Í meistaranámi í náms- og starfsráðgjöf fá nemendur fræðilega og verklega menntun og að námi loknu geta nemendur sótt um lögverndað starfsheiti.
Náms- og starfsráðgjöf á við um þá þjónustu og starfsemi sem beinist að því að aðstoða fólk á öllum aldri við að taka ákvörðun um nám og störf. Mikilvægi náms- og starfsráðgjafar hefur aukist með flóknari náms- og starfsferli fólks, fjölbreyttara námsframboði og auknum kröfum um endurmenntun á síbreytilegum vinnumarkaði nútímans. Þessar aðstæður kalla á að hver og einn öðlist hæfni til að stjórna framvindu á náms- og starfsferli sínum.
Flest námskeið eru kennd í staðnámi en nemendur utan höfuðborgarsvæðisins geta sótt um að taka þátt í kennslustundum í streymi samkvæmt stundaskrá (rauntími). Stöku námskeið eru kennd í fjarnámi. Tvisvar á misseri er skyldumæting í staðlotur þvert á námskeið. Sjá nánar um námsform undir hverju námskeiði.
Námið er 120 einingar og sett upp sem fullt nám til tveggja ára en einnig er hægt að dreifa náminu á lengri tíma.
Námið skiptist í:
Athugið! Megindleg aðferðarfræði er forkrafa fyrir þá sem hafa minna en 10 einingar í megindlegri aðferðafræði úr grunnnámi og hægt að nýta sem val í MA–námi í náms- og starfsráðgjöf. Nemendur sem hafa lokið að minnsta kosti 10 einingum í megindlegri aðferðafræði í grunnnámi taka önnur valnámskeið 8-10 einingar.
Nemendur sem hafa lokið diplómaprófi í náms- og starfsráðgjöf fá 60 einingar metnar inn í meistaranámið.
Námið er kennt á íslensku en flestar bækur eru á ensku.
Vegna fjöldatakmarkana eru einungis 40 nemendur teknir inn í námið.
Meginmarkmið námsins er að búa nemendur sem best undir að starfa sem náms- og starfsráðgjafar á fjölbreyttum starfsvettvangi.
Námið veitir aðgang að doktorsnámi.
BA-, B.Ed- eða BS-gráðu eða sambærilega gráðu með fyrstu einkunn. Umsækjendur sem lokið hafa námi, sem ekki er á einu af eftirtöldum þekkingarsviðum: Sálfræði, menntun og menntakerfi, tengsl einstaklings og samfélags eða hafa ekki lokið a.m.k. 10 ECTS einingum í megindlegri aðferðafræði, gætu þurft að ljúka einu til þremur námskeiðum (hámark 30 ECTS) á fyrrgreindum sviðum. Ef nemandi þarf að bæta við sig námskeiðum, þarf það að fara fram samhliða náminu. Það telst ekki vera hluti af eiginlegu meistaranámi. Undantekning: FMÞ001F Megindleg aðferðafræði er hægt er að nýta sem val. Hámark 40 nemendur geta hafið nám að hausti.
Ef þeir sem sækja um að hefja MA nám í náms- og starfsráðgjöf, og uppfylla inntökuskilyrði, eru fleiri en unnt er að taka inn skal val nemenda byggjast á eftirtöldum sjónarmiðum:
Flest námskeið eru kennd í staðnámi en nemendur utan höfuðborgarsvæðisins geta sótt um að taka þátt í kennslustundum í streymi. Tvisvar á misseri eru staðlotur með skyldumætingu.
Ljúka þarf 120 ECTS einingum. Námið samanstendur af fræðilegum námskeiðum, vettvangsnámi og lokaverkefni. Námið er skipulagt sem tveggja ára fullt nám, en hægt er að ljúka því á lengri tíma.
Skyldunámskeið eru 72e (nemendur sem lokið hafa minna en 10e í megindlegri aðferðafræði úr grunnnámi ljúka 82e í skyldu).
Bundið val er 10e í aðferðafræði.
Frjálst val er 8e.
Náminu lýkur með 30e meistaraverkefni.
Nemendur sem hafa lokið diplómaprófi í náms- og starfsráðgjöf fá 60e metnar inn í meistaranámið.
Hér að neðan má sjá hvernig námsleiðin er byggð upp og hvernig hún skiptist upp eftir árum og önnum.
Á þessari námsleið eru engin kjörsvið.
Meginefni námskeiðsins eru megindlegar rannsóknaraðferðir og tölfræði í félags- og menntavísindum. Lögð er áhersla á virka þátttöku nemenda og umfjöllun um þátt rannsókna í samfélaginu. Fjallað er um helstu rannsóknarsnið, úrtaksfræði og gerð spurningalista. Í tölfræðihluta er kennt um lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði og fjallað ítarlega um dreifigreiningu og aðhvarfsgreiningu. Nemendur vinna hagnýt verkefni í tölfræðilegri úrvinnslu gagna með jamovi forritinu samhliða fyrirlestrum. Nemendur geta unnið með eigin gögn.
Í námskeiðinu er farið yfir helstu ráðgjafarkenningar og hvernig hægt er að nýta þær til að greina samskipti og viðfangsefni í ráðgjöf. Hugmyndasaga ráðgjafarkenninga er rakin frá sálgreiningu til síðnútíma. Einnig er fjallað um sögu náms- og starfsráðgjafar á Íslandi. Rýnt verður í áhrif fjölmenningar og kynferðis á kenningasmíð og ráðgjöf. Nemendur vinna verkefni sem miða að því að móta og greina eigin ráðgjafarstíl.
Meginviðfangsefnin eru íslenska menntakerfið, náms- og starfsferill, náms- og starfsfræðsla, atvinnuhæfni og íslenskur vinnumarkaður. Áhersla er á margbreytileika samfélagsins. Kynnt eru fræði og nýlegar rannsóknir um námsferil og brotthvarf frá námi. Fjallað er um áætlanagerð í náms- og starfsráðgjöf sem tæki til að skipuleggja starf náms- og starfsráðgjafa. Áhersla er á framkvæmd náms- og starfsfræðslu hér á landi og horft er til framkvæmdar hennar í nágrannalöndunum. Nemendur kynnast upplýsingaveitum um nám og störf og mati á skilvirkni náms- og starfsráðgjafar. Auk þess er umfjöllun um mikilvægi atvinnuhæfni, og stöðu og þróun íslensks vinnumarkaðar.
Nemendur fá innsýn í störf og hlutverk náms- og starfsráðgjafa á fjölbreyttum vettvangi í fjölmenningarsamfélagi. Sömuleiðis inn í samhengi ólíkra stofnana og samvinnu við aðrar fagstéttir, lagaramma og siðaviðmið. Helstu verkþættir starfs náms- og starfsráðgjafa eru kynntir og innsýn gefin í vinnulag og aðferðir á vettvangi. Grunnur er lagður að starfsþróun nemenda með faglegri ígrundun sem byggir á viðhorfum, persónulegri reynslu, gildismati og menningarlegum uppruna þeirra.
Nemendur velji námskeið sem tengist inn náms- og starfsráðgjöf, í víðum skilningi, á meistarastigi, t.d. á Félagsvísindasviði, Menntavísindasviði, Hugsvísindasviði eða á öðrum sviðum skólans.
Meginviðfangsefni námskeiðsins eru persónulegir og félagslegir erfiðleikar barna og ungmenna og horfur á fullorðinsárum. Kynntar eru helstu skilgreiningar á og algengi hegðunar-, tilfinninga- og námserfiðleika með tilliti til fræða og alþjóðlegra flokkunarkerfa. Jafnframt er fjallað um áhættu- og vernandi þætti, seiglu og forvarnir. Áhersla er lögð á margbreytileika hópa. Nemendur kynnast viðeigandi úrræðum með áherslu á gagnreyndar aðferðir og samráð fagstétta.
Nemendur kynnast starfi og hlutverki náms- og starfsráðgjafa á vettvangi, helstu verkþætti náms- og starfsráðgjafa, skipulag þjónustunnar og aðferðir sem beitt er í námsog starfsráðgjöf. Fjallað er um einkenni upplýsingasamfélagsins, færni og aðferðir við öflun og miðlun upplýsinga um nám og störf. Nemendur kynnast kenningum um áhugahvöt, sjálfsmynd, markmið og vinnubrögðum í námi. Ítarlega er farið í virka hlustun, samband ráðgjafa og ráðþega, samskiptalíkön kynnt og grunnatriði tengd samskiptum í ráðgjöf æfð. Hlutverk náms- og starfsráðgjafar í fjölmenningarsamfélagi er samþætt í alla efnisþætti.
Kenningar um þróun og sköpun starfsferils eru þungamiðja þessa námskeiðs, með sérstakri áherslu á nýjustu hræringar á fræðasviðinu. Farið er ítarlega í fræðilegar undirstöður kenninga um starfsferilinn Áhersla er lögð á hagnýtingu kenninga um þróun starfsferils, og helstu verkfæri kynnt. Rannsóknir tengdar kenningum og hagnýtingu þeirra eru kynntar ásamt helstu álitamálum á fræðasviðinu.
Málstofa
MA-ritgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Mælst er til þess að nemendur taki námskeiðið málstofu um meistararitgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Að nemendur þekki og geti beitt algengustu tölfræðiaðferðum við úrvinnslu gagna og geti metið tölfræðilegar niðurstöður. Að nemandi hafi kunnáttu og þekkingu til þess að greina og miðla tölulegum upplýsingum samkvæmt APA-7 útgáfustaðlinum (t.d. í vísindatímaritsgrein eða lokaritgerð) og geti sýnt frumkvæði við tölfræðilega úrvinnslu gagna. Einnig að nemendur kynnist helstu rannsóknarsniðum í megindlegri aðferðafræði.
Fjallað verður um megindlegar rannsóknaraðferðir og ólík rannsóknarsnið. Í tölfræðihlutanum verður mest áhersla lögð á uppbyggingu og túlkun almenna línulega líkansins (e. general linear model) sem nær yfir fjölda sígildra tölfræðiaðferða s.s. fylgni, aðhvarfsgreiningu og dreifigreiningu. Einnig læra nemendur að beita aðferðum leitandi og staðfestandi þáttagreiningar. Að lokum verða nemendur kynntir fyrir einliðasniðnum, grunnhugsun bayesískrar tölfræði og mati á heildarvillu (e. total survey error). Nemendur læra að vinna greiningar með tölfræðiforriti. Mikil áhersla verður á skýra túlkun og miðlun megindlegra niðurstaðna samkvæmt APA-7 útgáfustaðlinum.
Námskeiðið er kennt vikulega á fjarfundum að undanskyldum tveimur staðlotum (sjá vikuáætlun) þar sem gert er ráð fyrir að nemendur og kennarar mæti í eigin persónu. Hægt er að sækja um undanþágu frá því að mæta í eigin persónu ef nemandi á um mjög langan veg að fara (t.d. búsettir erlendis). Viðkomandi nemandi tekur þá þátt í staðlotunni um fjarfund. Nemendur verða að hafa nýjustu stöðugu (e. solid) útgáfu af jamovi (sjá jamovi.org) uppsetta á fartölvum sem þeir mæta með í kennslustundir.
Markmið námskeiðsins er að nemendur kynnist fjölbreytileika og fræðilegum forsendum eigindlegrar rannsóknahefðar í félagsvísindum og öðlist reynslu í að beita eigindlegum aðferðum. Um hagnýtt námskeið er að ræða þar sem hver nemandi vinnur sjálfstætt rannsóknarverkefni sem felst í því að hanna og undirbúa rannsókn, afla gagna, greina þau og skrifa um helstu niðurstöður undir handleiðslu kennara. Í námskeiðinu verður farið ítarlega í undirbúning rannsókna, gerð rannsóknaráætlunar, gagnaöflun, greiningu og skrif.
Málstofa
MA-ritgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Mælst er til þess að nemendur taki námskeiðið málstofu um meistararitgerð í náms- og starfsráðgjöf.
MA-ritgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Mælst er til þess að nemendur taki námskeiðið málstofu um meistararitgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Fjallað er um samskipti við ráðþega og uppbyggingu samtala. Farið er ítarlega í hugtök sem lögð eru til grundvallar við greiningu á ráðgjafarviðtölum og viðbrögðum ráðþega og þau æfð með markvissum hætti ásamt fjölmenningarlegum nálgunum. Ráðgjafarferlið er nánar kynnt og nemendum kennt að meta eigin frammistöðu í samskiptum við ráðþega og aðra. Fjölbeyttar aðferðir við mat á vanda ráðþega eru kynntar ásamt markmiðssetningu í ráðgjöf. Fjallað er um aðferðir og leiðir í rafrænni ráðgjöf ásamt siðferðilegum álitamálum. Nemendur kynnast hópráðgjöf og ráðgjafarsamskiptum í rafrænum samfélögum Áfram er haldið vinnu nemenda að eigin starfsþróun sem sérfræðingur á sviði náms- og starfsráðgjafar.
Meginviðfangsefni námskeiðsins eru tengsl kenninga og fræða við aðferðir í ráðgjöf. Fjallað er um hópráðgjöf, notkun matstækja, siðferðilega fleti starfsins sem og starfsþróun nemenda í faglegu tilliti í fjölmenningarsamfélagi. Að auki verður fjallað um þær stofnanlegu og samfélagslegu hindranir sem verða á vegi fólks við þróun og sköpun starfsferils. Nemendur starfa undir handleiðslu náms- og starfsráðgjafa á vettvangi (grunnskóla, framhaldsskóla, háskóla, vinnumarkaði) í 200 stundir.
Nemendur sem eru starfandi ráðgjafar á meðan á vettvangsnámi stendur eiga þess kost að uppfylla allt að 50% námsins á eigin vinnustað, að því gefnu að handleiðari fallist á að hafa umsjón með verkefnum sem unnin eru þar. Heildartímafjöldi viðveru á starfsstöð handleiðara skal þó aldrei fara undir 100 Klukkustundir.
MA-ritgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Mælst er til þess að nemendur taki námskeiðið málstofu um meistararitgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Meginefni námskeiðsins eru megindlegar rannsóknaraðferðir og tölfræði í félags- og menntavísindum. Lögð er áhersla á virka þátttöku nemenda og umfjöllun um þátt rannsókna í samfélaginu. Fjallað er um helstu rannsóknarsnið, úrtaksfræði og gerð spurningalista. Í tölfræðihluta er kennt um lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði og fjallað ítarlega um dreifigreiningu og aðhvarfsgreiningu. Nemendur vinna hagnýt verkefni í tölfræðilegri úrvinnslu gagna með jamovi forritinu samhliða fyrirlestrum. Nemendur geta unnið með eigin gögn.
Í námskeiðinu er farið yfir helstu ráðgjafarkenningar og hvernig hægt er að nýta þær til að greina samskipti og viðfangsefni í ráðgjöf. Hugmyndasaga ráðgjafarkenninga er rakin frá sálgreiningu til síðnútíma. Einnig er fjallað um sögu náms- og starfsráðgjafar á Íslandi. Rýnt verður í áhrif fjölmenningar og kynferðis á kenningasmíð og ráðgjöf. Nemendur vinna verkefni sem miða að því að móta og greina eigin ráðgjafarstíl.
Meginviðfangsefnin eru íslenska menntakerfið, náms- og starfsferill, náms- og starfsfræðsla, atvinnuhæfni og íslenskur vinnumarkaður. Áhersla er á margbreytileika samfélagsins. Kynnt eru fræði og nýlegar rannsóknir um námsferil og brotthvarf frá námi. Fjallað er um áætlanagerð í náms- og starfsráðgjöf sem tæki til að skipuleggja starf náms- og starfsráðgjafa. Áhersla er á framkvæmd náms- og starfsfræðslu hér á landi og horft er til framkvæmdar hennar í nágrannalöndunum. Nemendur kynnast upplýsingaveitum um nám og störf og mati á skilvirkni náms- og starfsráðgjafar. Auk þess er umfjöllun um mikilvægi atvinnuhæfni, og stöðu og þróun íslensks vinnumarkaðar.
Nemendur fá innsýn í störf og hlutverk náms- og starfsráðgjafa á fjölbreyttum vettvangi í fjölmenningarsamfélagi. Sömuleiðis inn í samhengi ólíkra stofnana og samvinnu við aðrar fagstéttir, lagaramma og siðaviðmið. Helstu verkþættir starfs náms- og starfsráðgjafa eru kynntir og innsýn gefin í vinnulag og aðferðir á vettvangi. Grunnur er lagður að starfsþróun nemenda með faglegri ígrundun sem byggir á viðhorfum, persónulegri reynslu, gildismati og menningarlegum uppruna þeirra.
Nemendur velji námskeið sem tengist inn náms- og starfsráðgjöf, í víðum skilningi, á meistarastigi, t.d. á Félagsvísindasviði, Menntavísindasviði, Hugsvísindasviði eða á öðrum sviðum skólans.
Meginviðfangsefni námskeiðsins eru persónulegir og félagslegir erfiðleikar barna og ungmenna og horfur á fullorðinsárum. Kynntar eru helstu skilgreiningar á og algengi hegðunar-, tilfinninga- og námserfiðleika með tilliti til fræða og alþjóðlegra flokkunarkerfa. Jafnframt er fjallað um áhættu- og vernandi þætti, seiglu og forvarnir. Áhersla er lögð á margbreytileika hópa. Nemendur kynnast viðeigandi úrræðum með áherslu á gagnreyndar aðferðir og samráð fagstétta.
Nemendur kynnast starfi og hlutverki náms- og starfsráðgjafa á vettvangi, helstu verkþætti náms- og starfsráðgjafa, skipulag þjónustunnar og aðferðir sem beitt er í námsog starfsráðgjöf. Fjallað er um einkenni upplýsingasamfélagsins, færni og aðferðir við öflun og miðlun upplýsinga um nám og störf. Nemendur kynnast kenningum um áhugahvöt, sjálfsmynd, markmið og vinnubrögðum í námi. Ítarlega er farið í virka hlustun, samband ráðgjafa og ráðþega, samskiptalíkön kynnt og grunnatriði tengd samskiptum í ráðgjöf æfð. Hlutverk náms- og starfsráðgjafar í fjölmenningarsamfélagi er samþætt í alla efnisþætti.
Kenningar um þróun og sköpun starfsferils eru þungamiðja þessa námskeiðs, með sérstakri áherslu á nýjustu hræringar á fræðasviðinu. Farið er ítarlega í fræðilegar undirstöður kenninga um starfsferilinn Áhersla er lögð á hagnýtingu kenninga um þróun starfsferils, og helstu verkfæri kynnt. Rannsóknir tengdar kenningum og hagnýtingu þeirra eru kynntar ásamt helstu álitamálum á fræðasviðinu.
Málstofa
MA-ritgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Mælst er til þess að nemendur taki námskeiðið málstofu um meistararitgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Að nemendur þekki og geti beitt algengustu tölfræðiaðferðum við úrvinnslu gagna og geti metið tölfræðilegar niðurstöður. Að nemandi hafi kunnáttu og þekkingu til þess að greina og miðla tölulegum upplýsingum samkvæmt APA-7 útgáfustaðlinum (t.d. í vísindatímaritsgrein eða lokaritgerð) og geti sýnt frumkvæði við tölfræðilega úrvinnslu gagna. Einnig að nemendur kynnist helstu rannsóknarsniðum í megindlegri aðferðafræði.
Fjallað verður um megindlegar rannsóknaraðferðir og ólík rannsóknarsnið. Í tölfræðihlutanum verður mest áhersla lögð á uppbyggingu og túlkun almenna línulega líkansins (e. general linear model) sem nær yfir fjölda sígildra tölfræðiaðferða s.s. fylgni, aðhvarfsgreiningu og dreifigreiningu. Einnig læra nemendur að beita aðferðum leitandi og staðfestandi þáttagreiningar. Að lokum verða nemendur kynntir fyrir einliðasniðnum, grunnhugsun bayesískrar tölfræði og mati á heildarvillu (e. total survey error). Nemendur læra að vinna greiningar með tölfræðiforriti. Mikil áhersla verður á skýra túlkun og miðlun megindlegra niðurstaðna samkvæmt APA-7 útgáfustaðlinum.
Námskeiðið er kennt vikulega á fjarfundum að undanskyldum tveimur staðlotum (sjá vikuáætlun) þar sem gert er ráð fyrir að nemendur og kennarar mæti í eigin persónu. Hægt er að sækja um undanþágu frá því að mæta í eigin persónu ef nemandi á um mjög langan veg að fara (t.d. búsettir erlendis). Viðkomandi nemandi tekur þá þátt í staðlotunni um fjarfund. Nemendur verða að hafa nýjustu stöðugu (e. solid) útgáfu af jamovi (sjá jamovi.org) uppsetta á fartölvum sem þeir mæta með í kennslustundir.
Markmið námskeiðsins er að nemendur kynnist fjölbreytileika og fræðilegum forsendum eigindlegrar rannsóknahefðar í félagsvísindum og öðlist reynslu í að beita eigindlegum aðferðum. Um hagnýtt námskeið er að ræða þar sem hver nemandi vinnur sjálfstætt rannsóknarverkefni sem felst í því að hanna og undirbúa rannsókn, afla gagna, greina þau og skrifa um helstu niðurstöður undir handleiðslu kennara. Í námskeiðinu verður farið ítarlega í undirbúning rannsókna, gerð rannsóknaráætlunar, gagnaöflun, greiningu og skrif.
Málstofa
MA-ritgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Mælst er til þess að nemendur taki námskeiðið málstofu um meistararitgerð í náms- og starfsráðgjöf.
MA-ritgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Mælst er til þess að nemendur taki námskeiðið málstofu um meistararitgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Fjallað er um samskipti við ráðþega og uppbyggingu samtala. Farið er ítarlega í hugtök sem lögð eru til grundvallar við greiningu á ráðgjafarviðtölum og viðbrögðum ráðþega og þau æfð með markvissum hætti ásamt fjölmenningarlegum nálgunum. Ráðgjafarferlið er nánar kynnt og nemendum kennt að meta eigin frammistöðu í samskiptum við ráðþega og aðra. Fjölbeyttar aðferðir við mat á vanda ráðþega eru kynntar ásamt markmiðssetningu í ráðgjöf. Fjallað er um aðferðir og leiðir í rafrænni ráðgjöf ásamt siðferðilegum álitamálum. Nemendur kynnast hópráðgjöf og ráðgjafarsamskiptum í rafrænum samfélögum Áfram er haldið vinnu nemenda að eigin starfsþróun sem sérfræðingur á sviði náms- og starfsráðgjafar.
Meginviðfangsefni námskeiðsins eru tengsl kenninga og fræða við aðferðir í ráðgjöf. Fjallað er um hópráðgjöf, notkun matstækja, siðferðilega fleti starfsins sem og starfsþróun nemenda í faglegu tilliti í fjölmenningarsamfélagi. Að auki verður fjallað um þær stofnanlegu og samfélagslegu hindranir sem verða á vegi fólks við þróun og sköpun starfsferils. Nemendur starfa undir handleiðslu náms- og starfsráðgjafa á vettvangi (grunnskóla, framhaldsskóla, háskóla, vinnumarkaði) í 200 stundir.
Nemendur sem eru starfandi ráðgjafar á meðan á vettvangsnámi stendur eiga þess kost að uppfylla allt að 50% námsins á eigin vinnustað, að því gefnu að handleiðari fallist á að hafa umsjón með verkefnum sem unnin eru þar. Heildartímafjöldi viðveru á starfsstöð handleiðara skal þó aldrei fara undir 100 Klukkustundir.
MA-ritgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Mælst er til þess að nemendur taki námskeiðið málstofu um meistararitgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Meginefni námskeiðsins eru megindlegar rannsóknaraðferðir og tölfræði í félags- og menntavísindum. Lögð er áhersla á virka þátttöku nemenda og umfjöllun um þátt rannsókna í samfélaginu. Fjallað er um helstu rannsóknarsnið, úrtaksfræði og gerð spurningalista. Í tölfræðihluta er kennt um lýsandi tölfræði og ályktunartölfræði og fjallað ítarlega um dreifigreiningu og aðhvarfsgreiningu. Nemendur vinna hagnýt verkefni í tölfræðilegri úrvinnslu gagna með jamovi forritinu samhliða fyrirlestrum. Nemendur geta unnið með eigin gögn.
Í námskeiðinu er farið yfir helstu ráðgjafarkenningar og hvernig hægt er að nýta þær til að greina samskipti og viðfangsefni í ráðgjöf. Hugmyndasaga ráðgjafarkenninga er rakin frá sálgreiningu til síðnútíma. Einnig er fjallað um sögu náms- og starfsráðgjafar á Íslandi. Rýnt verður í áhrif fjölmenningar og kynferðis á kenningasmíð og ráðgjöf. Nemendur vinna verkefni sem miða að því að móta og greina eigin ráðgjafarstíl.
Meginviðfangsefnin eru íslenska menntakerfið, náms- og starfsferill, náms- og starfsfræðsla, atvinnuhæfni og íslenskur vinnumarkaður. Áhersla er á margbreytileika samfélagsins. Kynnt eru fræði og nýlegar rannsóknir um námsferil og brotthvarf frá námi. Fjallað er um áætlanagerð í náms- og starfsráðgjöf sem tæki til að skipuleggja starf náms- og starfsráðgjafa. Áhersla er á framkvæmd náms- og starfsfræðslu hér á landi og horft er til framkvæmdar hennar í nágrannalöndunum. Nemendur kynnast upplýsingaveitum um nám og störf og mati á skilvirkni náms- og starfsráðgjafar. Auk þess er umfjöllun um mikilvægi atvinnuhæfni, og stöðu og þróun íslensks vinnumarkaðar.
Nemendur fá innsýn í störf og hlutverk náms- og starfsráðgjafa á fjölbreyttum vettvangi í fjölmenningarsamfélagi. Sömuleiðis inn í samhengi ólíkra stofnana og samvinnu við aðrar fagstéttir, lagaramma og siðaviðmið. Helstu verkþættir starfs náms- og starfsráðgjafa eru kynntir og innsýn gefin í vinnulag og aðferðir á vettvangi. Grunnur er lagður að starfsþróun nemenda með faglegri ígrundun sem byggir á viðhorfum, persónulegri reynslu, gildismati og menningarlegum uppruna þeirra.
Nemendur velji námskeið sem tengist inn náms- og starfsráðgjöf, í víðum skilningi, á meistarastigi, t.d. á Félagsvísindasviði, Menntavísindasviði, Hugsvísindasviði eða á öðrum sviðum skólans.
Meginviðfangsefni námskeiðsins eru persónulegir og félagslegir erfiðleikar barna og ungmenna og horfur á fullorðinsárum. Kynntar eru helstu skilgreiningar á og algengi hegðunar-, tilfinninga- og námserfiðleika með tilliti til fræða og alþjóðlegra flokkunarkerfa. Jafnframt er fjallað um áhættu- og vernandi þætti, seiglu og forvarnir. Áhersla er lögð á margbreytileika hópa. Nemendur kynnast viðeigandi úrræðum með áherslu á gagnreyndar aðferðir og samráð fagstétta.
Nemendur kynnast starfi og hlutverki náms- og starfsráðgjafa á vettvangi, helstu verkþætti náms- og starfsráðgjafa, skipulag þjónustunnar og aðferðir sem beitt er í námsog starfsráðgjöf. Fjallað er um einkenni upplýsingasamfélagsins, færni og aðferðir við öflun og miðlun upplýsinga um nám og störf. Nemendur kynnast kenningum um áhugahvöt, sjálfsmynd, markmið og vinnubrögðum í námi. Ítarlega er farið í virka hlustun, samband ráðgjafa og ráðþega, samskiptalíkön kynnt og grunnatriði tengd samskiptum í ráðgjöf æfð. Hlutverk náms- og starfsráðgjafar í fjölmenningarsamfélagi er samþætt í alla efnisþætti.
Kenningar um þróun og sköpun starfsferils eru þungamiðja þessa námskeiðs, með sérstakri áherslu á nýjustu hræringar á fræðasviðinu. Farið er ítarlega í fræðilegar undirstöður kenninga um starfsferilinn Áhersla er lögð á hagnýtingu kenninga um þróun starfsferils, og helstu verkfæri kynnt. Rannsóknir tengdar kenningum og hagnýtingu þeirra eru kynntar ásamt helstu álitamálum á fræðasviðinu.
Málstofa
MA-ritgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Mælst er til þess að nemendur taki námskeiðið málstofu um meistararitgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Að nemendur þekki og geti beitt algengustu tölfræðiaðferðum við úrvinnslu gagna og geti metið tölfræðilegar niðurstöður. Að nemandi hafi kunnáttu og þekkingu til þess að greina og miðla tölulegum upplýsingum samkvæmt APA-7 útgáfustaðlinum (t.d. í vísindatímaritsgrein eða lokaritgerð) og geti sýnt frumkvæði við tölfræðilega úrvinnslu gagna. Einnig að nemendur kynnist helstu rannsóknarsniðum í megindlegri aðferðafræði.
Fjallað verður um megindlegar rannsóknaraðferðir og ólík rannsóknarsnið. Í tölfræðihlutanum verður mest áhersla lögð á uppbyggingu og túlkun almenna línulega líkansins (e. general linear model) sem nær yfir fjölda sígildra tölfræðiaðferða s.s. fylgni, aðhvarfsgreiningu og dreifigreiningu. Einnig læra nemendur að beita aðferðum leitandi og staðfestandi þáttagreiningar. Að lokum verða nemendur kynntir fyrir einliðasniðnum, grunnhugsun bayesískrar tölfræði og mati á heildarvillu (e. total survey error). Nemendur læra að vinna greiningar með tölfræðiforriti. Mikil áhersla verður á skýra túlkun og miðlun megindlegra niðurstaðna samkvæmt APA-7 útgáfustaðlinum.
Námskeiðið er kennt vikulega á fjarfundum að undanskyldum tveimur staðlotum (sjá vikuáætlun) þar sem gert er ráð fyrir að nemendur og kennarar mæti í eigin persónu. Hægt er að sækja um undanþágu frá því að mæta í eigin persónu ef nemandi á um mjög langan veg að fara (t.d. búsettir erlendis). Viðkomandi nemandi tekur þá þátt í staðlotunni um fjarfund. Nemendur verða að hafa nýjustu stöðugu (e. solid) útgáfu af jamovi (sjá jamovi.org) uppsetta á fartölvum sem þeir mæta með í kennslustundir.
Markmið námskeiðsins er að nemendur kynnist fjölbreytileika og fræðilegum forsendum eigindlegrar rannsóknahefðar í félagsvísindum og öðlist reynslu í að beita eigindlegum aðferðum. Um hagnýtt námskeið er að ræða þar sem hver nemandi vinnur sjálfstætt rannsóknarverkefni sem felst í því að hanna og undirbúa rannsókn, afla gagna, greina þau og skrifa um helstu niðurstöður undir handleiðslu kennara. Í námskeiðinu verður farið ítarlega í undirbúning rannsókna, gerð rannsóknaráætlunar, gagnaöflun, greiningu og skrif.
Málstofa
MA-ritgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Mælst er til þess að nemendur taki námskeiðið málstofu um meistararitgerð í náms- og starfsráðgjöf.
MA-ritgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Mælst er til þess að nemendur taki námskeiðið málstofu um meistararitgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Fjallað er um samskipti við ráðþega og uppbyggingu samtala. Farið er ítarlega í hugtök sem lögð eru til grundvallar við greiningu á ráðgjafarviðtölum og viðbrögðum ráðþega og þau æfð með markvissum hætti ásamt fjölmenningarlegum nálgunum. Ráðgjafarferlið er nánar kynnt og nemendum kennt að meta eigin frammistöðu í samskiptum við ráðþega og aðra. Fjölbeyttar aðferðir við mat á vanda ráðþega eru kynntar ásamt markmiðssetningu í ráðgjöf. Fjallað er um aðferðir og leiðir í rafrænni ráðgjöf ásamt siðferðilegum álitamálum. Nemendur kynnast hópráðgjöf og ráðgjafarsamskiptum í rafrænum samfélögum Áfram er haldið vinnu nemenda að eigin starfsþróun sem sérfræðingur á sviði náms- og starfsráðgjafar.
Meginviðfangsefni námskeiðsins eru tengsl kenninga og fræða við aðferðir í ráðgjöf. Fjallað er um hópráðgjöf, notkun matstækja, siðferðilega fleti starfsins sem og starfsþróun nemenda í faglegu tilliti í fjölmenningarsamfélagi. Að auki verður fjallað um þær stofnanlegu og samfélagslegu hindranir sem verða á vegi fólks við þróun og sköpun starfsferils. Nemendur starfa undir handleiðslu náms- og starfsráðgjafa á vettvangi (grunnskóla, framhaldsskóla, háskóla, vinnumarkaði) í 200 stundir.
Nemendur sem eru starfandi ráðgjafar á meðan á vettvangsnámi stendur eiga þess kost að uppfylla allt að 50% námsins á eigin vinnustað, að því gefnu að handleiðari fallist á að hafa umsjón með verkefnum sem unnin eru þar. Heildartímafjöldi viðveru á starfsstöð handleiðara skal þó aldrei fara undir 100 Klukkustundir.
MA-ritgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Mælst er til þess að nemendur taki námskeiðið málstofu um meistararitgerð í náms- og starfsráðgjöf.
Stundataflan hér að neðan gildir fyrir yfirstandandi námsár og er einungis til viðmiðunar..
Breytingar geta orðið á stundatöflu haustmisseris í ágúst og september og á stundatöflu vormisseris í desember og janúar. Endanlega stundatöflu finnur þú í Uglu þegar kennsla hefst.
Athugið: Ekki ætti að nota þessa stundatöflu til að skipuleggja vinnu ef þú ert í hlutastarfi.
Háskóli Íslands á í samstarfi við yfir 400 háskóla um allan heim. Það veitir nemendum HÍ einstakt tækifæri til að stunda hluta af náminu erlendis, öðlast alþjóðlega reynslu og styrkja stöðu sína á vinnumarkaði.
Nám erlendis er alltaf háð samþykki deildar.
Til að geta sótt um námsdvöl erlendis þarf námsleið við HÍ að vera að lágmarki:
Nemendur geta fengið námskeið sem tekin eru erlendis metin sem hluta af námi við HÍ, þannig að námsdvölin þarf ekki að lengja námstímann. Nemendur semja um mat á einingum við deildina áður en skiptinámið hefst með því að fylla út námssamning.
Listinn er ekki tæmandi.
Félag nema í náms- og starfsráðgjöf heitir Filia. Hlutverk félagsins er að hafa forgöngu í félagslífi nema í náms- og starfsráðgjöf, gæta hagsmuna þeirra í hvívetna og vera fulltrúi þeirra innan Háskólans sem utan.
Á hverju hefur þú áhuga?
Skref fyrir skref
Nemenda- og kennsluþjónusta FVS
Þjónustuborð Háskólatorgi er þjónustuaðgangur fyrir alla þjónustu.
