Heimsmarkmið Sameinuðu þjóðanna og stefnu Íslands í innleiðingu þeirra. Einnig munu sérfræðingar á hverju sviði, íslenskir og erlendir, fjalla um viðfangsefni innan alþjóðaheilsunnar, svo sem heilbrigðisvísa; sjúkdómsbyrði og áhrifaþætti heilsu í löndum heimsins sem búa við fátækt og ójöfnuð og þær leiðir sem gætu stuðlað að bættri heilbrigðisþjónustu og auknu heilbrigði; áhrif öryggis og átaka á heilsu; og heilsuáhrif hamfara.

Stefnt verður á að nemendum verði boðið í vettvangsheimsókni til stofnana sem koma að stefnu Íslands í alþjóðastarfi og móttöku flóttamanna.

Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti (OSS101F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á grundvallaratriðum rekstrarhagfræði og markaðslíkansins enda eru markaðsbrestir skýrðir á þeim grunni. Áhersla er lögð á að nemendur tileinki sér grunnhugtök hagfræði og geti beitt þeim. Áhrif markaðsbresta á samfélagið eru könnuð og fjallað er um þau afskipti ríkisins sem leiðrétt geta slíka bresti. Þá er einnig vikið að stjórnvaldsbrestum sem er hliðstætt vandamál í opinberum rekstri.

Í námskeiðinu er fjallað um framboð og eftirspurn, teygni, markaði og áhrif stjórnvalda. Fjallað er um stöðu neytenda og áhrif viðskipta á einstaklinga og fyrirtæki við skattlagningu og í alþjóðaviðskiptum. Lýst er velferðartapi, leikjafræði, ytri áhrifum og almannagæðum og farið yfir mismunandi markaðsform og kostnað. Loks er farið yfir tekjudreifingu, neytendaval, ósamhverfar upplýsingar og hagfræði stjórnmála og hegðunar. 

Námskeiðið er kennt í fjarnámi.

Opinber stjórnsýsla (OSS111F)

Í þessu kynningar- og inngangsnámskeiði er farið yfir grundvallarhugtök stjórnsýslufræðanna, helstu kenningar um skipulagsheildir, valddreifingu og ákvarðanatöku, og þróun stjórnsýslufræðinnar sem fræðigreinar. Fjallað er um megineinkenni opinberrar stjórnsýslu á Íslandi, grundvöll hennar og mótunarþætti, og hún jafnframt skoðuð í samhengi við aðrar stjórnsýsluhefðir, einkum þær norrænu. Athyglinni er sérstaklega beint að tengslum stjórnsýslu og stjórnmála og áhrifum þeirra á uppbyggingu, starfshætti og stefnumótun, sem og að nýskipan í ríkisrekstri, gagnrýni á hana og því sem við hefur tekið. Greint er hvers vegna opinber stefna lítur oft öðruvísi út en ætlað var, frá dagskrársetningu til ákvarðana í framlínu þjónustunnar, og hvernig lýðræðisleg ábyrgð er tryggð og hvar hún brestur. Áhersla er lögð á hvað skilur að einkarekstur og opinberan rekstur og þjónustu, og á að nemendur geti tengt kenningar námskeiðsins við eigin starfsreynslu og dæmi úr samtímanum.

Skipulag og stjórnun stofnana (OSS202F)

Fjallað er um helstu kenningar um skipulagsheildi (organizational theory) og atferli innan skipulagsheilda (organizational behavior). Áhersla er á skipulag og stjórnun opinberra stofnana og fyrirtækja. Markmið áfangans er að veita nemendum innsýn í fræðilega umfjöllun um viðfangsefnin ásamt hagnýtingu tiltekinna stjórnunaraðferða.

Stjórntæki hins opinbera (OSS203F)

Markmið námskeiðsins er að nemendur fái innsýn í grunnþætti opinbers rekstrar og önnur úrræði sem ríkið getur beitt til að ná markmiðum sínum. Fjallað verður um ýmis stjórntæki ríkisvaldisins, þar á meðal rekstur opinberra stofnana, markaðsvæðingu, fjárhagslega hvata, regluvæðingu og tryggingar/styrki og áhersla lögð á mat og notkun stjórntækjanna við ólíkar aðstæður. Umfjöllunin um hvert stjórntæki er jafnt á fræðilegum grundvelli sem og útlistun á notkun þeirra á Íslandi. Æskilegt er að nemendur hafi tekið námskeiðið OSS101F Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti.  

Stjórnsýsluréttur fyrir stjórnendur og starfsmenn opinberra stofnana (OSS204F)

Fjallað verður um íslensk stjórnvöld, íslenska stjórnsýslukerfið, reglur sem gilda um samskipti og yfirstjórn innan stjórnsýslukerfisins, um meðferð stjórnsýslumála og upplýsingarétt almennings. Aðalháerslan er á meðferð stjórnsýslumála og þýðingu stjórnsýslulaga nr. 37/1993 í því sambandi. 

Hagnýt tölfræði (STJ201F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á eðli hinnar vísindalegu aðferðar og undirstöðuþekkingu í að greina tölfræðileg gögn sem notuð eru við margs konar opinbera ákvarðanatöku. Farið er yfir hugtök á borð við orsök, réttmæti og áreiðanleika. Fjallað er bæði um lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði, þar á meðal um breytur, gildi, miðlægni, staðalfrávik, úrtök, marktækni og tilgátuprófanir. Áhersla er lögð á að nemendur öðlist færni í að greina og meta megindlegar rannsóknir með tilliti til aðferðafræði og jafnframt að þeir geti sótt gögn og framkvæmt einfaldar tölfræðiaðgerðir í töflureikni. 

Rannsóknaráætlanir og rannsóknarsnið meistararitgerða (STJ302F)

Námskeiðið fjallar um rannsóknir og rannsóknaraðferðir félagsvísinda og er ætlað nemendum í meistaranámi í Stjórnmálafræðideild.  Í lok námskeiðs skulu nemendur hafa öðlast undirstöðu til að vinna sjálfstætt rannsóknarverkefni svo sem MPA eða MA verkefni. Nemendur skulu þekkja grundvallarhugtök vísindaheimspekinnar og mismunandi rannsóknarsnið. Nemendur vinna rannsóknaráætlun og farið er yfir verklag við gerð fræðiritgerða og uppbyggingu þeirra. Námskeiðið er byggt upp á verkefnum.

Æskilegt er að nemendur hafi valið viðfangsefni lokaritgerðar þegar námskeiðið hefst.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

Verkefni í opinberri stjórnsýslu (OSS107F)

Nemendum gefst færi á að vinna einstaklingsverkefni í umsjón fastra kennara við deildina sem metin eru á 2-6 einingar. Viðfangsefni og lesefni eru ákveðin í sameiningu af kennara og nemanda.

Stjórnsýsluendurskoðun og opinber fjármál (OSS122F)

Námskeiðið skiptis í tvo meginhluta. Þinglegt eftirlit með íslensku framkvæmdavaldi og starfsemi, stöðu og hlutverki innri endurskoðunar hjá ríkisaðilum.

Fyrirkomulag þinglegs eftirlits, hlutverk Alþingis og eftirlitsstofnana, svo sem Ríkisendurskoðunar og umboðsmanns Alþingis verður kynnt. Stjórnsýsluendurskoðun telst í dag nauðsynlegur þáttur endurskoðunar hjá opinbera geiranum og er sjálfstæð viðbót við hina hefðbundnu fjárhagsendurskoðun.

Markmið með stjórnsýsluendurskoðun er að veita stofnunum og fyrirtækjum ríkis og sveitarfélaga aðhald í rekstri með ábendingum um það sem betur má fara í stjórnun þeirra, skipulagningu, eftirliti, markmiðssetningu og verklagi. Áhersla verður á stjórnsýsluendurskoðun ríkisins.

Í námskeiðinu verður farið yfir tilgang og markmið stjórnsýsluendurskoðunar og þann fræðilega grunn sem hún byggir á. Markmið hennar eru að greina hagsýni, skilvirkni, markvirkni hjá skipulagsheildum sem eru til skoðunar. Farið verður yfir aðferðafræðina sem hún hvílir á og verkfæri hennar kynnt. Jafnframt fá þátttakendur innsýn í aðferðir stjórnsýsluendurskoðunar og beitingu þeirra hérlendis og víðar. Stuðst verður við alþjóðlega handbók INTOSAI (International Organization of Supreme Audit Institutions) , alþjóðlega staðla ISSAI 3000 (International Standards of Supreme Audit Institutions) útgefnar skýrslur Ríkisendurskoðunar verða einnig teknar til umfjöllunar.

Mannauðsstjórnun ríkis og sveitarfélaga (OSS102F)

Námskeiðið fjallar um mannauðsstjórnun hjá hinu opinbera. Farið er yfir helstu kenningar og aðferðir mannauðsstjórnunar, þar á meðal mannauðsstefnur, ráðningar, frammistöðustjórnun, launakerfi og kjarasamninga. Jafnframt er farið yfir lög og reglur sem gilda um réttarsamband opinberra starfsmanna við vinnuveitendur, breytingar á störfum, starfslok og hlutverk stéttarfélaga. Áhersla er lögð á að tengja fræðilega þekkingu við hagnýt álitaefni og ákvörðunartöku stjórnenda og mannauðssérfræðinga hjá ríki og sveitarfélögum.

Skipulagsmál sveitarfélaga: skipulag, stjórnmál og umhverfi (OSS121F)

Í námskeiðinu er fjallað um skipulagsmál sveitarfélaga í víðum skilningi. Lögð er áhersla á að greina samspil stjórnmála, almennings og hagsmunaaðila og aðkomu þeirra að skipulagsferlinu.Stjórnskipulag skipulagsmála og hlutverk og ábyrgð sveitarfélaga er kynnt ásamt helstu takmörkunum á valdi sveitarfélaga. Kynnt eru og farið yfir helstu hugtök og kenningar skipulagsfræða. Skipulagsferlið og ólík skipulagsstig eru kynnt og farið yfir hvernig mat á umhverfisáhrifum og umhverfismat áætlana snertir skipulagsgerð sveitarfélaga.

Starfsumhverfi og stjórnun sveitarfélaga (OSS119F)

Sveitarfélögin mynda annan meginstofn íslenskrar stjórnsýslu. Markmið námskeiðsins er að nemendur geri sér grein fyrir starfsumhverfi þeirra og fái innsýn í stjórnun og vinnuferla á þessu mikilvæga stjórnsýslustigi. Í námskeiðinu verður gefið yfirlit yfir stjórnskipulega stöðu og hlutverk sveitarfélaga, lagareglur sem lúta að störfum sveitarstjórna og helstu verkefnum sveitarfélaganna. Fjallað verður um kosti þessi að skipta ríkjum í sveitarfélög, með hliðsjón af kenningum um lýðræði, hagkvæmni og valddreifingu. Farið verður yfir hvað felst í hlutverki sveitarfélaga annars vegar sem lýðræðislegra stjórnvalda og hins vegar sem þjónustuveitenda. Stuttlega verður einnig vikið að samskiptum ríkis og sveitarfélaga, þ. á m. að verkaskiptingu ríkis og sveitarfélaga og tekjustofnum sveitarfélaga.

Verkefnamat (OSS123F)

Í námskeiðinu fá nemendur fræðilega og hagnýta þekkingu á aðferðum við mat á verkefnum hins opinbera. Stjórnendur innan geirans koma flestir beint eða óbeint að mati á opinberri starfsemi, úttektum sem beinast að því hversu vel starfsemin gengur miðað við tilgang svo sem þann sem tilgreindur er í markmiðsákvæðum laga. Þær geta einnig beinst að afmörkuðum úrlausnarefnum, t.d. skorti á gæðum almannaþjónustu. Þekking og færni í aðferðum verkefnamats nýtist því vel stjórnendum opinberra stofnana. 

Námskeiðið skiptist í þrennt:

• Í fyrsta hlutanum er farið yfir fræðilegar forsendur verkefnamats, þar á meðal kerfislíkanið.
• Í öðrum hluta fer fram kynning á helstu aðferðum verkefnamats, þar á meðal þarfagreiningu, feril-, framvindu- og lokamat. Rætt er sérstaklega um kosti og galla rökrammanálgunar. Fjallað er um framsetningu á skýrslum sem byggðar eru á matsvinnunni.
• Þriðji hlutinn felst í raunhæfu verkefni, verkefnamati nemenda sem lýkur með stuttri skýrslu.

Stefnumiðuð almannatengsl (OSS120F)

Meginmarkmið námskeiðs er að þátttakendur kunni skil á helstu hugmyndum og kenningum um almannatengsl og samskipti, kunni skil á stefnumiðuðum samskiptum og krísustjórnun, geti gert grein fyrir helstu samfélagsmiðlum og nýtingu þeirra, og hannað, þróað og metið samskiptaáætlanir

Verkefni í opinberri stjórnsýslu (OSS207F)

Nemendum gefst færi á að vinna einstaklingsverkefni í umsjón fastra kennara við deildina sem metin eru á 2-6 einingar. Viðfangsefni og lesefni eru ákveðin í sameiningu af kennara og nemanda.

Stafræn stjórnsýsla og opinber nýsköpun (OSS067F)

Námskeiðið beinist að því að kynna nemendur fyrir því hvernig upplýsinga- og samskiptatækni (information and communication technology [UT]) umbreytir stjórnsýslu, stefnu og starfsemi hins opinbera.

Markmiðið er að veita nemendum bæði fræðilega umgjörð og hagnýta færni til að skilja, greina og meta rafræna stjórnsýslu og opinbera nýsköpun með áherslu á „normatív“ gildi þar með talið lýðræðisleg-s.s. almanna traust og gegnsæi- og ólík opinber/almennra gilda (public values), s.s. jöfnuð, hagræði, og sanngirni.

Þar sem rafræn stjórnsýsla er þverfaglegt rannsóknarsvið eru viðfangsefni hennar mjög fjölbreytt til dæmis innleiðing stafrænnar stefnu (e-government implementation), rafvæðing þjónustu (public services digitization), verkefnamat (program evaluation), upplýsingastjórnun, nýsköpun (public sector innovation) og skipulagsbreytingar (organizational change) innan opinberra stofnana. Þetta krefst sértækrar hæfni sem oft er skortur á. Fókus námskeiðsins er á raunveruleg vandamál sem snúa að stofnunum og hagaðilum í ljósi orðræðu um beitingu tæknilausna (s.s. gervigreind) og aukins þrýstings á hagnýtingu þeirra innan opinbera geirans.

Inntak fyrirlestra og verkefna byggir á ritrýndum heimildum úr virtum fagtímaritum, m.a. empirískum rannsóknum sem skoða samspil tækni, stofnana og stjórnkerfis í stafrænu umhverfi. Þar er metið opinbert virði sem stafræn verkefni skapa (public value creation) og þróuð geta til að móta og innleiða stafrænar lausnir (digital competence-building).

Forysta og breytingastjórnun í opinberum rekstri - hlutverk stjórnenda (OSS223F)

Að taka forystu fyrir breytingum er í vaxandi mæli þáttur í störfum stjórnenda hins opinbera. Umhverfi og innra starf opinberra stofnana hefur breyst umtalsvert á undanförnum tíu til fimmtán árum og þar með hlutverk þeirra er þar stjórna. Breytingar á verkefnum, auknar kröfur um árangur, hagkvæmni, upptaka nýrra stjórnunaraðferða, bætt tengsl við borgarana og aukin áhrif þeirra á starfsemi hins opinbera og fleira gera nýjar kröfur til starfshátta stjórnenda í opinberum stofnunum. Þeir verða í vaxandi mæli að vera í forystu breytinga innan stofnana, talsmenn gagnvart fjölmiðlum og hagsmunahópum. Þessi krafa nær til æðstu stjórnenda, og að miklu leyti til millistjórnenda. Þessu námskeiði er ætlað að búa nemendur í opinberri stjórnsýslu undir þennan þátt í þeirra framtíðarstörfum, ásamt því að fjalla um leiðir til þess að komast í forystustörf innan stofnana, halda þeim og takast á við átök sem oftast fylgja forystuhlutverki. Nemendur sem hyggja á önnur störf en hjá opinberum aðilum geta einnig haft gagn af þessu námskeiði, þótt aðstæður þar séu aðrar.

Stefnumótun stofnana (OSS201F)

Markmið námskeiðsins er að veita nemendum hagnýta þjálfun við gerð stefnumótandi áætlunar (strategic planning). Nemendur vinna slíka áætlun fyrir stofnun sem þeir velja. Byggt er á aðferðafræði John M. Brysons.  Skoðaðar verða mismunandi aðferðir við stöðumat, mótun stefnumiða og gerð stefnuáætlunar.  Fjallað verður um gerð árangursmælikvarða á grundvelli stefnumiða.  Fjallað er um fræðilegan bakgrunn aðferðarinnar.

Fjármál og fjármálastjórnun hins opinbera (OSS210F)

Námskeiðið fjallar um stjórnun og stjórnsýslu opinberra fjármála og snýst í meginatriðum um undirbúning og framkvæmd fjárlaga og fjárhagsáætlana. Ekki er fjallað um skattamál sérstaklega, heldur einungis að því leyti sem þau tengjast ákvörðunum í fjárlaga-, fjárhagsáætlanaferlinu. Námskeiðinu er skipt upp í tvo meginhluta. 

Í fyrri hlutanum er athyglinni beint að fjármálum ríkisins þar sem fjallað verður um gerð fjármálaáætlunar og fjárlagafrumvarps og feril þeirra á vettvangi framkvæmdarvalds og löggjafarvalds. Þá verður fjallað um þær breytingar sem verða með gildistöku nýrra laga um opinber fjármál og helstu atriða áætlanagerðar. Hér verða kynnt helstu hugtök, verkfæri og aðferðir sem notaðar eru hjá ríkinu í þessu ferli. Einnig verður fjallað um framkvæmd fjárlaga, eftirlit og önnur áherslumál í áætlunargerð ríkisins. 

Í síðari hlutanum er fjallað um sveitarfélög á Íslandi, það lagaumhverfi sem þau starfa undir og helstu verkefni þeirra. Farið er yfir hlutverk sveitarstjórna, helstu tekjustofna sveitarfélaga og þá málaflokka sem eru rekstrarlega umfangsmestir. Sérstaklega er fjallað um fjármálastjórnun sveitarfélaga, undirbúning fjárheimilda og málsmeðferð við afgreiðslu þeirra. Síðan er farið yfir eftirfylgni og eftirlit með framkvæmd fjárheimilda. Að lokum er fjallað um formleg samskipti hlutverk ríkisins og sveitarfélaga við framkvæmd stjórnsýslunnar svo og eftirlit ríkisins með starfsemi sveitarfélaganna

Hlutverk og stefnumótun alþjóðastofnana (ASK201F)

Alþjóðastofnunum hefur fjölgað verulega frá lokum síðari heimsstyrjaldar og samskipti ríkja fara í vaxandi mæli fram innan veggja þeirra. Í námskeiðinu verður gerð grein fyrir kenningum um eðli og hlutverk alþjóðastofnana og þeim ferlum sem stjórna starfsemi þeirra.

Í stað þess að fjalla sérstaklega um sögu og skipulag einstakra stofnana, mun þetta námskeið leggja áherslu á að kanna hið pólitíska kerfi sem liggur til grundvallar samstarfs ríkja innan alþjóðastofnana. Að hvaða leyti eru alþjóðastofnanir sjálfstæðir aðilar í alþjóðakerfinu?  Hverjir hafa áhrif á alþjóðastofnanir og hvernig gera þeir það? Hvernig eru alþjóðastofnanir fjármagnaðar og hvaða áhrif hefur það á rekstur þeirra? Hvers konar fólk vinnur í alþjóðastofnunum og hvaða áhrif hefur það á stofnanirnar sem það vinnur hjá? Þessum, og fleiri, spurningum verða gerð skil á námskeiðinu.

Nemendur munu kynnast þeim margvíslegu rannsóknaraðferðum sem nýttar eru til að svara þessum spurningum. Lesefni námskeiðsins er fjölbreytt og við munum m.a. nýta okkur sögulegar rannsóknir, tilviksrannsóknir,  og bæði eigindlegar og megindlegar fræðigreinar og bókakafla. Lögð verður sérstök áhersla á nýlegar rannsóknir á sviði alþjóðastjórnmála svo nemendur fá góða yfirsýn yfir stöðu fræðasviðsins. Markmið námskeiðsins er því tvíþætt: í fyrsta lagi, að nemendur öðlist skilning á þeim þáttum, bæði pólitískum og stjórnsýslulegum, sem stýra starfsemi alþjóðastofnana og, í öðru lagi, að gera nemendum kleift að kryfja og vinna með fjölbreyttar rannsóknir á sviði alþjóðastofnana í sinni eigin rannsóknarvinnu.

Námskeiðið byggir á helstu kenningum í alþjóðasamskiptum en ekki er gert ráð fyrir að nemendur búi yfir þekkingu á einstökum stofnunum umfram það sem almennt mætti telja eðlilegt af nemanda með áhuga á alþjóðamálum. Þar sem við á verður bætt við ítarefni fyrir á sem þurfa að kynna sér grunnstarfsemi einstakra stofnana betur. Áhersla verður lögð á stóru alþjóðlegu stofnanirnar, eins og Sameinuðu þjóðirnar, Alþjóðabankann og Alþjóðagjaldeyrissjóðinn, en við munum einnig fjalla um svæðisbundnar stofnanir, eins og Evrópuráðið, alþjóðleg félagasamtök (INGOs) og aðkomu einkaaðila að alþjóðakerfinu.

Hagnýting jafnréttisfræða: Frá bróðurparti til systkinalags (KYN202F)

Jafnréttismál eru hluti af hinu opinberu regluverki á Íslandi og sífellt meiri kröfur eru gerðar á því sviði. Námskeiðið veitir hagnýtan undirbúning fyrir margvísleg störf í almenna og opinbera geiranum þar sem þekking og þjálfun í jafnréttismálum er nauðsynleg.

Námskeiðið er hagnýtur undirbúningur fyrir störf í stjórnun, opinberri stjórnsýslu, fræðslu, kennslu, fjölmiðlun og önnur sérhæfð störf. Markmið námskeiðsins er að kynna grundvallaratriði jafnréttisfræða og þjálfa nemendur í hagnýtu jafnréttisstarfi. Fjallað er um sögu og merkingu jafnréttishugtaksins, með sérstakri áherslu á samþættingu kynja- og jafnréttissjónarmiða (e. gender mainstreaming) og kynjaða fjárlagagerð (e. gender budgeting). Fjallað er um birtingarform kyns og mikilvægi kynjavitundar í samfélagslegri umræðu og stefnumótun. Þá eru kynntar hugmyndir um jafnrétti margbreytileikans og samtvinnun ólíkra mismunarbreyta (e. intersectionality). Í nútímasamfélögum eru gerðar síauknar kröfur um þekkingu á jafnréttismálum. Ísland er aðili að alþjóðasamþykktum um jafnrétti og í lögum um jafna stöðu og jafnan rétt kvenna og karla er kveðið á um kynjasamþættingu í stefnumótun og ákvörðunum á öllum sviðum samfélagsins. Slík samþætting krefst þekkingar á jafnréttismálum og gera jafnréttislög ráð fyrir jafnréttisfræðslu á öllum skólastigum.

Eigindleg aðferðafræði (STJ203F)

Qualitative Methods is a graduate course that provides students with an introduction to some of the most commonly used qualitative methods and methodological tools in political science. The main focus in the course is on case studies (including process tracing) and various tools and techniques used within case studies, e.g., interviewing, focus groups, and qualitative content analysis. One part of the course is also dedicated to discourse analysis. The course begins with a very brief introduction to philosophy of science and outlines basic ontological, epistemological and methodological issues in the social sciences. Students will gain a deeper understanding of the philosophical underpinnings, assumptions and ambitions of the different methods, but they will also gain practical experience as to the design and execution of research within the different traditions.

The course design aims to stimulate active student participation. Students are expected to have done the mandatory reading for each day and to be ready to participate in group work and discussions in class. The course features two distinct types of classes, specifically lecture & discussion classes and workshops. Nine of the thirteen classes are in the form of lecture & discussion classes and will be divided into two parts: a lecture by the lecturer (2 x approx. 40 minutes) and a student-led discussion session, consisting of 20 minutes of group work and 20 minutes of general discussion. The remaining four sessions are taught in the form of workshops. For these, the class will be divided into two groups (A and B) at the beginning of the semester. The workshop for group A will take place from 10:00 to 11:00, the workshop for group B from 11:15 to 12:15 on the day in question. In these workshops, students will work on practical examples connected to the respective topics of the day.

Sveitarfélög og veiting þjónustu í almannaþágu (OSS224F)

Í þessu námskeiði er hlutverk íslenskra sveitarfélaga sem veitanda opinberrar þjónustu skoðað. Í fyrri hluta námskeiðsins er farið yfir helstu kenningar og hugmyndafræði að baki verkefnadreifingu ríkisvaldsins. Einnig er farið yfir hvaða leiðir sveitarfélög fara í því að skipuleggja þjónustu. Lögð er áhersla á að skoða kosti og galla ólíkra leiða til dæmis hvort þjónusta er veitt alfarið að sveitarfélaginu sjálfu, í samstarfi eða útvistuð. Einnig er skoðað hvernig mismunandi þjónusta getur kallað á ólíka aðferðafræði við veitingu hennar. Í seinni hluta námskeiðsins er áherslan á hagnýtingu og farið yfir mismunandi aðferðir til að veita þjónustu sveitarfélaga. Lögð er áhersla á að skoða hvort tveggja þekkt tól og tæki en einnig nýsköpun í þjónustuveitingu og hvað er efst á baugi hverju sinni.  

Hegðunarvísindi í opinberri stefnumótun (OSS225F)

Í þessu námskeiði læra nemendur um valin hugtök og rannsóknir úr félagssálfræði, atferlishagfræði og ákvarðanatökufræðum sem nýta má við gerð, greiningu og framkvæmd stefnumótunar. Bornar verða saman kenningar skynsemishyggju og fjötraðrar skynsemishyggju. Nemendur munu öðlast skining á því hvernig fólk tekur ákvarðanir og leggur mat á áhættu, áhrifum hvata á ákvarðanir og hvernig hafa má áhrif á viðhorf og hegðun. Fjallað verður um millihópasamskipti og samninga. Loks verða tengsl stefnumótunar og hagsældar tekin til umræðu.

Stefnubreytingar, nýsköpun og tengslanet í opinberri stjórnsýslu: Helstu kenningar (OSS220F)

Á þessu námskeiði fá nemendur að kynnast tvenns konar kenningum í opinberri stefnumótun og fá jafnframt tækifæri til að beita þeim á raunveruleg verkefni hjá hinu opinbera. Í fyrsta lagi munu nemendur fara yfir kenningar sem skýra stefnubreytingar og meiriháttar breytingar í málefnum hins opinbera, þ.e. svokallaðar dagskrárkenningar eða “agenda-setting theories”. Í öðru lagi munu nemendur fara yfir kenningar um tengslanet og stýringu tengslaneta í opinberum stjórnkerfum, þeirri nýsköpun innan opinberrar stjórnsýslu sem nú er að koma fram í kjölfar þeirra breytinga sem orðið hafa fyrir áhrif og tilverknað innleiðingar á hugmyndum sem kenndar eru við nýskipan í ríkisrekstri. Fjallað verður um á hvern hátt þessar kenningar tengjast kenningunni um umboðskeðjuna og lýðræðislega ábyrgð og hinum ýmsu stjórntækjum hins opinbera. Áhersla námskeiðsins er á stefnumótunarferli hins opinbera, (The Public Policy Process), þátttakendum í ferlinu (The Policy Actors) og því samhengi sem stefnumótun og ákvarðanataka í opinberri stjórnsýslu gerist í (The Policy Context) og hvernig lýðræðislegri ábyrgð (Democratic accountability) er háttað og komið fyrir í stefnumótun og framkvæmd hin opinbera. 

Í námskeiðinu verður sérstaklega tekið fyrir ein þekktasta kenning á sviði stefnubreytinga innan stjórnmála- og stjórnsýslufræða samtímans, þ.e. kenning John W. Kingdons (1984;2011) um stefnuglugga (Policy windows) í bókinni hans, “Agendas, Alternatives and Public Policy”. Ennfremur verður farið í nokkra kafla úr bókinni „Agendas and Instability in American Politics“ eftir þá Frank Baumgartners og Bryan D. Jones (1993) til að skilja hvernig röskun á valda- og áhrifajafnvægi (Punctuated Equilibrium) í samfélaginu getur leitt til straumhvarfa í einstaka málum á tilteknum tíma. Þá verður farið yfir valda kafla í nýrri bók um tengslanet í opinberri stjórnsýslu “Governance Networks in Public Administration and Public Policy” og þar munu nemendur öðlast þekkingu og hæfni til að greina þátttakendur í tengslanetum á verkefnasviði hins opinbera, hvað einkennir þá og tengslin milli ólíkra þátttakenda, og áhrif mismunandi tengslaneta á lýðræðislega ábyrgð. Að lokum munu nemendur kynnast og læra að þekkja tvær megintegundir að rökum og röksemdarfærslu sem gjarnan er beitt í opinberri umræðu.

Athugið að fyrir utan eina staðlotu er námskeiðið eingöngu kennt í fjarnámi og fyrirlestrar sendir út á vefnum. 

Verkefni í opinberri stjórnsýslu (OSS017F)

Nemendum gefst færi á að vinna einstaklingsverkefni í umsjón fastra kennara við deildina sem metin eru á 2-6 einingar. Viðfangsefni og lesefni eru ákveðin í sameiningu af kennara og nemanda.

Verkefni í opinberri stjórnsýslu (OSS105F, OSS011F, OSS205F)

Nemendum gefst færi á að vinna einstaklingsverkefni í umsjón fastra kennara við deildina sem metið er til 2 eininga. Viðfangsefni og lesefni eru ákveðin í sameiningu af kennara og nemanda.

Nemandi setur sig sjálfur í samband við þann kennara innan Stjórnmálafræðideildar sem hann hefur áhuga á að fá sem leiðbeinanda að verkefninu.

Verkefni í opinberri stjórnsýslu (OSS105F, OSS011F, OSS205F)

Nemendum gefst færi á að vinna einstaklingsverkefni í umsjón fastra kennara við deildina sem metið er til 2 eininga. Viðfangsefni og lesefni eru ákveðin í sameiningu af kennara og nemanda.

Nemandi setur sig sjálfur í samband við þann kennara innan Stjórnmálafræðideildar sem hann hefur áhuga á að fá sem leiðbeinanda að verkefninu.

Verkefni í opinberri stjórnsýslu (OSS105F, OSS011F, OSS205F)

Nemendum gefst færi á að vinna einstaklingsverkefni í umsjón fastra kennara við deildina sem metið er til 2 eininga. Viðfangsefni og lesefni eru ákveðin í sameiningu af kennara og nemanda.

Nemandi setur sig sjálfur í samband við þann kennara innan Stjórnmálafræðideildar sem hann hefur áhuga á að fá sem leiðbeinanda að verkefninu.

Verkefni í opinberri stjórnsýslu (OSS106F, OSS206F, OSS014F)

Nemendum gefst færi á að vinna einstaklingsverkefni í umsjón fastra kennara við deildina sem metin eru á 2-6 einingar. Viðfangsefni og lesefni eru ákveðin í sameiningu af kennara og nemanda.

Verkefni í opinberri stjórnsýslu (OSS106F, OSS206F, OSS014F)

Nemendum gefst færi á að vinna einstaklingsverkefni í umsjón fastra kennara við deildina sem metin eru á 2-6 einingar. Viðfangsefni og lesefni eru ákveðin í sameiningu af kennara og nemanda.

Verkefni í opinberri stjórnsýslu (OSS106F, OSS206F, OSS014F)

Nemendum gefst færi á að vinna einstaklingsverkefni í umsjón fastra kennara við deildina sem metin eru á 2-6 einingar. Viðfangsefni og lesefni eru ákveðin í sameiningu af kennara og nemanda.

Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti (OSS101F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á grundvallaratriðum rekstrarhagfræði og markaðslíkansins enda eru markaðsbrestir skýrðir á þeim grunni. Áhersla er lögð á að nemendur tileinki sér grunnhugtök hagfræði og geti beitt þeim. Áhrif markaðsbresta á samfélagið eru könnuð og fjallað er um þau afskipti ríkisins sem leiðrétt geta slíka bresti. Þá er einnig vikið að stjórnvaldsbrestum sem er hliðstætt vandamál í opinberum rekstri.

Í námskeiðinu er fjallað um framboð og eftirspurn, teygni, markaði og áhrif stjórnvalda. Fjallað er um stöðu neytenda og áhrif viðskipta á einstaklinga og fyrirtæki við skattlagningu og í alþjóðaviðskiptum. Lýst er velferðartapi, leikjafræði, ytri áhrifum og almannagæðum og farið yfir mismunandi markaðsform og kostnað. Loks er farið yfir tekjudreifingu, neytendaval, ósamhverfar upplýsingar og hagfræði stjórnmála og hegðunar. 

Námskeiðið er kennt í fjarnámi.

Opinber stjórnsýsla (OSS111F)

Í þessu kynningar- og inngangsnámskeiði er farið yfir grundvallarhugtök stjórnsýslufræðanna, helstu kenningar um skipulagsheildir, valddreifingu og ákvarðanatöku, og þróun stjórnsýslufræðinnar sem fræðigreinar. Fjallað er um megineinkenni opinberrar stjórnsýslu á Íslandi, grundvöll hennar og mótunarþætti, og hún jafnframt skoðuð í samhengi við aðrar stjórnsýsluhefðir, einkum þær norrænu. Athyglinni er sérstaklega beint að tengslum stjórnsýslu og stjórnmála og áhrifum þeirra á uppbyggingu, starfshætti og stefnumótun, sem og að nýskipan í ríkisrekstri, gagnrýni á hana og því sem við hefur tekið. Greint er hvers vegna opinber stefna lítur oft öðruvísi út en ætlað var, frá dagskrársetningu til ákvarðana í framlínu þjónustunnar, og hvernig lýðræðisleg ábyrgð er tryggð og hvar hún brestur. Áhersla er lögð á hvað skilur að einkarekstur og opinberan rekstur og þjónustu, og á að nemendur geti tengt kenningar námskeiðsins við eigin starfsreynslu og dæmi úr samtímanum.

Skipulag og stjórnun stofnana (OSS202F)

Fjallað er um helstu kenningar um skipulagsheildi (organizational theory) og atferli innan skipulagsheilda (organizational behavior). Áhersla er á skipulag og stjórnun opinberra stofnana og fyrirtækja. Markmið áfangans er að veita nemendum innsýn í fræðilega umfjöllun um viðfangsefnin ásamt hagnýtingu tiltekinna stjórnunaraðferða.

Stjórntæki hins opinbera (OSS203F)

Markmið námskeiðsins er að nemendur fái innsýn í grunnþætti opinbers rekstrar og önnur úrræði sem ríkið getur beitt til að ná markmiðum sínum. Fjallað verður um ýmis stjórntæki ríkisvaldisins, þar á meðal rekstur opinberra stofnana, markaðsvæðingu, fjárhagslega hvata, regluvæðingu og tryggingar/styrki og áhersla lögð á mat og notkun stjórntækjanna við ólíkar aðstæður. Umfjöllunin um hvert stjórntæki er jafnt á fræðilegum grundvelli sem og útlistun á notkun þeirra á Íslandi. Æskilegt er að nemendur hafi tekið námskeiðið OSS101F Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti.  

Stjórnsýsluréttur fyrir stjórnendur og starfsmenn opinberra stofnana (OSS204F)

Fjallað verður um íslensk stjórnvöld, íslenska stjórnsýslukerfið, reglur sem gilda um samskipti og yfirstjórn innan stjórnsýslukerfisins, um meðferð stjórnsýslumála og upplýsingarétt almennings. Aðalháerslan er á meðferð stjórnsýslumála og þýðingu stjórnsýslulaga nr. 37/1993 í því sambandi. 

Hagnýt tölfræði (STJ201F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á eðli hinnar vísindalegu aðferðar og undirstöðuþekkingu í að greina tölfræðileg gögn sem notuð eru við margs konar opinbera ákvarðanatöku. Farið er yfir hugtök á borð við orsök, réttmæti og áreiðanleika. Fjallað er bæði um lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði, þar á meðal um breytur, gildi, miðlægni, staðalfrávik, úrtök, marktækni og tilgátuprófanir. Áhersla er lögð á að nemendur öðlist færni í að greina og meta megindlegar rannsóknir með tilliti til aðferðafræði og jafnframt að þeir geti sótt gögn og framkvæmt einfaldar tölfræðiaðgerðir í töflureikni. 

Rannsóknaráætlanir og rannsóknarsnið meistararitgerða (STJ302F)

Námskeiðið fjallar um rannsóknir og rannsóknaraðferðir félagsvísinda og er ætlað nemendum í meistaranámi í Stjórnmálafræðideild.  Í lok námskeiðs skulu nemendur hafa öðlast undirstöðu til að vinna sjálfstætt rannsóknarverkefni svo sem MPA eða MA verkefni. Nemendur skulu þekkja grundvallarhugtök vísindaheimspekinnar og mismunandi rannsóknarsnið. Nemendur vinna rannsóknaráætlun og farið er yfir verklag við gerð fræðiritgerða og uppbyggingu þeirra. Námskeiðið er byggt upp á verkefnum.

Æskilegt er að nemendur hafi valið viðfangsefni lokaritgerðar þegar námskeiðið hefst.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

Þróun mannauðs og frammistaða. (VIÐ1ABF)

Námskeiðið fjallar um frammistöðustjórnun og markvissa þróun fjölbreytts mannauðs sem samþætta þætti í stjórnun fólks og árangri skipulagsheilda. Áhersla er lögð á hönnun, innleiðingu og þróun frammistöðustjórnunarkerfa ásamt því hvernig reglubundin og uppbyggjandi endurgjöf, hvatning, námskenningar og starfsþróun styðja við hæfniþróun, þátttöku og framleiðni starfsfólks. Fjallað er um þjálfunar- og starfsþróunaráætlanir, tengsl frammistöðumats við nám og þróun, og hvernig stjórnendur geta nýtt frammistöðugögn til að styðja upplýsta ákvarðanatöku. Einnig er tekin fyrir fagleg og ábyrg viðbrögð við frammistöðuvanda, þar á meðal umbótaáætlanir, erfið samtöl og fagleg viðtöl, auk siðferðilegra og lagalegra álitaefna tengdra uppsögnum og starfslokum. Námskeiðið skoðar jafnframt áhrif frammistöðustjórnunar, uppsagna og starfsloka á vinnustaðamenningu og starfsanda, og leiðir til að draga úr neikvæðum áhrifum slíkra ferla í skipulagsheildum.

Verkefni í opinberri stjórnsýslu (OSS105F)

Nemendum gefst færi á að vinna einstaklingsverkefni í umsjón fastra kennara við deildina sem metið er til 2 eininga. Viðfangsefni og lesefni eru ákveðin í sameiningu af kennara og nemanda.

Nemandi setur sig sjálfur í samband við þann kennara innan Stjórnmálafræðideildar sem hann hefur áhuga á að fá sem leiðbeinanda að verkefninu.

Mannauðsstjórnun ríkis og sveitarfélaga (OSS102F)

Námskeiðið fjallar um mannauðsstjórnun hjá hinu opinbera. Farið er yfir helstu kenningar og aðferðir mannauðsstjórnunar, þar á meðal mannauðsstefnur, ráðningar, frammistöðustjórnun, launakerfi og kjarasamninga. Jafnframt er farið yfir lög og reglur sem gilda um réttarsamband opinberra starfsmanna við vinnuveitendur, breytingar á störfum, starfslok og hlutverk stéttarfélaga. Áhersla er lögð á að tengja fræðilega þekkingu við hagnýt álitaefni og ákvörðunartöku stjórnenda og mannauðssérfræðinga hjá ríki og sveitarfélögum.

Vinnuréttur og samskipti á vinnumarkaði (VIÐ2A0F)

Námskeiðið fjallar um samskipti aðila vinnumarkaðarins og lagalegan ramma vinnusambandsins með sérstakri áherslu á íslenskan vinnumarkað. Markmið námskeiðsins er að veita nemendum heildstæða fræðilega og hagnýta þekkingu á vinnumarkaðsfræðum og vinnurétti. Fjallað er um stofnanauppbyggingu vinnumarkaðarins, hlutverk og samskipti ríkisvalds, vinnuveitenda og stéttarfélaga, kjarasamninga, vinnudeilur og verkfallsrétt. Jafnframt er farið yfir réttindi og skyldur aðila vinnusambands, þar á meðal ráðningarsamband, laun, vinnutíma, orlof, veikindarétt, jafnrétti, einelti og lok vinnusambands. Áhersla er lögð á að nemendur geti greint raunhæf mál, beitt fræðilegri og lagalegri þekkingu og tekið upplýstar ákvarðanir í faglegu samhengi.

Vinnusálfræði, ráðningar og stafræn tækni (VIÐ2A1F)

Námskeiðið fjallar um vinnusálfræðileg undirstöðuatriði ráðninga og starfsvals í samtímalegu vinnuumhverfi. Áhersla er lögð á hvernig fræðileg hugtök og líkön vinnusálfræðinnar nýtast við greiningu starfa, skilgreiningu hæfniskrafna og hönnun markvissra ráðningar- og valferla. Fjallað er um ráðningar sem stefnumótandi og faglegt ferli, þar sem val, mat og ákvörðunartaka byggja á kerfisbundinni greiningu, mælanlegum viðmiðum og faglegu mati. Nemendur kynnast jafnframt uppbyggingu vinnuveitendamerkis, hæfileikastjórnun og tengslum ráðninga við langtímaþarfir skipulagsheilda. Í námskeiðinu er fjallað um notkun stafrænnar tækni, gagnagreiningar og gervigreindar í ráðningum sem stuðning við ákvarðanatöku, meðal annars til að auka skilvirkni og draga úr hlutdrægni. Sérstök áhersla er lögð á að nemendur skilji bæði möguleika og takmarkanir slíkra lausna. Jafnframt er fjallað um siðferðileg, lagaleg og fagleg álitaefni tengd ráðningum, notkun gagna og stafrænnar tækni, og ábyrgð mannauðsstjórnenda við meðferð upplýsinga og ákvarðanatöku.

Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti (OSS101F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á grundvallaratriðum rekstrarhagfræði og markaðslíkansins enda eru markaðsbrestir skýrðir á þeim grunni. Áhersla er lögð á að nemendur tileinki sér grunnhugtök hagfræði og geti beitt þeim. Áhrif markaðsbresta á samfélagið eru könnuð og fjallað er um þau afskipti ríkisins sem leiðrétt geta slíka bresti. Þá er einnig vikið að stjórnvaldsbrestum sem er hliðstætt vandamál í opinberum rekstri.

Í námskeiðinu er fjallað um framboð og eftirspurn, teygni, markaði og áhrif stjórnvalda. Fjallað er um stöðu neytenda og áhrif viðskipta á einstaklinga og fyrirtæki við skattlagningu og í alþjóðaviðskiptum. Lýst er velferðartapi, leikjafræði, ytri áhrifum og almannagæðum og farið yfir mismunandi markaðsform og kostnað. Loks er farið yfir tekjudreifingu, neytendaval, ósamhverfar upplýsingar og hagfræði stjórnmála og hegðunar. 

Námskeiðið er kennt í fjarnámi.

Opinber stjórnsýsla (OSS111F)

Í þessu kynningar- og inngangsnámskeiði er farið yfir grundvallarhugtök stjórnsýslufræðanna, helstu kenningar um skipulagsheildir, valddreifingu og ákvarðanatöku, og þróun stjórnsýslufræðinnar sem fræðigreinar. Fjallað er um megineinkenni opinberrar stjórnsýslu á Íslandi, grundvöll hennar og mótunarþætti, og hún jafnframt skoðuð í samhengi við aðrar stjórnsýsluhefðir, einkum þær norrænu. Athyglinni er sérstaklega beint að tengslum stjórnsýslu og stjórnmála og áhrifum þeirra á uppbyggingu, starfshætti og stefnumótun, sem og að nýskipan í ríkisrekstri, gagnrýni á hana og því sem við hefur tekið. Greint er hvers vegna opinber stefna lítur oft öðruvísi út en ætlað var, frá dagskrársetningu til ákvarðana í framlínu þjónustunnar, og hvernig lýðræðisleg ábyrgð er tryggð og hvar hún brestur. Áhersla er lögð á hvað skilur að einkarekstur og opinberan rekstur og þjónustu, og á að nemendur geti tengt kenningar námskeiðsins við eigin starfsreynslu og dæmi úr samtímanum.

Skipulag og stjórnun stofnana (OSS202F)

Fjallað er um helstu kenningar um skipulagsheildi (organizational theory) og atferli innan skipulagsheilda (organizational behavior). Áhersla er á skipulag og stjórnun opinberra stofnana og fyrirtækja. Markmið áfangans er að veita nemendum innsýn í fræðilega umfjöllun um viðfangsefnin ásamt hagnýtingu tiltekinna stjórnunaraðferða.

Stjórntæki hins opinbera (OSS203F)

Markmið námskeiðsins er að nemendur fái innsýn í grunnþætti opinbers rekstrar og önnur úrræði sem ríkið getur beitt til að ná markmiðum sínum. Fjallað verður um ýmis stjórntæki ríkisvaldisins, þar á meðal rekstur opinberra stofnana, markaðsvæðingu, fjárhagslega hvata, regluvæðingu og tryggingar/styrki og áhersla lögð á mat og notkun stjórntækjanna við ólíkar aðstæður. Umfjöllunin um hvert stjórntæki er jafnt á fræðilegum grundvelli sem og útlistun á notkun þeirra á Íslandi. Æskilegt er að nemendur hafi tekið námskeiðið OSS101F Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti.  

Stjórnsýsluréttur fyrir stjórnendur og starfsmenn opinberra stofnana (OSS204F)

Fjallað verður um íslensk stjórnvöld, íslenska stjórnsýslukerfið, reglur sem gilda um samskipti og yfirstjórn innan stjórnsýslukerfisins, um meðferð stjórnsýslumála og upplýsingarétt almennings. Aðalháerslan er á meðferð stjórnsýslumála og þýðingu stjórnsýslulaga nr. 37/1993 í því sambandi. 

Hagnýt tölfræði (STJ201F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á eðli hinnar vísindalegu aðferðar og undirstöðuþekkingu í að greina tölfræðileg gögn sem notuð eru við margs konar opinbera ákvarðanatöku. Farið er yfir hugtök á borð við orsök, réttmæti og áreiðanleika. Fjallað er bæði um lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði, þar á meðal um breytur, gildi, miðlægni, staðalfrávik, úrtök, marktækni og tilgátuprófanir. Áhersla er lögð á að nemendur öðlist færni í að greina og meta megindlegar rannsóknir með tilliti til aðferðafræði og jafnframt að þeir geti sótt gögn og framkvæmt einfaldar tölfræðiaðgerðir í töflureikni. 

Rannsóknaráætlanir og rannsóknarsnið meistararitgerða (STJ302F)

Námskeiðið fjallar um rannsóknir og rannsóknaraðferðir félagsvísinda og er ætlað nemendum í meistaranámi í Stjórnmálafræðideild.  Í lok námskeiðs skulu nemendur hafa öðlast undirstöðu til að vinna sjálfstætt rannsóknarverkefni svo sem MPA eða MA verkefni. Nemendur skulu þekkja grundvallarhugtök vísindaheimspekinnar og mismunandi rannsóknarsnið. Nemendur vinna rannsóknaráætlun og farið er yfir verklag við gerð fræðiritgerða og uppbyggingu þeirra. Námskeiðið er byggt upp á verkefnum.

Æskilegt er að nemendur hafi valið viðfangsefni lokaritgerðar þegar námskeiðið hefst.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

Nýsköpun og sprotaþróun (IÐN121F)

Í námskeiðinu vinna nemendur að þróun á sprotaverkefnum frá hugmynd til afurðar. Lögð er áhersla á hagnýta vinnu við raunveruleg viðfangsefni þar sem nemendur beita notendamiðuðum aðferðum, vinna með viðskiptalíkön og gera fjölbreyttar greiningar og áætlanir. Námskeiðið byggir mikið á vinnustofum og samvinnu milli nemenda með ólíkan faglegan bakgrunn. Áhersla er á gagnrýna greiningu á tækifærum til nýsköpunar og frumkvöðlastarfs, skapandi lausnaleit og þróun hugmynda út frá þörfum notenda. Nemendur öðlast hæfni í aðferðum við að prófa og miðla hugmyndum og lausnum og kynnast hagnýtum og samfélagslegum áhrifum nýsköpunar á breiðum grunni. Námskeiðið hentar nemendum sem vilja efla frumkvöðlahugsun og læra að beita aðferðum nýsköpunar, hvort sem er innan stofnana, starfandi fyrirtækja eða sem sjálfstæðir frumkvöðlar.

Stjórnun nýsköpunar (VIÐ307F)

Námskeiðið veitir nemendum innsýn í stjórnun nýsköpunar, hvort sem um er að ræða þróun vöru, tækni eða þjónustu. Fjallað er um eðli nýsköpunar, ferli hennar og hlutverk í stjórnun og stefnumótun fyrirtækja, auk þess sem skoðað er hvernig skapa má umhverfi sem styður við sköpunarauðgi og árangur í nýsköpun. Nemendur kynnast helstu kenningum á sviði nýsköpunarstjórnunar og greina þætti nýsköpunarferlisins og tengsl þeirra. Jafnframt fá nemendur innsýn í opinbera styrki til fjármögnunar nýsköpunarverkefna. Námskeiðið byggir bæði á hagnýtum úrlausnarefnum og rannsóknum á umhverfi og stjórnun nýsköpunar.

Forysta og breytingastjórnun í opinberum rekstri - hlutverk stjórnenda (OSS223F)

Að taka forystu fyrir breytingum er í vaxandi mæli þáttur í störfum stjórnenda hins opinbera. Umhverfi og innra starf opinberra stofnana hefur breyst umtalsvert á undanförnum tíu til fimmtán árum og þar með hlutverk þeirra er þar stjórna. Breytingar á verkefnum, auknar kröfur um árangur, hagkvæmni, upptaka nýrra stjórnunaraðferða, bætt tengsl við borgarana og aukin áhrif þeirra á starfsemi hins opinbera og fleira gera nýjar kröfur til starfshátta stjórnenda í opinberum stofnunum. Þeir verða í vaxandi mæli að vera í forystu breytinga innan stofnana, talsmenn gagnvart fjölmiðlum og hagsmunahópum. Þessi krafa nær til æðstu stjórnenda, og að miklu leyti til millistjórnenda. Þessu námskeiði er ætlað að búa nemendur í opinberri stjórnsýslu undir þennan þátt í þeirra framtíðarstörfum, ásamt því að fjalla um leiðir til þess að komast í forystustörf innan stofnana, halda þeim og takast á við átök sem oftast fylgja forystuhlutverki. Nemendur sem hyggja á önnur störf en hjá opinberum aðilum geta einnig haft gagn af þessu námskeiði, þótt aðstæður þar séu aðrar.

Nýsköpunar- og frumkvöðlafræði (VIÐ2A6F)

Námskeiðið veitir nemendum yfirsýn yfir fræðasvið nýsköpunar- og frumkvöðlafræða og undirbýr þá fyrir frekara nám og hagnýta þátttöku á sviðinu. Nemendur kynnast helstu hugtökum, kenningum og álitamálum og læra að beita þeim í fræðilegri og gagnrýninni umræðu byggðri á rannsóknum. Lögð er áhersla á greiningu nýlegra fræðigreina, samanburð ólíkra kenninga og beitingu viðeigandi greiningarverkfæra við raunhæf viðfangsefni. Nemendur þjálfast í að meta og rökstyðja val á greiningar- og rannsóknaraðferðum og í að miðla niðurstöðum með skýrum og fræðilegum hætti, bæði skriflega og munnlega.

Stefnubreytingar, nýsköpun og tengslanet í opinberri stjórnsýslu: Helstu kenningar (OSS220F)

Á þessu námskeiði fá nemendur að kynnast tvenns konar kenningum í opinberri stefnumótun og fá jafnframt tækifæri til að beita þeim á raunveruleg verkefni hjá hinu opinbera. Í fyrsta lagi munu nemendur fara yfir kenningar sem skýra stefnubreytingar og meiriháttar breytingar í málefnum hins opinbera, þ.e. svokallaðar dagskrárkenningar eða “agenda-setting theories”. Í öðru lagi munu nemendur fara yfir kenningar um tengslanet og stýringu tengslaneta í opinberum stjórnkerfum, þeirri nýsköpun innan opinberrar stjórnsýslu sem nú er að koma fram í kjölfar þeirra breytinga sem orðið hafa fyrir áhrif og tilverknað innleiðingar á hugmyndum sem kenndar eru við nýskipan í ríkisrekstri. Fjallað verður um á hvern hátt þessar kenningar tengjast kenningunni um umboðskeðjuna og lýðræðislega ábyrgð og hinum ýmsu stjórntækjum hins opinbera. Áhersla námskeiðsins er á stefnumótunarferli hins opinbera, (The Public Policy Process), þátttakendum í ferlinu (The Policy Actors) og því samhengi sem stefnumótun og ákvarðanataka í opinberri stjórnsýslu gerist í (The Policy Context) og hvernig lýðræðislegri ábyrgð (Democratic accountability) er háttað og komið fyrir í stefnumótun og framkvæmd hin opinbera. 

Í námskeiðinu verður sérstaklega tekið fyrir ein þekktasta kenning á sviði stefnubreytinga innan stjórnmála- og stjórnsýslufræða samtímans, þ.e. kenning John W. Kingdons (1984;2011) um stefnuglugga (Policy windows) í bókinni hans, “Agendas, Alternatives and Public Policy”. Ennfremur verður farið í nokkra kafla úr bókinni „Agendas and Instability in American Politics“ eftir þá Frank Baumgartners og Bryan D. Jones (1993) til að skilja hvernig röskun á valda- og áhrifajafnvægi (Punctuated Equilibrium) í samfélaginu getur leitt til straumhvarfa í einstaka málum á tilteknum tíma. Þá verður farið yfir valda kafla í nýrri bók um tengslanet í opinberri stjórnsýslu “Governance Networks in Public Administration and Public Policy” og þar munu nemendur öðlast þekkingu og hæfni til að greina þátttakendur í tengslanetum á verkefnasviði hins opinbera, hvað einkennir þá og tengslin milli ólíkra þátttakenda, og áhrif mismunandi tengslaneta á lýðræðislega ábyrgð. Að lokum munu nemendur kynnast og læra að þekkja tvær megintegundir að rökum og röksemdarfærslu sem gjarnan er beitt í opinberri umræðu.

Athugið að fyrir utan eina staðlotu er námskeiðið eingöngu kennt í fjarnámi og fyrirlestrar sendir út á vefnum. 

Verkefni í opinberri stjórnsýslu (OSS105F, OSS011F, OSS205F)

Nemendum gefst færi á að vinna einstaklingsverkefni í umsjón fastra kennara við deildina sem metið er til 2 eininga. Viðfangsefni og lesefni eru ákveðin í sameiningu af kennara og nemanda.

Nemandi setur sig sjálfur í samband við þann kennara innan Stjórnmálafræðideildar sem hann hefur áhuga á að fá sem leiðbeinanda að verkefninu.

Verkefni í opinberri stjórnsýslu (OSS105F, OSS011F, OSS205F)

Nemendum gefst færi á að vinna einstaklingsverkefni í umsjón fastra kennara við deildina sem metið er til 2 eininga. Viðfangsefni og lesefni eru ákveðin í sameiningu af kennara og nemanda.

Nemandi setur sig sjálfur í samband við þann kennara innan Stjórnmálafræðideildar sem hann hefur áhuga á að fá sem leiðbeinanda að verkefninu.

Verkefni í opinberri stjórnsýslu (OSS105F, OSS011F, OSS205F)

Nemendum gefst færi á að vinna einstaklingsverkefni í umsjón fastra kennara við deildina sem metið er til 2 eininga. Viðfangsefni og lesefni eru ákveðin í sameiningu af kennara og nemanda.

Nemandi setur sig sjálfur í samband við þann kennara innan Stjórnmálafræðideildar sem hann hefur áhuga á að fá sem leiðbeinanda að verkefninu.

Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti (OSS101F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á grundvallaratriðum rekstrarhagfræði og markaðslíkansins enda eru markaðsbrestir skýrðir á þeim grunni. Áhersla er lögð á að nemendur tileinki sér grunnhugtök hagfræði og geti beitt þeim. Áhrif markaðsbresta á samfélagið eru könnuð og fjallað er um þau afskipti ríkisins sem leiðrétt geta slíka bresti. Þá er einnig vikið að stjórnvaldsbrestum sem er hliðstætt vandamál í opinberum rekstri.

Í námskeiðinu er fjallað um framboð og eftirspurn, teygni, markaði og áhrif stjórnvalda. Fjallað er um stöðu neytenda og áhrif viðskipta á einstaklinga og fyrirtæki við skattlagningu og í alþjóðaviðskiptum. Lýst er velferðartapi, leikjafræði, ytri áhrifum og almannagæðum og farið yfir mismunandi markaðsform og kostnað. Loks er farið yfir tekjudreifingu, neytendaval, ósamhverfar upplýsingar og hagfræði stjórnmála og hegðunar. 

Námskeiðið er kennt í fjarnámi.

Opinber stjórnsýsla (OSS111F)

Í þessu kynningar- og inngangsnámskeiði er farið yfir grundvallarhugtök stjórnsýslufræðanna, helstu kenningar um skipulagsheildir, valddreifingu og ákvarðanatöku, og þróun stjórnsýslufræðinnar sem fræðigreinar. Fjallað er um megineinkenni opinberrar stjórnsýslu á Íslandi, grundvöll hennar og mótunarþætti, og hún jafnframt skoðuð í samhengi við aðrar stjórnsýsluhefðir, einkum þær norrænu. Athyglinni er sérstaklega beint að tengslum stjórnsýslu og stjórnmála og áhrifum þeirra á uppbyggingu, starfshætti og stefnumótun, sem og að nýskipan í ríkisrekstri, gagnrýni á hana og því sem við hefur tekið. Greint er hvers vegna opinber stefna lítur oft öðruvísi út en ætlað var, frá dagskrársetningu til ákvarðana í framlínu þjónustunnar, og hvernig lýðræðisleg ábyrgð er tryggð og hvar hún brestur. Áhersla er lögð á hvað skilur að einkarekstur og opinberan rekstur og þjónustu, og á að nemendur geti tengt kenningar námskeiðsins við eigin starfsreynslu og dæmi úr samtímanum.

Skipulag og stjórnun stofnana (OSS202F)

Fjallað er um helstu kenningar um skipulagsheildi (organizational theory) og atferli innan skipulagsheilda (organizational behavior). Áhersla er á skipulag og stjórnun opinberra stofnana og fyrirtækja. Markmið áfangans er að veita nemendum innsýn í fræðilega umfjöllun um viðfangsefnin ásamt hagnýtingu tiltekinna stjórnunaraðferða.

Stjórntæki hins opinbera (OSS203F)

Markmið námskeiðsins er að nemendur fái innsýn í grunnþætti opinbers rekstrar og önnur úrræði sem ríkið getur beitt til að ná markmiðum sínum. Fjallað verður um ýmis stjórntæki ríkisvaldisins, þar á meðal rekstur opinberra stofnana, markaðsvæðingu, fjárhagslega hvata, regluvæðingu og tryggingar/styrki og áhersla lögð á mat og notkun stjórntækjanna við ólíkar aðstæður. Umfjöllunin um hvert stjórntæki er jafnt á fræðilegum grundvelli sem og útlistun á notkun þeirra á Íslandi. Æskilegt er að nemendur hafi tekið námskeiðið OSS101F Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti.  

Stjórnsýsluréttur fyrir stjórnendur og starfsmenn opinberra stofnana (OSS204F)

Fjallað verður um íslensk stjórnvöld, íslenska stjórnsýslukerfið, reglur sem gilda um samskipti og yfirstjórn innan stjórnsýslukerfisins, um meðferð stjórnsýslumála og upplýsingarétt almennings. Aðalháerslan er á meðferð stjórnsýslumála og þýðingu stjórnsýslulaga nr. 37/1993 í því sambandi. 

Hagnýt tölfræði (STJ201F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á eðli hinnar vísindalegu aðferðar og undirstöðuþekkingu í að greina tölfræðileg gögn sem notuð eru við margs konar opinbera ákvarðanatöku. Farið er yfir hugtök á borð við orsök, réttmæti og áreiðanleika. Fjallað er bæði um lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði, þar á meðal um breytur, gildi, miðlægni, staðalfrávik, úrtök, marktækni og tilgátuprófanir. Áhersla er lögð á að nemendur öðlist færni í að greina og meta megindlegar rannsóknir með tilliti til aðferðafræði og jafnframt að þeir geti sótt gögn og framkvæmt einfaldar tölfræðiaðgerðir í töflureikni. 

Rannsóknaráætlanir og rannsóknarsnið meistararitgerða (STJ302F)

Námskeiðið fjallar um rannsóknir og rannsóknaraðferðir félagsvísinda og er ætlað nemendum í meistaranámi í Stjórnmálafræðideild.  Í lok námskeiðs skulu nemendur hafa öðlast undirstöðu til að vinna sjálfstætt rannsóknarverkefni svo sem MPA eða MA verkefni. Nemendur skulu þekkja grundvallarhugtök vísindaheimspekinnar og mismunandi rannsóknarsnið. Nemendur vinna rannsóknaráætlun og farið er yfir verklag við gerð fræðiritgerða og uppbyggingu þeirra. Námskeiðið er byggt upp á verkefnum.

Æskilegt er að nemendur hafi valið viðfangsefni lokaritgerðar þegar námskeiðið hefst.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

Starfsumhverfi og stjórnun sveitarfélaga (OSS119F)

Sveitarfélögin mynda annan meginstofn íslenskrar stjórnsýslu. Markmið námskeiðsins er að nemendur geri sér grein fyrir starfsumhverfi þeirra og fái innsýn í stjórnun og vinnuferla á þessu mikilvæga stjórnsýslustigi. Í námskeiðinu verður gefið yfirlit yfir stjórnskipulega stöðu og hlutverk sveitarfélaga, lagareglur sem lúta að störfum sveitarstjórna og helstu verkefnum sveitarfélaganna. Fjallað verður um kosti þessi að skipta ríkjum í sveitarfélög, með hliðsjón af kenningum um lýðræði, hagkvæmni og valddreifingu. Farið verður yfir hvað felst í hlutverki sveitarfélaga annars vegar sem lýðræðislegra stjórnvalda og hins vegar sem þjónustuveitenda. Stuttlega verður einnig vikið að samskiptum ríkis og sveitarfélaga, þ. á m. að verkaskiptingu ríkis og sveitarfélaga og tekjustofnum sveitarfélaga.

Skipulagsmál sveitarfélaga: skipulag, stjórnmál og umhverfi (OSS121F)

Í námskeiðinu er fjallað um skipulagsmál sveitarfélaga í víðum skilningi. Lögð er áhersla á að greina samspil stjórnmála, almennings og hagsmunaaðila og aðkomu þeirra að skipulagsferlinu.Stjórnskipulag skipulagsmála og hlutverk og ábyrgð sveitarfélaga er kynnt ásamt helstu takmörkunum á valdi sveitarfélaga. Kynnt eru og farið yfir helstu hugtök og kenningar skipulagsfræða. Skipulagsferlið og ólík skipulagsstig eru kynnt og farið yfir hvernig mat á umhverfisáhrifum og umhverfismat áætlana snertir skipulagsgerð sveitarfélaga.

Stefnumótun stofnana (OSS201F)

Markmið námskeiðsins er að veita nemendum hagnýta þjálfun við gerð stefnumótandi áætlunar (strategic planning). Nemendur vinna slíka áætlun fyrir stofnun sem þeir velja. Byggt er á aðferðafræði John M. Brysons.  Skoðaðar verða mismunandi aðferðir við stöðumat, mótun stefnumiða og gerð stefnuáætlunar.  Fjallað verður um gerð árangursmælikvarða á grundvelli stefnumiða.  Fjallað er um fræðilegan bakgrunn aðferðarinnar.

Fjármál og fjármálastjórnun hins opinbera (OSS210F)

Námskeiðið fjallar um stjórnun og stjórnsýslu opinberra fjármála og snýst í meginatriðum um undirbúning og framkvæmd fjárlaga og fjárhagsáætlana. Ekki er fjallað um skattamál sérstaklega, heldur einungis að því leyti sem þau tengjast ákvörðunum í fjárlaga-, fjárhagsáætlanaferlinu. Námskeiðinu er skipt upp í tvo meginhluta. 

Í fyrri hlutanum er athyglinni beint að fjármálum ríkisins þar sem fjallað verður um gerð fjármálaáætlunar og fjárlagafrumvarps og feril þeirra á vettvangi framkvæmdarvalds og löggjafarvalds. Þá verður fjallað um þær breytingar sem verða með gildistöku nýrra laga um opinber fjármál og helstu atriða áætlanagerðar. Hér verða kynnt helstu hugtök, verkfæri og aðferðir sem notaðar eru hjá ríkinu í þessu ferli. Einnig verður fjallað um framkvæmd fjárlaga, eftirlit og önnur áherslumál í áætlunargerð ríkisins. 

Í síðari hlutanum er fjallað um sveitarfélög á Íslandi, það lagaumhverfi sem þau starfa undir og helstu verkefni þeirra. Farið er yfir hlutverk sveitarstjórna, helstu tekjustofna sveitarfélaga og þá málaflokka sem eru rekstrarlega umfangsmestir. Sérstaklega er fjallað um fjármálastjórnun sveitarfélaga, undirbúning fjárheimilda og málsmeðferð við afgreiðslu þeirra. Síðan er farið yfir eftirfylgni og eftirlit með framkvæmd fjárheimilda. Að lokum er fjallað um formleg samskipti hlutverk ríkisins og sveitarfélaga við framkvæmd stjórnsýslunnar svo og eftirlit ríkisins með starfsemi sveitarfélaganna

Sveitarfélög og veiting þjónustu í almannaþágu (OSS224F)

Í þessu námskeiði er hlutverk íslenskra sveitarfélaga sem veitanda opinberrar þjónustu skoðað. Í fyrri hluta námskeiðsins er farið yfir helstu kenningar og hugmyndafræði að baki verkefnadreifingu ríkisvaldsins. Einnig er farið yfir hvaða leiðir sveitarfélög fara í því að skipuleggja þjónustu. Lögð er áhersla á að skoða kosti og galla ólíkra leiða til dæmis hvort þjónusta er veitt alfarið að sveitarfélaginu sjálfu, í samstarfi eða útvistuð. Einnig er skoðað hvernig mismunandi þjónusta getur kallað á ólíka aðferðafræði við veitingu hennar. Í seinni hluta námskeiðsins er áherslan á hagnýtingu og farið yfir mismunandi aðferðir til að veita þjónustu sveitarfélaga. Lögð er áhersla á að skoða hvort tveggja þekkt tól og tæki en einnig nýsköpun í þjónustuveitingu og hvað er efst á baugi hverju sinni.  

Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti (OSS101F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á grundvallaratriðum rekstrarhagfræði og markaðslíkansins enda eru markaðsbrestir skýrðir á þeim grunni. Áhersla er lögð á að nemendur tileinki sér grunnhugtök hagfræði og geti beitt þeim. Áhrif markaðsbresta á samfélagið eru könnuð og fjallað er um þau afskipti ríkisins sem leiðrétt geta slíka bresti. Þá er einnig vikið að stjórnvaldsbrestum sem er hliðstætt vandamál í opinberum rekstri.

Í námskeiðinu er fjallað um framboð og eftirspurn, teygni, markaði og áhrif stjórnvalda. Fjallað er um stöðu neytenda og áhrif viðskipta á einstaklinga og fyrirtæki við skattlagningu og í alþjóðaviðskiptum. Lýst er velferðartapi, leikjafræði, ytri áhrifum og almannagæðum og farið yfir mismunandi markaðsform og kostnað. Loks er farið yfir tekjudreifingu, neytendaval, ósamhverfar upplýsingar og hagfræði stjórnmála og hegðunar. 

Námskeiðið er kennt í fjarnámi.

Opinber stjórnsýsla (OSS111F)

Í þessu kynningar- og inngangsnámskeiði er farið yfir grundvallarhugtök stjórnsýslufræðanna, helstu kenningar um skipulagsheildir, valddreifingu og ákvarðanatöku, og þróun stjórnsýslufræðinnar sem fræðigreinar. Fjallað er um megineinkenni opinberrar stjórnsýslu á Íslandi, grundvöll hennar og mótunarþætti, og hún jafnframt skoðuð í samhengi við aðrar stjórnsýsluhefðir, einkum þær norrænu. Athyglinni er sérstaklega beint að tengslum stjórnsýslu og stjórnmála og áhrifum þeirra á uppbyggingu, starfshætti og stefnumótun, sem og að nýskipan í ríkisrekstri, gagnrýni á hana og því sem við hefur tekið. Greint er hvers vegna opinber stefna lítur oft öðruvísi út en ætlað var, frá dagskrársetningu til ákvarðana í framlínu þjónustunnar, og hvernig lýðræðisleg ábyrgð er tryggð og hvar hún brestur. Áhersla er lögð á hvað skilur að einkarekstur og opinberan rekstur og þjónustu, og á að nemendur geti tengt kenningar námskeiðsins við eigin starfsreynslu og dæmi úr samtímanum.

Skipulag og stjórnun stofnana (OSS202F)

Fjallað er um helstu kenningar um skipulagsheildi (organizational theory) og atferli innan skipulagsheilda (organizational behavior). Áhersla er á skipulag og stjórnun opinberra stofnana og fyrirtækja. Markmið áfangans er að veita nemendum innsýn í fræðilega umfjöllun um viðfangsefnin ásamt hagnýtingu tiltekinna stjórnunaraðferða.

Stjórntæki hins opinbera (OSS203F)

Markmið námskeiðsins er að nemendur fái innsýn í grunnþætti opinbers rekstrar og önnur úrræði sem ríkið getur beitt til að ná markmiðum sínum. Fjallað verður um ýmis stjórntæki ríkisvaldisins, þar á meðal rekstur opinberra stofnana, markaðsvæðingu, fjárhagslega hvata, regluvæðingu og tryggingar/styrki og áhersla lögð á mat og notkun stjórntækjanna við ólíkar aðstæður. Umfjöllunin um hvert stjórntæki er jafnt á fræðilegum grundvelli sem og útlistun á notkun þeirra á Íslandi. Æskilegt er að nemendur hafi tekið námskeiðið OSS101F Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti.  

Stjórnsýsluréttur fyrir stjórnendur og starfsmenn opinberra stofnana (OSS204F)

Fjallað verður um íslensk stjórnvöld, íslenska stjórnsýslukerfið, reglur sem gilda um samskipti og yfirstjórn innan stjórnsýslukerfisins, um meðferð stjórnsýslumála og upplýsingarétt almennings. Aðalháerslan er á meðferð stjórnsýslumála og þýðingu stjórnsýslulaga nr. 37/1993 í því sambandi. 

Hagnýt tölfræði (STJ201F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á eðli hinnar vísindalegu aðferðar og undirstöðuþekkingu í að greina tölfræðileg gögn sem notuð eru við margs konar opinbera ákvarðanatöku. Farið er yfir hugtök á borð við orsök, réttmæti og áreiðanleika. Fjallað er bæði um lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði, þar á meðal um breytur, gildi, miðlægni, staðalfrávik, úrtök, marktækni og tilgátuprófanir. Áhersla er lögð á að nemendur öðlist færni í að greina og meta megindlegar rannsóknir með tilliti til aðferðafræði og jafnframt að þeir geti sótt gögn og framkvæmt einfaldar tölfræðiaðgerðir í töflureikni. 

Rannsóknaráætlanir og rannsóknarsnið meistararitgerða (STJ302F)

Námskeiðið fjallar um rannsóknir og rannsóknaraðferðir félagsvísinda og er ætlað nemendum í meistaranámi í Stjórnmálafræðideild.  Í lok námskeiðs skulu nemendur hafa öðlast undirstöðu til að vinna sjálfstætt rannsóknarverkefni svo sem MPA eða MA verkefni. Nemendur skulu þekkja grundvallarhugtök vísindaheimspekinnar og mismunandi rannsóknarsnið. Nemendur vinna rannsóknaráætlun og farið er yfir verklag við gerð fræðiritgerða og uppbyggingu þeirra. Námskeiðið er byggt upp á verkefnum.

Æskilegt er að nemendur hafi valið viðfangsefni lokaritgerðar þegar námskeiðið hefst.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

Íslenskur skattaréttur- almennur hluti (LÖG107F)

Fjallað verður um fræðigreinina skattarétt, megindrætti íslenska skattkerfisins og skattalöggjafar. Þá er gerð grein fyrir skattheimildum, lögmætisreglu, skýringu skattalaga og skatthugtakinu og þjónustugjöldum m.a. með hliðsjón af ákvæðum stjórnarskrárinnar. Ennfremur er fjallað um skattskyldu lögaðila og manna, skattaréttarlegan samruna og slit félaga, ásamt umfjöllun um skattfrjálsa aðila, um skattskyldar tekjur og frádráttarliði við ákvörðun skattstofna, ásamt umfjöllun um hvað teljast ekki skattskyldar tekjur samkvæmt skattalögum og ófrádráttarbæran kostnað. Þá verður fjallað um skattlagningu við andlát, skattasniðgöngu og vikið að milliverðlagninu milli íslenskra skattaðila eftir því sem efni gefst til.

Námskeiðið verður kennt sem hraðnámskeið á fyrri hluta haustmisseris.

Umhverfisréttur (LÖG122F)

Í námskeiðinu er fjallað um lagalegan grundvöll íslensks umhverfisréttar og meginreglur. Farið er yfir helstu lagabálka og viðeigandi réttarframkvæmd og áhrif ESB/EES gerða á þróun réttarsviðsins. Áhersla er lögð á umfjöllun um tiltekna þætti réttarsviðsins, þ.m.t. loftslagsmál, skipulagsmál, starfsleyfi fyrir mengandi atvinnustarfsemi, þátttöku almennings í undirbúningi ákvarðana sem áhrif hafa á umhverfið, endurskoðun ákvarðana, náttúruvernd, hlutverk mannréttinda og umhverfisábyrgð.

Að námskeiðinu loknu er ætlast til þess að nemendur hafi tileiknað sér helstu viðfangsefi og álitamál íslensks umhverfisréttar, geti sett fram og rökstutt sjálfstæðar lögfræðilegar niðurstöður á grundvelli viðurkenndra rannsóknaraðferða geti aflað, greint og metið á gagnrýninn hátt viðeigandi réttarheimildir og rannsóknir á sviði íslensks umhverfisréttar, þ.m.t. gögn í erlendum gagnasöfnum, og geti nýtt þekkingu sína við nýjar aðstæður til þess að leysa lögfræðileg vandamál sem m.a. krefjast yfirsýnar yfir réttarkerfið í heild sinni hafi þróað nauðsynlega námshæfni og sjálfstæð vinnubrögð til þess að geta tekist á við frekara nám í umhverfisrétti, geti átt frumkvæði að verkefnum, stýrt þeim, geti í ræðu og riti greint frá fræðilegum viðfangsefnum á réttarsviðinu, einn eða í samstarfi við aðra. Námskeiðið er að jafnaði kennt annað hvert ár. Minnt er á að framboð námskeiða er háð ýmsum fyrirvörum, þar á meðal að deild hefur heimild til að fella niður fámenn námskeið.

Inngangur að lögfræði (LÖG101G)

Viðfangsefni námskeiðsins er stutt yfirlit yfir meginreglur og hugtök helstu sviða hins íslenska réttarkerfis, þ.e stjórnskipunarréttar, stjórnsýsluréttar, réttarfars, samninga- og kröfuréttar, skaðabótaréttar og refsiréttar. Tilgangur námskeiðsins er að veita nemendum innsýn í gildandi rétt áður en hafist er handa við að fjalla um hina lagalegu aðferð og grunnhugtök lögfræðinnar í "Almennri lögfræði". Námskeiðið er kennt á fyrstu 3-4 vikum haustmisseris og skal próf haldið í síðustu viku september og sjúkra og upptökupróf í lok verkefnaviku í október.

Stjórnsýsluréttur III (LÖG168F)

Meginmarkmið námskeiðsins er að nemendur kynnist nokkrum völdum álitaefnum íslensks stjórnsýsluréttar. Tilgangurinn er ekki að gefa heildstætt yfirlit yfir íslenskan stjórnsýslurétt, heldur að veita innsýn í tiltekin praktísk og fræðileg viðfangsefni sem eru eða hafa verið til umræðu í íslenskum stjórnsýslurétti á síðustu misserum. Undirmarkmið eru fyrst og fremst tvíþætt. Annars vegar að nemendur fái innsýn í innra starfsumhverfi íslenskra stjórnvalda, í þeim tilgangi að þeir verði hæfari til starfa innan stjórnsýslunnar eða til starfa fyrir hana með veitingu ráðgjafar eða aðstoðar að öðru leyti. Hins vegar að nemendur verði, í störfum sem lögmenn, hæfari til að fást við stjórnsýsluleg álitaefni, ráðgjöf fyrir stjórnvöld eða málarekstur á móti stjórnvöldum. Námskeiðið er að jafnaði kennt annað hvert ár. Minnt er á að framboð námskeiða er háð ýmsum fyrirvörum, þar á meðal að deild hefur heimild til að fella niður fámenn námskeið.

Alþjóðlegur skattaréttur (LÖG209F)

Í þessum hluta er fjallað um hugtakið alþjóðlegur skattaréttur, reglur þjóðaréttar um skattlagningarrétt. Þá eru tvísköttunarsamningar og samningsfyrirmynd OECD og aðrir samningar sem varða alþjóðlegar skattareglur svo sem Norðurlandasamningur. Vikið er að CFC reglum og þeim reglum sem gilda þar um magra eiginfjármögnun. Að lokum er vikið að EES skattareglum og þeim dómum EB og EFTA dómstólanna sem þýðingu hafa. Námskeiðið er kennt á fyrri hluta vormisseris.

Starfsmanna- og vinnuréttur (LÖG222F)

Starfsmanna- og vinnuréttur hefur þrjú grundvallarviðfangsefni. Í fyrsta lagi reglur um skipulag vinnumarkaðarins og um úrlausnir deilumála um kjaramál og vinnudeilur. Í öðru lagi reglur um réttindi og skyldur starfsmanna á almennum vinnumarkaði, hvaða reglur gilda um vinnuréttarsamband launþega og vinnuveitanda og tengda þætti. Í þriðja lagi réttindi og skyldur starfsmanna á opinberum vinnumarkaði, hvaða reglur gilda um ráðningarsamband launþega og vinnuveitanda og tengda þætti. Með yfirferð þessar þriggja grunnþátta er leitast við að gefa heildstætt yfirlit yfir mikilvægustu þætti íslensks vinnuréttar, bæði hvað varðar hinn almenna vinnumarkað og opinbera vinnumarkaðinn.
Meginmarkmið námskeiðsins er að nemandi geti, að námskeiði loknu, beitt viðurkenndri lögfræðilegri aðferð til að greina lögfræðileg álitaefni tengd réttarstöðu launþega á íslenskum vinnumarkaði (opinberum vinnumarkaði og almenna vinnumarkaðinum) og leyst úr þeim álitaefnum á ábyrgan hátt á grundvelli viðurkenndrar lagalegrar aðferðar. Nemandi sem lokið hefur námskeiðinu skal einnig hafa burði til að takast á við viðfangsefni starfsmanna- og vinnuréttar í frekara námi eða í störfum á fræðilegum vettvangi.  Námskeiðið er að jafnaði kennt annað hvert ár. Minnt er á að framboð námskeiða er háð ýmsum fyrirvörum, þar á meðal að deild hefur heimild til að fella niður fámenn námskeið.

Sveitarstjórnarréttur (LÖG279F)

Sveitarfélögin mynda annan meginstofn íslenskrar stjórnsýslu á móti stjórnarframkvæmd ríkisins. Markmið námskeiðsins er að þátttakendur öðlist skilning og þekkingu á þeim almennu réttarreglum sem gilda um sveitarfélögin. Yfirferð tekur mið af sveitarstjórnarlögum nr. 138/2011, en helstu viðfangsefni námskeiðsins eru eftirfarandi: 1. Sjálfstjórn sveitarfélaga. 2. Stjórnkerfi sveitarfélaga. 3. Verkefni sveitarfélaga. 4. Fjármál sveitarfélaga. 5. Samvinna sveitarfélaga og 6. Stjórnsýslueftirlit með sveitarfélögum.

Markmið námskeiðsins er að nemandi geti, að námskeiði loknu, beitt viðurkenndri lögfræðilegri aðferð til að greina lögfræðileg álitaefni tengd starfsemi sveitarfélaganna og leyst úr þeim álitaefnum á ábyrgan hátt á grundvelli viðurkenndrar lagalegrar aðferðar. Nemandi sem lokið hefur námskeiðinu skal einnig hafa burði til að takast á við viðfangsefni sveitarstjórnarréttar í frekara námi eða í störfum á fræðilegum vettvangi. Námskeiðið er að jafnaði kennt annað hvert ár. Minnt er á að framboð námskeiða er háð ýmsum fyrirvörum, þar á meðal að deild hefur heimild til að fella niður fámenn námskeið.

Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti (OSS101F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á grundvallaratriðum rekstrarhagfræði og markaðslíkansins enda eru markaðsbrestir skýrðir á þeim grunni. Áhersla er lögð á að nemendur tileinki sér grunnhugtök hagfræði og geti beitt þeim. Áhrif markaðsbresta á samfélagið eru könnuð og fjallað er um þau afskipti ríkisins sem leiðrétt geta slíka bresti. Þá er einnig vikið að stjórnvaldsbrestum sem er hliðstætt vandamál í opinberum rekstri.

Í námskeiðinu er fjallað um framboð og eftirspurn, teygni, markaði og áhrif stjórnvalda. Fjallað er um stöðu neytenda og áhrif viðskipta á einstaklinga og fyrirtæki við skattlagningu og í alþjóðaviðskiptum. Lýst er velferðartapi, leikjafræði, ytri áhrifum og almannagæðum og farið yfir mismunandi markaðsform og kostnað. Loks er farið yfir tekjudreifingu, neytendaval, ósamhverfar upplýsingar og hagfræði stjórnmála og hegðunar. 

Námskeiðið er kennt í fjarnámi.

Opinber stjórnsýsla (OSS111F)

Í þessu kynningar- og inngangsnámskeiði er farið yfir grundvallarhugtök stjórnsýslufræðanna, helstu kenningar um skipulagsheildir, valddreifingu og ákvarðanatöku, og þróun stjórnsýslufræðinnar sem fræðigreinar. Fjallað er um megineinkenni opinberrar stjórnsýslu á Íslandi, grundvöll hennar og mótunarþætti, og hún jafnframt skoðuð í samhengi við aðrar stjórnsýsluhefðir, einkum þær norrænu. Athyglinni er sérstaklega beint að tengslum stjórnsýslu og stjórnmála og áhrifum þeirra á uppbyggingu, starfshætti og stefnumótun, sem og að nýskipan í ríkisrekstri, gagnrýni á hana og því sem við hefur tekið. Greint er hvers vegna opinber stefna lítur oft öðruvísi út en ætlað var, frá dagskrársetningu til ákvarðana í framlínu þjónustunnar, og hvernig lýðræðisleg ábyrgð er tryggð og hvar hún brestur. Áhersla er lögð á hvað skilur að einkarekstur og opinberan rekstur og þjónustu, og á að nemendur geti tengt kenningar námskeiðsins við eigin starfsreynslu og dæmi úr samtímanum.

Skipulag og stjórnun stofnana (OSS202F)

Fjallað er um helstu kenningar um skipulagsheildi (organizational theory) og atferli innan skipulagsheilda (organizational behavior). Áhersla er á skipulag og stjórnun opinberra stofnana og fyrirtækja. Markmið áfangans er að veita nemendum innsýn í fræðilega umfjöllun um viðfangsefnin ásamt hagnýtingu tiltekinna stjórnunaraðferða.

Stjórntæki hins opinbera (OSS203F)

Markmið námskeiðsins er að nemendur fái innsýn í grunnþætti opinbers rekstrar og önnur úrræði sem ríkið getur beitt til að ná markmiðum sínum. Fjallað verður um ýmis stjórntæki ríkisvaldisins, þar á meðal rekstur opinberra stofnana, markaðsvæðingu, fjárhagslega hvata, regluvæðingu og tryggingar/styrki og áhersla lögð á mat og notkun stjórntækjanna við ólíkar aðstæður. Umfjöllunin um hvert stjórntæki er jafnt á fræðilegum grundvelli sem og útlistun á notkun þeirra á Íslandi. Æskilegt er að nemendur hafi tekið námskeiðið OSS101F Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti.  

Stjórnsýsluréttur fyrir stjórnendur og starfsmenn opinberra stofnana (OSS204F)

Fjallað verður um íslensk stjórnvöld, íslenska stjórnsýslukerfið, reglur sem gilda um samskipti og yfirstjórn innan stjórnsýslukerfisins, um meðferð stjórnsýslumála og upplýsingarétt almennings. Aðalháerslan er á meðferð stjórnsýslumála og þýðingu stjórnsýslulaga nr. 37/1993 í því sambandi. 

Hagnýt tölfræði (STJ201F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á eðli hinnar vísindalegu aðferðar og undirstöðuþekkingu í að greina tölfræðileg gögn sem notuð eru við margs konar opinbera ákvarðanatöku. Farið er yfir hugtök á borð við orsök, réttmæti og áreiðanleika. Fjallað er bæði um lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði, þar á meðal um breytur, gildi, miðlægni, staðalfrávik, úrtök, marktækni og tilgátuprófanir. Áhersla er lögð á að nemendur öðlist færni í að greina og meta megindlegar rannsóknir með tilliti til aðferðafræði og jafnframt að þeir geti sótt gögn og framkvæmt einfaldar tölfræðiaðgerðir í töflureikni. 

Rannsóknaráætlanir og rannsóknarsnið meistararitgerða (STJ302F)

Námskeiðið fjallar um rannsóknir og rannsóknaraðferðir félagsvísinda og er ætlað nemendum í meistaranámi í Stjórnmálafræðideild.  Í lok námskeiðs skulu nemendur hafa öðlast undirstöðu til að vinna sjálfstætt rannsóknarverkefni svo sem MPA eða MA verkefni. Nemendur skulu þekkja grundvallarhugtök vísindaheimspekinnar og mismunandi rannsóknarsnið. Nemendur vinna rannsóknaráætlun og farið er yfir verklag við gerð fræðiritgerða og uppbyggingu þeirra. Námskeiðið er byggt upp á verkefnum.

Æskilegt er að nemendur hafi valið viðfangsefni lokaritgerðar þegar námskeiðið hefst.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

Þróunarstarf og starfsþróun á vettvangi menntunar (STM110F)

Markmið þessa námskeiðs er að þátttakendur öðlist hagnýta og fræðilega þekkingu á einkennum þróunarstarfs og þáttum í menningu menntastofnana sem stuðla að umbótum eða hindra þær. Jafnframt öðlist þeir leikni í að skipuleggja og leiða þróunarstarf, starfsþróunartækifæri og móta þróunaráætlanir. Byggt er á kenningum um faglegt lærdómssamfélag sem gerir ráð fyrir að faglegt nám og þróun stofununar séu nátengd.

Í lok námskeiðsins eiga nemendur að

• hafa skilning á helstu hugtökum og kenningum um þróun menntastofnana og skóla sem og frístundastofnana sem lærdómssamfélags,
• geta tekið faglegar ákvarðanir um leiðir í starfs og skólaþróun sem og þróun frístundastofnana og rökstutt þær,
• geta aflað fjölbreyttra gagna um þróunarstarf og metið gildi þeirra,
• geta beitt hugtökum, kenningum, líkönum og aðferðum á raunveruleg viðfangsefni,
• geta átt frumkvæði og haft forystu um rannsóknar- og þróunarverkefni í mennta- og frístundastofnunum til að efla fagmennsku,
• geta greint leiðir til að efla kennara og starfsfólk frístundastarfi í með þátttöku alls samfélagasins.

Námskeiðið er skipulagt í lotum með fjarnámssniði, staðlotur (skyldumæting er í fyrri staðlotu) eru tvær auk kynninga á lokaverkefnum. Þess á milli fer fram lestur fræðilegs efnis, verkefnavinna og samræður þátttakenda. Auk þess býðst nemendum að taka þátt í umræðutímum um viðfangsefnin. Verkefni námskeiðsins eru hagnýt og tengjast þróunarstarfi og leiðsögn við raunverulegar aðstæður. Lögð er áhersla á samræðu og samstarf nemenda samhliða sjálfstæði í vinnubrögðum og frumkvæði auk virkni í umræðum og lestri fræðilegs efnis.

Námsmat byggir á fjölbreyttum verkefnum sem ýmist eru unnin í samvinnu við aðra eða eru einstaklingsverkefni. 

Stjórnun og forysta (STM109F)

Markmið námskeiðsins er að þátttakendur fái innsýn í stjórnsýslufræði og stjórnun menntastofnana sem fræðigrein, kynni sér fjölþætt hlutverk stjórnenda, helstu hugtök og nýlegar rannsóknir og verksvið þeirra og ábyrgð. 

Kenningar og hugtök um stjórnun og forystu í menntastofnunum ásamt umfjöllun um nýlegar rannsóknir eru helstu viðfangsefnin á námskeiðinu. Fjallað er um fjölþætt hlutverk stjórnenda í menntastofnunum, um forystu og kyngervi/-ferði, gildi stjórnenda og siðferði í menntastjórnun. Áhersla er lögð á forystuhlutverk stjórnenda. Jafnframt verður ráðgjafarþætti stjórnenda við kennara og aðra starfsmenn skóla sérstakur gaumur gefinn ásamt forystuhlutverki þeirra við breytinga- og þróunarstörf. Þá verða rannsóknir á hlutverkum stjórnenda í menntastofnunum kannaðar með sérstakri áherslu á nýlegar íslenskar rannsóknir.

Menntun og menntastefnur í alþjóðlegu samhengi (STM207F)

Markmið námskeiðsins eru að nemendur geti greint yfirstandandi hræringar í þróun og framkvæmd menntastefnu í ýmsum löndum út frá ólíkum sjónarhornum, gagnrýnum kenningum og rannsóknum. Lögð er áhersla a að nemendur skilji merkingu og ólík form markaðsvæðingar í menntun, bæði varðandi þátttöku einkageirans (ytri markaðsvæðing) og kerfisbreytingar á opinbera menntageiranum (innri markaðsvæðing). Rýnt verður í hvernig stjórnarhættir (governance) og hlutverk skólastjórnenda, kennara, foreldra og nemenda í skólastarfi hafa mótast af þessum þáttum.

Fjallað er um menntakerfi og menntastefnur, tengsl við framkvæmd og möguleg áhrif þeirra á samfélagið, þ.m.t. á mismunandi nemendahópa eftir kynferði, stétt, búsetu, fötlun og uppruna. Til umfjöllunar eru alþjóðlegar rannsóknir á menntakerfum og lykilhugtök eins og gæði, val, stjórnun og skilvirkni.

Fyrirlestrar og samræða í vikulegum kennslustundum eða að fyrirlestrar verða birtir á námskeiðsvef og efni þeirra rætt í kennslustundum. Nokkir fyrirlesara kenna á ensku.  Nemendur vinna saman að beitingu fræðanna á tiltekin viðfangsefni. Námsmat samanstendur af fræðilegum ritgerðum og rannsóknarverkefnum sem nemendur kynna í málstofum.

Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti (OSS101F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á grundvallaratriðum rekstrarhagfræði og markaðslíkansins enda eru markaðsbrestir skýrðir á þeim grunni. Áhersla er lögð á að nemendur tileinki sér grunnhugtök hagfræði og geti beitt þeim. Áhrif markaðsbresta á samfélagið eru könnuð og fjallað er um þau afskipti ríkisins sem leiðrétt geta slíka bresti. Þá er einnig vikið að stjórnvaldsbrestum sem er hliðstætt vandamál í opinberum rekstri.

Í námskeiðinu er fjallað um framboð og eftirspurn, teygni, markaði og áhrif stjórnvalda. Fjallað er um stöðu neytenda og áhrif viðskipta á einstaklinga og fyrirtæki við skattlagningu og í alþjóðaviðskiptum. Lýst er velferðartapi, leikjafræði, ytri áhrifum og almannagæðum og farið yfir mismunandi markaðsform og kostnað. Loks er farið yfir tekjudreifingu, neytendaval, ósamhverfar upplýsingar og hagfræði stjórnmála og hegðunar. 

Námskeiðið er kennt í fjarnámi.

Opinber stjórnsýsla (OSS111F)

Í þessu kynningar- og inngangsnámskeiði er farið yfir grundvallarhugtök stjórnsýslufræðanna, helstu kenningar um skipulagsheildir, valddreifingu og ákvarðanatöku, og þróun stjórnsýslufræðinnar sem fræðigreinar. Fjallað er um megineinkenni opinberrar stjórnsýslu á Íslandi, grundvöll hennar og mótunarþætti, og hún jafnframt skoðuð í samhengi við aðrar stjórnsýsluhefðir, einkum þær norrænu. Athyglinni er sérstaklega beint að tengslum stjórnsýslu og stjórnmála og áhrifum þeirra á uppbyggingu, starfshætti og stefnumótun, sem og að nýskipan í ríkisrekstri, gagnrýni á hana og því sem við hefur tekið. Greint er hvers vegna opinber stefna lítur oft öðruvísi út en ætlað var, frá dagskrársetningu til ákvarðana í framlínu þjónustunnar, og hvernig lýðræðisleg ábyrgð er tryggð og hvar hún brestur. Áhersla er lögð á hvað skilur að einkarekstur og opinberan rekstur og þjónustu, og á að nemendur geti tengt kenningar námskeiðsins við eigin starfsreynslu og dæmi úr samtímanum.

Skipulag og stjórnun stofnana (OSS202F)

Fjallað er um helstu kenningar um skipulagsheildi (organizational theory) og atferli innan skipulagsheilda (organizational behavior). Áhersla er á skipulag og stjórnun opinberra stofnana og fyrirtækja. Markmið áfangans er að veita nemendum innsýn í fræðilega umfjöllun um viðfangsefnin ásamt hagnýtingu tiltekinna stjórnunaraðferða.

Stjórntæki hins opinbera (OSS203F)

Markmið námskeiðsins er að nemendur fái innsýn í grunnþætti opinbers rekstrar og önnur úrræði sem ríkið getur beitt til að ná markmiðum sínum. Fjallað verður um ýmis stjórntæki ríkisvaldisins, þar á meðal rekstur opinberra stofnana, markaðsvæðingu, fjárhagslega hvata, regluvæðingu og tryggingar/styrki og áhersla lögð á mat og notkun stjórntækjanna við ólíkar aðstæður. Umfjöllunin um hvert stjórntæki er jafnt á fræðilegum grundvelli sem og útlistun á notkun þeirra á Íslandi. Æskilegt er að nemendur hafi tekið námskeiðið OSS101F Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti.  

Stjórnsýsluréttur fyrir stjórnendur og starfsmenn opinberra stofnana (OSS204F)

Fjallað verður um íslensk stjórnvöld, íslenska stjórnsýslukerfið, reglur sem gilda um samskipti og yfirstjórn innan stjórnsýslukerfisins, um meðferð stjórnsýslumála og upplýsingarétt almennings. Aðalháerslan er á meðferð stjórnsýslumála og þýðingu stjórnsýslulaga nr. 37/1993 í því sambandi. 

Hagnýt tölfræði (STJ201F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á eðli hinnar vísindalegu aðferðar og undirstöðuþekkingu í að greina tölfræðileg gögn sem notuð eru við margs konar opinbera ákvarðanatöku. Farið er yfir hugtök á borð við orsök, réttmæti og áreiðanleika. Fjallað er bæði um lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði, þar á meðal um breytur, gildi, miðlægni, staðalfrávik, úrtök, marktækni og tilgátuprófanir. Áhersla er lögð á að nemendur öðlist færni í að greina og meta megindlegar rannsóknir með tilliti til aðferðafræði og jafnframt að þeir geti sótt gögn og framkvæmt einfaldar tölfræðiaðgerðir í töflureikni. 

Rannsóknaráætlanir og rannsóknarsnið meistararitgerða (STJ302F)

Námskeiðið fjallar um rannsóknir og rannsóknaraðferðir félagsvísinda og er ætlað nemendum í meistaranámi í Stjórnmálafræðideild.  Í lok námskeiðs skulu nemendur hafa öðlast undirstöðu til að vinna sjálfstætt rannsóknarverkefni svo sem MPA eða MA verkefni. Nemendur skulu þekkja grundvallarhugtök vísindaheimspekinnar og mismunandi rannsóknarsnið. Nemendur vinna rannsóknaráætlun og farið er yfir verklag við gerð fræðiritgerða og uppbyggingu þeirra. Námskeiðið er byggt upp á verkefnum.

Æskilegt er að nemendur hafi valið viðfangsefni lokaritgerðar þegar námskeiðið hefst.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

Skipulag byggðar og lands (LAN302M)

Í námskeiðinu eru viðfangsefni og markmið skipulagsfræði stuttlega kynnt.

Megináhersla námskeiðsins er annars vegar á stjórnkerfi og stjórntæki og ferli skipulagsmála og hins vegar á gögn og hagnýtar aðferðir við greiningu svæða og skipulagsgerð, sérstaklega fyrir skipulag stærri landfræðilegra heilda, eins og þéttbýlisstaða, sveitarfélaga eða landshluta. Nemendur kynnast og þjálfast í að afla gagna og beita ólíkum aðferðum við greiningu og túlkun á byggð, samfélagi og náttúrufari til að leggja mat á aðstæður, áskoranir og tækifæri á skipulagssvæðinu. Einnig er farið yfir aðferðir við framsetningu skipulagstillagna og stefnu í skipulagi.

Fyrirlestrar, umræðutímar og verkefnavinna. Einstaklings- og hópverkefni.

Námskeiðið er samkennt með námsbraut í skipulagsfræði við Landbúnaðarháskóla Íslands.

Siðfræði náttúrunnar (HSP722M)

Námskeiðið fjallar um samband manns og náttúru frá heimspekilegu sjónarhorni. Fjallað er um helstu frumkvöðla náttúrusiðfræðinnar og áhrifamestu kenningar sem settar hafa verið fram. Gerð grein fyrir ólíkri náttúrusýn manna og mismunandi grunnafstöðum til náttúrunnar - þ.e. mannhverfri, visthverfri og lífhverfri afstöðu. Einnig fjallað um tengsl umhverfis- og þróunarmála og tengsl umhverfishyggju og lýðræðisþróunar. Rætt um álitaefni eins og: Getur siðfræðin nýst við lausn umhverfisvandamála?, Hvers konar verur hafa siðferðisstöðu?, Geta náttúrleg fyrirbæri búið yfir eigingildi?, Hafa dýr einhver réttindi?, Er einhver grundvallarmunur á (af)stöðu karla og kvenna gagnvart náttúrunni?, og Hvert er siðferðilegt inntak sjálfbærrar þróunar?

Sjálfbær þróun, stefnumótun umhverfismála og stjórnun náttúruauðlinda (UAU101F)

Ýmsum aðferðum má beita til að hafa áhrif á lífsstíl fólks og hegðun til að draga úr óæskilegum áhrifum á umhverfið og stuðla að sjálfbærri þróun. Þetta námskeið fjallar um umhverfis og auðlindastjórnun sem hefur að markmiði sjálfbæra þróun. Námskeiðinu er skipt í þrjá hluta. Í þeim fyrsta er fjallað um sjálfbæra þróun og hugtakið skilgreint frá ýmsum sjónarhornum. Sérstaklega er rætt hvort hagvöxtur samrýmist sjálfbærri þróun, hvernig megi samræma hin mörgu markmið sem felast í sjálfbærri þróun, umhverfisvísar og framkvæmd markmiða sjálfbærrar þróunnar. Í öðrum hluta verður fjallað um aðferðir sem notaðar eru við ákvarðanatöku í umhverfis og auðlindastjórnun svo sem ákvarðanagreiningu, og kostnaðar-og ábatagreiningu sem og mat á virði nátturuauðs. Í síðasta hluta námskeiðsins verða ýmis stjórntæki sem notuð eru til umhverfis- og auðlindastjórnunar kynnt og krufin til mergjar í alþjóðlegu samhengi, bæði hvað varðar hugmyndafræðilegan grunn þeirra og þær aðferðir sem þau byggja á. Þau dæmi sem tekin eru breytast ár frá ári og byggja á áhuga þeirra nemenda sem taka námskeiðið hvert ár, svo sem kvótakerfi, skilagjöld, mengunarskattar og fjölmarkmiða stjórnun.

Inngangur að umhverfis- og auðlindafræði (UAU102F)

Hin öra fjölgun mannkynsins og umsvifin sem henni fylgja hafa á undanförnum áratugum haft gríðarleg og sívaxandi áhrif á náttúruauðlindir og umhverfi. Til þess að skilja þessi áhrif og og geta valið réttu leiðirnar til að takast á við þau, þarf að beita þverfræðilegum aðferðum, þar sem gripið er jöfnum höndum til náttúrufræði, félagsfræði, hagfræði,verkfræði og fleiri greina. Áður en nemendur læra um þverfræðilegar aðferðir til að nálgast aðsteðjandi vanda, þurfa þeir að átta sig á því í hverju vandinn er fólginn en það er einmitt markmið þessa námskeiðs. Fjallað verður um umhverfi og auðlindir almennt með áherslu á gildi þeirra fyrir mannkynið og helstu orsakir umhverfisvandamála og þýðingu þeirra bæði í íslensku og alþjóðlegu samhengi. Einkum verður farið yfir eftirtalda efnisflokka: Fólksfjölgun, tækni og hagvöxt. Líffræðilega fjölbreytni og útrýmingu tegunda. Jarðveg og jarðvegseyðingu. Landbúnað og umhverfisáhrif. Mengun og heilsu . Loftmengun, vatnsmengun og jarðvegsmengun. Helstu mengunarvalda í andrúmslofti og áhrif þeirra. Eyðingu ósonlagsins og loftslagsbreytingar. Sorp og spilliefni. Ferskvatnsauðlindir. Auðlindir sjávar. Auðlindir skóga og votlendis. Orkuauðlindir. Orkunýtingu og umhverfisáhrif.

Umhverfishagfræði (UAU206M)

Í þessu námskeiði er fjallað um ýmsar veigamiklar hliðar umhverfishagfræði. Rætt er um efnahagslegt gildi umhverfisins, mismunandi not þess, kostnað við umhverfisrýrnun og svokallaða "græna" landsframleiðslu. Ennfremur er fjallað sérstaklega um land, landnotkun og landvirði. Þá er geta markaðskerfisins til að framkalla hagkvæma nýtingu umhverfisins rannsökuð, aðferðir til að lagfæra "mistök" í því efni skoðaðar og bornar saman við hugmyndir umhverfissinna.

Stjórnkerfi umhverfis- og auðlindamála (UAU201F)

Í sumum aðstæðum hefur maðurinn samskipti við umhverfið og nýtir náttúruauðlindir á sjálfbæran hátt, en ekki í öðrum. Það sem skýrir muninn sem stafar af samskiptum manna og umhverfis er stjórnun. Hægt er að skilja umhverfisstjórnun sem samfélagslegt hlutverk sem miðar að því að stýra og leiðbeina aðgerðum manna – sem eru einstaklingar, lítill staðbundinn notendahópur eða alþjóðasamfélagið – í átt að tilætluðum árangri frá niðurstöðum sem teljast óæskilegar (Young, 2013).

Námskeiðið beinir sjónum sínum að því að kynna og efla skilning á mismunandi víddum umhverfis- og náttúruauðlindastjórnunar í samhengi við sjálfbærni.

Það skiptist í fjóra samtengda hluta:

1. Umhverfisstjórnun: Grunnatriði. Hvað er stjórnun? Umhverfið sem vettvangur samhæfingar og átaka. Hvernig skiljum við aðila, hlutverk þeirra og ákvarðanatöku? Vald og valdatengsl. Stofnanir og stofnanabreytingar. Félagsvistfræðileg kerfi. Stjórnskipulag. Almannagæði.
2. Alþjóðleg og innlend umhverfisstjórnun. Alþjóðleg umhverfisstjórnun og stofnanir, s.s. ESB, SÞ, Umhverfisstofnun Sameinuðu þjóðanna, FAO, Alþjóðabankinn o.fl. Norður-Suður málefni. Umhverfislegt stjórnfyrirkomulag; óson, loftslagsbreytingar, eyðimerkurmyndun o.fl. Samlegðaráhrif. Kynning á umhverfisstjórnun á Íslandi og hvernig hún tengist ákvarðanatöku með tilliti til umhverfis og auðlinda. Stjórnskipulag, miðlæg og staðbundin ákvarðanataka. Tengsl ýmissa stjórnsýslustiga, þings, ráðuneyta, stofnana.
3. Almannaábyrgð og umhverfismál. Þátttaka almennings. Hvernig getur almenningur haft áhrif á ákvarðanatöku? Innlend og alþjóðleg umhverfisverndarsamtök.
4. Stjórnarhættir fyrirtækja í sjálfbærnisamhengi. Þessi hluti námskeiðsins fjallar um stjórnarhætti fyrirtækja, eins og lýst er í leiðbeiningum Nasdaq um stjórnarhætti fyrirtækja sett í samhengi við sjálfbærniáherslur fyrirtækja. Viðkomandi umræðuna er umboðsskylda (e. fiduciary duty), ESRS staðlar um stjórnarhætti (ERSR G1) og þverlægir staðlar (ESRS 1 og 2; ESRS G1), heimsmarkmið 8-10, 12, 13, 17, grundvallarviðmið Global Compact sáttmála Sameinuðu þjóðanna um samfélagslega ábyrgð númer 10, almennir staðlar GRI sem og 200 staðla serían, efnahagslegt viðskiptamódel (e. economic layer canvas) o.fl.

Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti (OSS101F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á grundvallaratriðum rekstrarhagfræði og markaðslíkansins enda eru markaðsbrestir skýrðir á þeim grunni. Áhersla er lögð á að nemendur tileinki sér grunnhugtök hagfræði og geti beitt þeim. Áhrif markaðsbresta á samfélagið eru könnuð og fjallað er um þau afskipti ríkisins sem leiðrétt geta slíka bresti. Þá er einnig vikið að stjórnvaldsbrestum sem er hliðstætt vandamál í opinberum rekstri.

Í námskeiðinu er fjallað um framboð og eftirspurn, teygni, markaði og áhrif stjórnvalda. Fjallað er um stöðu neytenda og áhrif viðskipta á einstaklinga og fyrirtæki við skattlagningu og í alþjóðaviðskiptum. Lýst er velferðartapi, leikjafræði, ytri áhrifum og almannagæðum og farið yfir mismunandi markaðsform og kostnað. Loks er farið yfir tekjudreifingu, neytendaval, ósamhverfar upplýsingar og hagfræði stjórnmála og hegðunar. 

Námskeiðið er kennt í fjarnámi.

Opinber stjórnsýsla (OSS111F)

Í þessu kynningar- og inngangsnámskeiði er farið yfir grundvallarhugtök stjórnsýslufræðanna, helstu kenningar um skipulagsheildir, valddreifingu og ákvarðanatöku, og þróun stjórnsýslufræðinnar sem fræðigreinar. Fjallað er um megineinkenni opinberrar stjórnsýslu á Íslandi, grundvöll hennar og mótunarþætti, og hún jafnframt skoðuð í samhengi við aðrar stjórnsýsluhefðir, einkum þær norrænu. Athyglinni er sérstaklega beint að tengslum stjórnsýslu og stjórnmála og áhrifum þeirra á uppbyggingu, starfshætti og stefnumótun, sem og að nýskipan í ríkisrekstri, gagnrýni á hana og því sem við hefur tekið. Greint er hvers vegna opinber stefna lítur oft öðruvísi út en ætlað var, frá dagskrársetningu til ákvarðana í framlínu þjónustunnar, og hvernig lýðræðisleg ábyrgð er tryggð og hvar hún brestur. Áhersla er lögð á hvað skilur að einkarekstur og opinberan rekstur og þjónustu, og á að nemendur geti tengt kenningar námskeiðsins við eigin starfsreynslu og dæmi úr samtímanum.

Skipulag og stjórnun stofnana (OSS202F)

Fjallað er um helstu kenningar um skipulagsheildi (organizational theory) og atferli innan skipulagsheilda (organizational behavior). Áhersla er á skipulag og stjórnun opinberra stofnana og fyrirtækja. Markmið áfangans er að veita nemendum innsýn í fræðilega umfjöllun um viðfangsefnin ásamt hagnýtingu tiltekinna stjórnunaraðferða.

Stjórntæki hins opinbera (OSS203F)

Markmið námskeiðsins er að nemendur fái innsýn í grunnþætti opinbers rekstrar og önnur úrræði sem ríkið getur beitt til að ná markmiðum sínum. Fjallað verður um ýmis stjórntæki ríkisvaldisins, þar á meðal rekstur opinberra stofnana, markaðsvæðingu, fjárhagslega hvata, regluvæðingu og tryggingar/styrki og áhersla lögð á mat og notkun stjórntækjanna við ólíkar aðstæður. Umfjöllunin um hvert stjórntæki er jafnt á fræðilegum grundvelli sem og útlistun á notkun þeirra á Íslandi. Æskilegt er að nemendur hafi tekið námskeiðið OSS101F Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti.  

Stjórnsýsluréttur fyrir stjórnendur og starfsmenn opinberra stofnana (OSS204F)

Fjallað verður um íslensk stjórnvöld, íslenska stjórnsýslukerfið, reglur sem gilda um samskipti og yfirstjórn innan stjórnsýslukerfisins, um meðferð stjórnsýslumála og upplýsingarétt almennings. Aðalháerslan er á meðferð stjórnsýslumála og þýðingu stjórnsýslulaga nr. 37/1993 í því sambandi. 

Hagnýt tölfræði (STJ201F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á eðli hinnar vísindalegu aðferðar og undirstöðuþekkingu í að greina tölfræðileg gögn sem notuð eru við margs konar opinbera ákvarðanatöku. Farið er yfir hugtök á borð við orsök, réttmæti og áreiðanleika. Fjallað er bæði um lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði, þar á meðal um breytur, gildi, miðlægni, staðalfrávik, úrtök, marktækni og tilgátuprófanir. Áhersla er lögð á að nemendur öðlist færni í að greina og meta megindlegar rannsóknir með tilliti til aðferðafræði og jafnframt að þeir geti sótt gögn og framkvæmt einfaldar tölfræðiaðgerðir í töflureikni. 

Rannsóknaráætlanir og rannsóknarsnið meistararitgerða (STJ302F)

Námskeiðið fjallar um rannsóknir og rannsóknaraðferðir félagsvísinda og er ætlað nemendum í meistaranámi í Stjórnmálafræðideild.  Í lok námskeiðs skulu nemendur hafa öðlast undirstöðu til að vinna sjálfstætt rannsóknarverkefni svo sem MPA eða MA verkefni. Nemendur skulu þekkja grundvallarhugtök vísindaheimspekinnar og mismunandi rannsóknarsnið. Nemendur vinna rannsóknaráætlun og farið er yfir verklag við gerð fræðiritgerða og uppbyggingu þeirra. Námskeiðið er byggt upp á verkefnum.

Æskilegt er að nemendur hafi valið viðfangsefni lokaritgerðar þegar námskeiðið hefst.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

Upplýsingaleitir og stafræn miðlun (UPP215F)

Námskeiðið byggir á tveimur samofnum stoðum: upplýsingaleit og stafrænni miðlun. Annars vegar er fjallað um hvernig má nálgast, meta og nýta upplýsingar í síbreytilegu umhverfi, þar sem sérstök áhersla er lögð á hvernig nýta má gervigreind til að fínpússa leitir og vinna úr texta. Hins vegar er sjónum beint að stafrænum samskiptum og stefnumótun, þar sem notkun samfélagsmiðla við þekkingarmiðlun er í forgrunni. Markmiðið er að nemendur öðlist heildstæða færni í að finna áreiðanlegar upplýsingar og miðla þeim áfram til ólíkra hópa á skýran og ábyrgan hátt.

Upplýsinga- og skjalastjórn (UPP105F)

Þessu námskeiði er ætlað að auka færni nemenda í upplýsinga- og skjalastjórn, öðru nafni upplýsingastjórnun (e. information management), sem og rafrænum og stafrænum stjórnarháttum. Fjallað er um aðferðir, tilgang og markmið upplýsinga- og skjalastjórnar. Farið er yfir þau lög, reglugerðir og reglur er varða upplýsingar, skjöl og skjalasöfn á Íslandi. Fjallað verður um samspil upplýsinga- og skjalastjórnar og gæðastjórnunar í samræmi við gæðastaðal um skjalastjórn ÍST ISO 15489-1:2016 Upplýsingar og skjalfesting - skjalastjórn - 1. hluti : Hugmyndir og meginreglur. Lögð verður áhersla á skipulag gagna óháð formi. Sýnt verður fram á hvernig hægt er að nota ýmis konar hugbúnað við skipulagningu gagna, skráningu, vistun og endurheimt. Farið verður í þarfagreiningu og innleiðingu á skjalastjórn og skjalakerfum fyrir vinnustaði. Nemendur þurfa að geta hannað flokkunarkerfi fyrir upplýsingar og skjöl. Farið verður yfir framkvæmd skjalakönnunar og fjallað um gerð skjalavistunaráætlunar. Farið verður yfir langtímavarðveislu rafrænna og stafrænna gagna og fjallað um undirbúning og vinnslu rafrænna vörsluútgáfa ásamt verklýsingum og vinnuleiðbeiningum. Farið verður í heimsóknir á ólík skjalasöfn og unnið á vinnustofu um gerð málalykla. Nemendur vinna hópverkefni og einstaklingsverkefni á misserinu.

Stjórnkerfi upplýsinga og hagnýt upplýsingatækni (UPP221F)

Á námskeiðinu er fjallað um ýmsa hagnýta þætti upplýsingatækni sem nýtast við stefnumótun og ákvarðanatöku á sviði upplýsinga- og skjalastjórnar. Fjallað er um hugtök og skilgreiningar tengd forritun, hönnun og uppbyggingu upplýsingakerfa. Farið er í uppbyggingu og skipulag gagnagrunna, gagnasafnsfræði og SQL-fyrirspurnamálið. Fjallað er um gerð upplýsingakorta sem nýtast til að kortleggja gagnasöfn vinnustaða m.t.t. öryggisstaðla, persónuverndar og skjalavistunaráætlana. Fjallað er um öryggi gagna, langtímavarðveislu rafrænna gagna og innbyggða persónuvernd í hin ýmsu kerfi. Þá er fjallað um stafræna þróun og notkun gervigreindar. Lögð er áhersla á að nemendur auki færni sína í skipulagi og úrvinnslu gagna í mismunandi upplýsingakerfum og gagnagrunnum. Nemendur fá innsýn í skilgreiningar, aðferðir og áherslur á sviði upplýsingatækni til þess að geta tekið markvissar ákvarðanir um val á kerfum, átt árangursríkt samtal og skilvirka samvinnu við aðra sérfræðinga í stjórnun upplýsinga og lagt sitt af mörkum til þess að kerfin, sem notuð eru til upplýsingastjórnunar, séu notendavæn, örugg og aðgengileg þeim sem mega nota þau. Áhersla er lögð á að leysa hagnýt verkefni í samstarfi við ýmis fyrirtæki og stofnanir. Vinsamlega athugið að námskeiðið er kennt annað hvert ár. Næsta námskeið er á vormisseri 2028, 2030 og svo framvegis.

Persónuvernd og upplýsingaöryggi (UPP220F)

Á námskeiðinu er fjallað um áskoranir á sviði persónuverndar. Gerð verður grein fyrir þeim reglum sem gilda skv. lögum nr. 90/2018 um persónuvernd og meðferð persónuupplýsinga sem leiddu í lög almennu persónuverndarreglugerð Evrópusambandsins nr. 679/2016 (e. General Data Protection Regulations – GDPR). Farið verður yfir helstu atriði sem lögin hafa í för með sér fyrir fyrirtæki og stofnanir á Íslandi. Mikilvæg hugtök og verkefni sem fylgja lögum verða rædd, s.s. gildissvið laganna, hugtökin persónuupplýsingar og vinnsla persónuupplýsinga, heimildir til vinnslu persónuupplýsinga, meginreglur laganna, ábyrgðarskyldu, ólík hlutverk ábyrgðaraðila og vinnsluaðila, réttindi einstaklinga, upplýst samþykki, áhættumat og gerð samninga við vinnsluaðila. Þá verður fjallað sérstaklega um hlutverk persónuverndarfulltrúa hjá fyrirtækjum og stofnunum og mögulega aðkomu upplýsingafræðinga að þessum málaflokki. Fjallað verður um upplýsingaöryggi m.t.t. persónuverndarlaga, notkun samfélagsmiðla og skýjaþjónusta og upplýsingaöryggisstefnu. Að auki verður tæpt á því hvað þarf að huga varðandi persónuvernd við innleiðingu gervigreindarlausna í upplýsingastjórnun fyrirtækja og stofnana. Nemendur þurfa að þekkja og skilja lög, reglur og kenningar sem tengjast persónuvernd og upplýsingaöryggi. Farið verður yfir gerð vinnsluskráa sem og áhættumats. Þá er fjallað um aðgangsheimildir og geymslu- og grisjunaráætlun. Unnin verða hagnýt verkefni í samstarfi við ýmis fyrirtæki og stofnanir. Vinsamlega athugið að námskeiðið er kennt annað hvert ár. Næsta námskeið er á vormisseri 2028, 2030 o.s.frv.

Samspil gæðastjórnunar, þekkingarstjórnunar og upplýsingastjórnunar (UPP222F)

Skilvirk upplýsingastjórnun stuðlar að því að hlíta kröfum um sönnunarskjöl, áreiðanleika skjala, uppruna þeirra, heilleika og nothæfi í samhengi við innri og ytri kröfur. Án skilvirkrar upplýsingastjórnunar er í raun ekki hægt að tryggja verndum og öryggi upplýsinga skipulagsheildar. Fjallað er um rekstraröryggi upplýsingakerfa, lagalegt umhverfi þeirra svo og skipulagningu upplýsinga. Farið verður ítarlega í gæðamál og gæðastjórnun og fjallað um ólíka staðla sem vinna vel með ISO 15489, s.s. ISO 9000 stjórnunarstaðal, ISO 14000 umhverfisstaðal, ISO 27001 staðal um upplýsingaöryggi. Nemendur þurfa að hafa þekkingu á gerð gæðahandbóka, gæðaskráa, verklagsreglna og vinnulýsinga í gæðakerfum og vera færir um að meta gæði þessara gagna. Fjallað er um þekkingarstjórnun og samspil þekkingar og upplýsingastjórnunar, s.s. skráning persónulegrar þekkingar og reynslu starfsfólks. Nemendur þurfa að þekkja og skilja kenningar og líkön í þekkingarstjórnun svo og tengsl mannauðsstjórnunar og þekkingarstjórnunar við upplýsingastjórnun. Fjallað verður ýmsar leiðir við að miðla og dreifa gögnum, upplýsingum og þekkingu. Nemendur fá kynningu á upplýsingakerfi sem er sérhannað til þess að halda utan um upplýsingar og skjöl og tengingar þess við önnur hagnýt kerfi á vinnustað. Fjallað er um stafræna þróun á Íslandi og hún sett í samhengi við upplýsingastjórnun.

Forysta og breytingastjórnun í opinberum rekstri - hlutverk stjórnenda (OSS223F)

Að taka forystu fyrir breytingum er í vaxandi mæli þáttur í störfum stjórnenda hins opinbera. Umhverfi og innra starf opinberra stofnana hefur breyst umtalsvert á undanförnum tíu til fimmtán árum og þar með hlutverk þeirra er þar stjórna. Breytingar á verkefnum, auknar kröfur um árangur, hagkvæmni, upptaka nýrra stjórnunaraðferða, bætt tengsl við borgarana og aukin áhrif þeirra á starfsemi hins opinbera og fleira gera nýjar kröfur til starfshátta stjórnenda í opinberum stofnunum. Þeir verða í vaxandi mæli að vera í forystu breytinga innan stofnana, talsmenn gagnvart fjölmiðlum og hagsmunahópum. Þessi krafa nær til æðstu stjórnenda, og að miklu leyti til millistjórnenda. Þessu námskeiði er ætlað að búa nemendur í opinberri stjórnsýslu undir þennan þátt í þeirra framtíðarstörfum, ásamt því að fjalla um leiðir til þess að komast í forystustörf innan stofnana, halda þeim og takast á við átök sem oftast fylgja forystuhlutverki. Nemendur sem hyggja á önnur störf en hjá opinberum aðilum geta einnig haft gagn af þessu námskeiði, þótt aðstæður þar séu aðrar.

Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti (OSS101F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á grundvallaratriðum rekstrarhagfræði og markaðslíkansins enda eru markaðsbrestir skýrðir á þeim grunni. Áhersla er lögð á að nemendur tileinki sér grunnhugtök hagfræði og geti beitt þeim. Áhrif markaðsbresta á samfélagið eru könnuð og fjallað er um þau afskipti ríkisins sem leiðrétt geta slíka bresti. Þá er einnig vikið að stjórnvaldsbrestum sem er hliðstætt vandamál í opinberum rekstri.

Í námskeiðinu er fjallað um framboð og eftirspurn, teygni, markaði og áhrif stjórnvalda. Fjallað er um stöðu neytenda og áhrif viðskipta á einstaklinga og fyrirtæki við skattlagningu og í alþjóðaviðskiptum. Lýst er velferðartapi, leikjafræði, ytri áhrifum og almannagæðum og farið yfir mismunandi markaðsform og kostnað. Loks er farið yfir tekjudreifingu, neytendaval, ósamhverfar upplýsingar og hagfræði stjórnmála og hegðunar. 

Námskeiðið er kennt í fjarnámi.

Opinber stjórnsýsla (OSS111F)

Í þessu kynningar- og inngangsnámskeiði er farið yfir grundvallarhugtök stjórnsýslufræðanna, helstu kenningar um skipulagsheildir, valddreifingu og ákvarðanatöku, og þróun stjórnsýslufræðinnar sem fræðigreinar. Fjallað er um megineinkenni opinberrar stjórnsýslu á Íslandi, grundvöll hennar og mótunarþætti, og hún jafnframt skoðuð í samhengi við aðrar stjórnsýsluhefðir, einkum þær norrænu. Athyglinni er sérstaklega beint að tengslum stjórnsýslu og stjórnmála og áhrifum þeirra á uppbyggingu, starfshætti og stefnumótun, sem og að nýskipan í ríkisrekstri, gagnrýni á hana og því sem við hefur tekið. Greint er hvers vegna opinber stefna lítur oft öðruvísi út en ætlað var, frá dagskrársetningu til ákvarðana í framlínu þjónustunnar, og hvernig lýðræðisleg ábyrgð er tryggð og hvar hún brestur. Áhersla er lögð á hvað skilur að einkarekstur og opinberan rekstur og þjónustu, og á að nemendur geti tengt kenningar námskeiðsins við eigin starfsreynslu og dæmi úr samtímanum.

Skipulag og stjórnun stofnana (OSS202F)

Fjallað er um helstu kenningar um skipulagsheildi (organizational theory) og atferli innan skipulagsheilda (organizational behavior). Áhersla er á skipulag og stjórnun opinberra stofnana og fyrirtækja. Markmið áfangans er að veita nemendum innsýn í fræðilega umfjöllun um viðfangsefnin ásamt hagnýtingu tiltekinna stjórnunaraðferða.

Stjórntæki hins opinbera (OSS203F)

Markmið námskeiðsins er að nemendur fái innsýn í grunnþætti opinbers rekstrar og önnur úrræði sem ríkið getur beitt til að ná markmiðum sínum. Fjallað verður um ýmis stjórntæki ríkisvaldisins, þar á meðal rekstur opinberra stofnana, markaðsvæðingu, fjárhagslega hvata, regluvæðingu og tryggingar/styrki og áhersla lögð á mat og notkun stjórntækjanna við ólíkar aðstæður. Umfjöllunin um hvert stjórntæki er jafnt á fræðilegum grundvelli sem og útlistun á notkun þeirra á Íslandi. Æskilegt er að nemendur hafi tekið námskeiðið OSS101F Rekstrarhagfræði, markaðsbrestir og ríkisafskipti.  

Stjórnsýsluréttur fyrir stjórnendur og starfsmenn opinberra stofnana (OSS204F)

Fjallað verður um íslensk stjórnvöld, íslenska stjórnsýslukerfið, reglur sem gilda um samskipti og yfirstjórn innan stjórnsýslukerfisins, um meðferð stjórnsýslumála og upplýsingarétt almennings. Aðalháerslan er á meðferð stjórnsýslumála og þýðingu stjórnsýslulaga nr. 37/1993 í því sambandi. 

Hagnýt tölfræði (STJ201F)

Markmið þessa námskeiðs er að nemendur öðlist skilning á eðli hinnar vísindalegu aðferðar og undirstöðuþekkingu í að greina tölfræðileg gögn sem notuð eru við margs konar opinbera ákvarðanatöku. Farið er yfir hugtök á borð við orsök, réttmæti og áreiðanleika. Fjallað er bæði um lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði, þar á meðal um breytur, gildi, miðlægni, staðalfrávik, úrtök, marktækni og tilgátuprófanir. Áhersla er lögð á að nemendur öðlist færni í að greina og meta megindlegar rannsóknir með tilliti til aðferðafræði og jafnframt að þeir geti sótt gögn og framkvæmt einfaldar tölfræðiaðgerðir í töflureikni. 

Rannsóknaráætlanir og rannsóknarsnið meistararitgerða (STJ302F)

Námskeiðið fjallar um rannsóknir og rannsóknaraðferðir félagsvísinda og er ætlað nemendum í meistaranámi í Stjórnmálafræðideild.  Í lok námskeiðs skulu nemendur hafa öðlast undirstöðu til að vinna sjálfstætt rannsóknarverkefni svo sem MPA eða MA verkefni. Nemendur skulu þekkja grundvallarhugtök vísindaheimspekinnar og mismunandi rannsóknarsnið. Nemendur vinna rannsóknaráætlun og farið er yfir verklag við gerð fræðiritgerða og uppbyggingu þeirra. Námskeiðið er byggt upp á verkefnum.

Æskilegt er að nemendur hafi valið viðfangsefni lokaritgerðar þegar námskeiðið hefst.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

Starfstími (OSS302F, OSS401F, OSS405F)

Nemendur sem ekki hafa umtalsverða stjórnunarreynslu hjá hinu opinbera fá níu vikna (324 klst.) starfsþjálfun hjá opinberri stofnun. Auk þess að ganga í almenn störf vinna þeir sérstök verkefni sem tengjast náminu. Að öllu jöfnu er starfstíminn full vinna (36 klst.) á viku. Starfstíminn er ólaunaður. 

Undirbúningur:
Nemandi sendir skrifstofu Stjórnmálafræðideildar (nemfvs@hi.is) tölvupóst með ósk um starfsþjálfunarstað (ágætt að nefna þrjá staði í forgangsröð), tímabil sem óskað er eftir ásamt ferilskrá. Beiðnin þarf að berast deildinni tveimur mánuðum fyrir fyrirhugað tímabil eða eins fljótt og hægt er, til að reyna að tryggja að hægt sé að verða við óskum nemanda um tímabil.

Tilhögun starfsþjálfunar:

• Umsjónarmaður skilgreinir í upphafi starfstíma hvaða verkefni nemandi á að sinna.

Verkefni nemanda skulu vera tvenns konar:

• Eitt eða tvö veigamikil verkefni sem a.m.k. helmingur starfstímans er varið í. Hér getur verið um að ræða t.d. greiningu, mat, stefnumótun eða áætlun sem beinist að stofnuninni í heild eða einstökum viðfangsefnum hennar. Nemandi mótar verkefnið í samræmi við óskir umsjónarmanns (stofnunarinnar). Verkefnið skal tengjast þeim námsgreinum sem kenndar eru í MPA námi og reyna á þá þekkingu og færni sem nemandi hefur aflað sér í náminu Umsjónarkennari námskeiðs skal samþykkja tillögu að verkefni.
• Ýmis tilfallandi verkefni stofnunarinnar. Æskilegt er að nemandi kynnist sem flestum starfssviðum hennar.
• Umsjónarmaður og nemandi hittast reglulega og meta framvindu verkefna.

Í loks starfstímans skal skila til umsjónarkennara námskeiðsins:

• Meginverkefni nemandans í skýrsluformi (sbr. lýsingu hér að ofan)
• Staðfesting umsjónarmanns á ástundum nemanda og verkefnavinnu í lok starfstímans. Dagbók sem nemandi hefur haldið meðan á starfstíma stóð. Dagbókin skal fela í sér vikulegt yfirlit þar sem fram kemur hver verkefni vikunnar voru og hve miklum tíma var varið í einstök verkefni.
• Einkunn er ekki gefin fyrir starfstímann. Námskeiðinu verður hins vegar ekki lokið fyrr en kennari og umsjónarmaður starfstíma telja að viðunandi árangur hafi náðst. Kennari skilar staðfestingu til deildarskrifstofu.

Nemendur sem hafa mikla stjórnunarreynslu úr opinbera geiranum geta sótt um til deildar að fá reynslu sína metna í stað þess hluta námsins, að hluta eða öllu.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

MPA-ritgerð (OSS441L, OSS441L, OSS441L)

Lokaverkefni í MPA námi er sjálfstætt rannsóknarverkefni sem nemandi vinnur undir leiðsögn prófessors, dósents, lektors eða aðjúnkts í Stjórnmálafræðideild. Í verkefninu er tekist á við fræðilega krefjandi viðfangsefni og kenningum beitt á frumlegan hátt. Nemendur skulu undirbúa verkefnið með því að sækja námskeiðið Rannsóknir og rannsóknaráætlanir meistararitgerða.

Stjórnun nýsköpunar (VIÐ307F)

Námskeiðið veitir nemendum innsýn í stjórnun nýsköpunar, hvort sem um er að ræða þróun vöru, tækni eða þjónustu. Fjallað er um eðli nýsköpunar, ferli hennar og hlutverk í stjórnun og stefnumótun fyrirtækja, auk þess sem skoðað er hvernig skapa má umhverfi sem styður við sköpunarauðgi og árangur í nýsköpun. Nemendur kynnast helstu kenningum á sviði nýsköpunarstjórnunar og greina þætti nýsköpunarferlisins og tengsl þeirra. Jafnframt fá nemendur innsýn í opinbera styrki til fjármögnunar nýsköpunarverkefna. Námskeiðið byggir bæði á hagnýtum úrlausnarefnum og rannsóknum á umhverfi og stjórnun nýsköpunar.

Aðferðafræði verkefnastjórnunar (VIÐ172F)

Markmið námskeiðsins er tvíþætt. Í fyrsta lagi að kynna fyrir nemendum helstu kenningar og aðferðir, sem þróaðar hafa verið á sviði verkefnastjórnunar. Takmarkið er, að nemendur öðlist góðan skilning á þætti verkefnavinnu og verkefnastjórnunar í rekstri fyrirtækja annars vegar, og hæfni til stjórnunar einstakra verkefna hins vegar. Nemendur kynnist þeim þáttum, sem stuðla að markvissri og skilvirkri verkefnastjórnun. Nemendur kynnist uppbyggingu áætlunar, framvindu og lúkningu í verkefnum. Nemendur kynnast jafnframt hugbúnaði og tækni sem nýta má við verkefnastjórnun. Nemendur fái kynningu á verkefnum í alþjóðlegu umhverfi og Agile hugmyndafræði.

Athugið, nemendur þurfa að stofna sér aðgang og kaupa bókina Project Management, The Managerial Proces á heimasíðu McGraw - Hill. Nánari upplýsingar má finna á Canvas síðu námskeiðsins.

Breytingastjórnun og innleiðing stefnu (VIÐ2A5F)

Í þessu námskeiði verður farið yfir helstu atriði breytingastjórnunar, s.s. innleiðingu breytinga, viðbrögð starfsmanna, helstu hindranir í vegi breytinga ásamt þeim hamlandi og hvetjandi kröftum sem eru að verki í breytingaferlinu. Farið verður ítarlega í kenningar og aðferðir sem breytingastjórnun byggir á og ræddar verða algengustu lausnir og aðferðir í stjórnun breytinga. Rætt verður um hlutverk leiðtoga, stjórnenda almennt og milli stjórnenda í breytingum sem og krísustjórnun. Fjallað verður einnig um fyrirtækjamenningu og hvers vegna hún er mikilvægur þáttur í breytingaferlinu. Námskeiðið fjallar um breytingastjórnun sem lykilþátt í stefnumiðaðri stjórnun og stjórnarháttum fyrirtækja. Áhersla er lögð á helstu kenningar, líkön og aðferðir breytingastjórnunar og hvernig þau tengjast mótun stefnu, innleiðingu stefnu og eftirfylgni í skipulagsheildum. Nemendur öðlast hæfni til að greina og meta breytingaferli í ljósi skipulags, framkvæmdar og mannlegra þátta, þar á meðal viðbragða starfsmanna, fyrirtækjamenningar og hvetjandi og hamlandi krafta sem hafa áhrif á árangur breytinga. Sérstök áhersla er lögð á hlutverk leiðtoga, stjórnenda og stjórna fyrirtækja, ábyrgð þeirra á stefnumótandi forystu, góðum stjórnarháttum og trúverðugri innleiðingu breytinga. Í námskeiðinu vinna nemendur með raunveruleg dæmi og tilfellarannsóknir, þar sem þeir beita viðurkenndum verkfærum breytingastjórnunar til að umbreyta stefnumótandi ákvörðunum í raunhæfar aðgerðir og skipulagslegar breytingar. Einnig er fjallað um krísustjórnun og hvernig bregðast megi við óvæntum áföllum á stefnumiðaðan og skipulagðan hátt. Kennsla byggir á fyrirlestrum, umræðum, einstaklings- og hópverkefnum, og miðar að því að styðja gagnrýna hugsun, hagnýta færni og sjálfstæða greiningu. Námskeiðið gerir ráð fyrir virkri þátttöku nemenda og að þeir tengi fræðileg viðmið við raunverulegar áskoranir í stjórnun breytinga, með það að markmiði að móta heildstæða og raunhæfa nálgun að breytingastjórnun í flóknu og síbreytilegu rekstrarumhverfi.

Agile og straumlínustjórnun (VIÐ2A8F)

Markmið námskeiðsins er að kynna nemendum aðferðafræði og meginreglur straumlínustjórnunar (Lean) og Agile og hvernig þessar aðferðir nýtast við útfærslu og stjórnun verkefna.

Námskeiðið fylgir blönduðu námsformi. Hluti námskeiðsins er kenndur í netnámi, nemendur geta horft á fyrirlestra þegar þeim hentar, þó eigi síðar en fram kemur í kennsluáætlun.
Hinn hlutinn fer fram í vinnustofum sem verða haldnar á staðnum og verður mætingarskylda á vinnustofurnar. Athugið að vinnustofur þessar nema allt að 70% af lokaeinkunn.

Verkefnastjórnun fyrirtækja og alþjóðleg verkefni (VIÐ277F)

Í námskeiðinu er lögð áhersla á alþjóðleg verkefni og stjórnun verkefnasafna. Kafað er dýpra í þætti sem fjallað er um í Aðferðarfræði verkefnastjórnunar varðandi alþjóðleg verkefni og verkefnasöfn. Einn af áhersluþáttunum er stjórnun margra verkefna samtímis, en það felur í sér tvö skyld viðfangsefni, annars vegar stjórnun eignasafna (e. project portfolio management, program management) og hins vegar verkefnastofu (e. project management office). Annar áhersluþáttur er stjórnun alþjóðlega verkefna eða verkefnasafna í alþjóðlegum fyrirtækjum. Í námskeiðinu er lögð áhersla á að nemendur vinni saman að raunverkefni og kynnist verkefnastjórnun í íslensku atvinnulífi.

Námskeiðið fylgir blönduðu námsformi. Hluti námskeiðsins er kenndur í netnámi, nemendur geta horft á fyrirlestra þegar þeim hentar, þó eigi síðar en fram kemur í kennsluáætlun.
Hluti námskeiðsins fer fram í  vinnustofum sem verða haldnar  á staðnum og verður mætingarskylda á vinnustofurnar.