Forstöðumaður: Gunnar Már Zoega
Fræðasvið augnlæknisfræði við Læknadeild er tengt Hjarta-, augn- og krabbameinsþjónustu Landspítala og sinnir rannsóknum og kennslu á sviði augnlækninga.
Kennsla í augnsjúkdómafræði fer fram á 5. ári í læknisfræði og samanstendur námskeiðið af einni fyrirlestraviku og einni viku á Augndeild Landspítala, þar sem nemendur fá að kynnast fjölbreyttri starfseminni. Markmið námskeiðsins er að nemendur læri grunnatriði augnlæknisfræði þannig að þeir séu færir um að takast á við einföld augnvandamál og að meta hvenær skal senda sjúkling áfram til sérfræðings. Áhugasamir unglæknar geta síðan undirbúið sérnám í faginu með starfi og námi á deildinni.
Augað er flókið líffæri og starfsemi þess getur truflast á ýmsan hátt. Augnsjúkdómar geta bæði verið tiltölulega einangraðir við augað, eins og t.d. þegar ský kemur á augastein eða hrörnun verður í augnbotnum. Augnvandræði geta einnig verið hluti af stærri sjúkdómi, eins og t.d. þegar sykursýki veldur sjónhimnusjúkdómi eða gigtarsjúkdómur veldur svæsnum augnþurrki.
Þótt augað sé lítið er fræðigreinin fjölbreytt og tengist ýmsum öðrum sviðum læknisfræði. Ýmiss konar lyfjameðferð og skurðlækningum er beitt á augað og mikið er um háþróuð tæki eins og lasertæki og sérhæfðar myndavélar.
Öflugar rannsóknir eru stundaðar á fræðasviðinu og má þar nefna umfangsmiklar rannsóknir á lífeðlisfræði, lyfjafræði, faraldsfræði og erfðafræði augnsjúkdóma.
Dæmi um undirsérgreinar:
Hornhimna og ytra byrði augans
Gláka
Tauga-augnlæknisfræði
Meinafræði augans
Lýtalækningar augans og augnumgjarðar
Barnaaugnlækningar
Sjónhimnulækningar
Annað starfsfólk:
Ólöf Birna Ólafsdóttir
Sveinn Hákon Harðarson
María Soffía Gottfreðsdóttir
Gauti Jóhannesson
Jóhann Ragnar Guðmundsson
Forstöðumaður: Ásgeir Haraldsson
Fræðasvið barnalæknisfræði við Læknadeild er tengt Barnaspítala Hringsins, Landspítala - Háskólasjúkrahúsi og sinnir rannsóknum og kennslu í barnalækningum.
Kennsla í barnalækninum fer fram á 5. ári í læknisfræði og er námið bæði bóklegt og verklegt. Námið fer fram á Barnaspítala Hringsins. Markmið námsins er að læknanemar fái staðgóða þekkingu í barnalæknisfræði. Verklega námið miðast við að læknanemar fái góða reynslu í að skoða, umgangast og sjúkdómsgreina veik börn og gera tillögur um rannsóknir og meðferð. Námskeiðið er átta vikur. Kennarar eru flestir barnalæknar Barnaspítalans auk annarra barnalækna utan háskólasjúkrahússins.
Vísindarannsóknir fræðasviðsins eru af ýmsum toga, þ.m.t. doktorsverkefni. Stór hluti rannsóknanna fjallar um árangur meðferðar á Barnaspítalanum auk tengdra klínískra atriða. Rannsóknir eru greiddar af ýmsum aðilum. Fræðasvið barnalækninga við Háskóla Íslands er í innlendu og erlendu samstarfi í rannsóknum.
Fræðigreinar sem tilheyra fræðasviðinu:
Barnalæknisfræði, forsvarsmaður: Ásgeir Haraldsson
Annað starfsfólk:
Ragnar Grímur Bjarnason
Viðar Örn Eðvarðsson
Valtýr Stefánsson Thors
Helga Elídóttir
Kristján Óskarsson
Ólafur Gísli Jónsson
Á Barnaspítala Hringsins starfa og kenna barnalæknar í flestum undirsérgreinum barnalækninga. Hjúkrunarfræðingar og annað starfsfólk Barnaspítala Hringsins taka þátt í kennslunni.
Forsvarsmaður: Hjalti Már Björnsson
Fræðasvið bráðalæknisfræði við Læknadeild er tengt bráðamóttöku LSH og sinnir rannsóknum og kennslu í bráðalækningum.
Bráðalæknisfræði fjallar um alla fyrstu greiningu og meðferð bráðra vandamála, slysa og veikinda. Kennsla í bráðalækningum fer fram á mörgum árum í læknisfræði og er bæði bókleg og verkleg. Í byrjun 1. árs fá læknanemar fræðslu um skyndihjálp, í samstarfi við Rauða Kross Íslands og Bjargráð, þar sem farið er að hluta í gegnum forsendur ráðlegginga til almennings um skyndihjálp. Á 4. ári er veitt kennsla í grunnatriðum öndunarvegar, inngangur að bráðaómskoðun ásamt mörgu öðru færnibúðum í upphafi námsársins sem og á vikulöngu verknámi í bráðalækningum. Þá er einnig kennt námskeið í grunnatriðum greiningar og meðferðar vegna fjöláverka. Megin kennsla í bráðalækningum fer síðan fram á 6. ári þar sem læknanemar sitja námskeið í sérhæfðri endurlífgun og öndunarvegameðferð, fá sérstaka kennslu í hermisetri í erfiðum tilfellum og þjálfun í bráðaómskoðun. Þá er fræðsludagur um ofbeldi hluti námskeiðs á 6. ári auk þess sem læknanemar taka tvær vikur í verknámi á bráðamóttöku. Á verknámstíma fara læknanemar einnig í útköll með sjúkrabílum og kynnast starfsemi Neyðarlínu.
Bráðalæknar starfa að mestu leyti á bráðamóttökum sjúkrahúsa, auk þess að starfa við bráðaþjónustu utan sjúkrahúsa. Starfsemi bráðalækninga á Íslandi fer að mestu leyti fram á bráðamóttöku LSH í Fossvogi. Einnig er unnið að uppbyggingu bráðalækninga á Sjúkrahúsi Akureyrar, Heilbrigðisstofnun Suðurlands og Heilbrigðisstofnun Suðurnesja. Á bráðamóttöku LSH er sinnt u.þ.b. 70.000 sjúklingum á ári og er starfseminni skipt í nokkrar einingar eftir bráðleika vandamáls þeirra sem til deildarinnar leita.
Undirsérgreinar:
Bráðalækningar utan sjúkrahúsa
Bráðalækningar barna
Klínísk eitrunarfræði
Í tengslum við fræðasviðið er starfrækt rannsóknarstofa í bráðafræðum.
Helstu áherslur rannsókna á fræðasviðinu eru:
Árangur endurlífgunartilrauna utan sjúkrahúsa
Greining bráðra vandamála á bráðamóttöku
Eðli, og orsakir áverka og afdrif áverkasjúklinga
Annað starfsfólk:
Curtis Pendleton Snook
Forstöðumenn: Þorkell Snæbjörnsson og Þorvaldur Ingvarsson
Fræðasvið bæklunarskurðlæknisfræði við Læknadeild er tengt skurðlæknissviði LSH og sinnir rannsóknum og kennslu í bæklunarskurðlækningum.
Kennsla í bæklunarskurðlækningum fer fram á 4. ári í læknisfræði og er bæði bókleg og verkleg. Fræðin snúast almennt um greiningu og meðferð áverka og sjúkdóma sem tengjast stoðkerfinu. Sérstakar undirgreinar eru: hjá börnum: meðfæddir sjúkdómar, þ.m.t. hryggskekkja og áverkar; hjá fullorðnum: sjúkdómar og áverkar á útlimi, hryggsúlu og mjaðmagrind, gerviliðir í axlir, mjaðmir og hné og handaskurðlækningar. Í fyrirlestrum er lögð áhersla á algengi, orsök, greiningu og meðferð. Í verknámi er lögð sérstök áhersla á skoðun, skurðmeðferð og vandamál sem geta komið upp á eftir aðgerðir.
Rannsóknir beinast að faraldsfræði sjúkdóma, áverka og árangri aðgerða.
Annað starfsfólk:
Ólöf Sara Árnadóttir
Ásgeir Guðnason
Benedikt Árni Jónsson
Jóhann Róbertsson
Ólafur Sigmundsson
Sigurveig Pétursdóttir
Yngvi Ólafsson
Forstöðumaður: Karl Kristjánsson
Fræðasvið endurhæfingarlækningar við Læknadeild er tengt Grensásdeild LSH og Reykjalundi og sinnir rannsóknum og kennslu í endurhæfingarlækningum. Kennsla í endurhæfingarlækningum fer fram á 6. ári og er bæði bókleg og verkleg.
Endurhæfingarmeðferð einstaklinga með færniskerðingu eða fötlun vegna sjúkdóma eða eftir slys, hefur að markmiði að hámarka getu og færni og stuðla þannig að aukinni virkni, þátttöku í samfélaginu og lífsgæðum. Endurhæfingin getur einnig snúist um að hjálpa fólki að aðlagast og læra að lifa með undirliggjandi sjúkdóma eða fötlun.
Í kennslunni á Grensási er aðaláherslan á endurhæfingarmeðferð eftir mænuskaða og heilaáverka. Á Reykjalundi er kynning á hjarta- og lungnaendurhæfingu og endurhæfingu einstaklinga með langvarandi verki.
Rannsóknir beinast aðallega að faraldursfræði sjúkdóma og árangursmati meðferða.
Fræðigreinar sem tilheyra fræðasviðinu:
Læknisfræðilegar endurhæfingar, forsvarsmaður: Karl Kristjánsson
Sjúkraþjálfun
Annað starfsfólk:
Páll E. Ingvarsson
Anna Lilja Gísladóttir
Forstöðumaður: Jóhanna Gunnarsdóttir
Fræðasvið fæðinga- og kvensjúkdómafræði við Læknadeild er tengt kvennasviði LSH og sinnir rannsóknum og kennslu í fæðinga- og kvensjúkdómalækningum.
Kennslan í fæðinga- og kvensjúkdómalækningum fer fram á 5. ári í læknisfræði og er bæði bókleg og verkleg. Markmið námskeiðsins er að læknanemar fái innsýn í eðlilega meðgöngu og fæðingu og öðlist nægilega hæfni í greiningu og meðferð kvensjúkdóma og meðgöngusjúkdóma til að geta sinnt starfi almenns læknis á kvennadeild, bráðadeild eða heilsugæslu.
Starfsmenn sviðsins eru virkir í rannsóknum og leiðbeina grunn- og framhaldsnemendum í rannsóknarnámi. Í tengslum við fræðasviðið er starfrækt Rannsóknarstofa í fæðinga-, kvenna, barna- og fjölskyldufræðum (RKB).
Undirsérgreinar:
Fósturgreining og meðgöngusjúkdómar
Frjósemislækningar og innkirtlalækningar kvenna
Krabbameinslækningar kvenna
Þvagfæraskurðlækningar kvenna
Annað starfsfólk:
Ragnheiður I Bjarnadóttir
Snorri Einarsson
Aðrir stundakennarar eru læknar kvennadeildar LSH ásamt ljósmæðrum.
Forstöðumaður: Engilbert Sigurðsson
Fræðasvið geðlæknisfræði við Læknadeild er tengt geðsviði Landspítala og sinnir rannsóknum og kennslu í geðlækningum. Kennslan fer fram á 5. ári í læknisfræði.
Helstu markmið námsins eru:
Að fræðast um helstu geðraskanir og taugaþroskaraskanir, algengi, áhættuþætti, meingerð, sjúkdómsgang, greiningu, meðferð, endurhæfingu og horfur
Öðlast grunnfærni í að ræða við sjúklinga og aðstandendur og skilja áhrif geðraskana á líf þeirra
Fræðast um meðferðir, úrræði og sjálfshjálparleiðir
Að neminn geti eftir námskeiðið gert geðskoðun, greint helstu geðraskanir og sinnt meðferð á þeim algengari svo sem þunglyndi og kvíðaröskunum og greint alvarlegri veikindi svo með geðrof og örlyndi
Verið fær um að hefja meðferð, vísa sjúklingum áfram til frekara mats og meðferðar
Að skilja hvernig vímugjafar geta breytt geðhag heilbrigðra og geðsjúkra og að forsenda árangurs ef vímuvandi og geðröskun er til staðar er að ná tökum á
vímuvandanum sem fyrst
Að þekkja áhugahvetjandi samtal til að greina á hvaða stigi einstaklingur er á sviði áhugahvatar og vilja til breytinga á lífsháttum/neyslu
Að auka skilning læknanema á sjálfum sér og öðrum, tilfinningum, skynjun, hugsun, viðbrögðum og varnarháttum persónuleikans og hvaða áhrif áföll, álag og veikindi geta haft á ofangreinda þætti
Að átta sig á mikilvægi góðrar samskiptahæfni sem lið í fagmennsku fyrir lækna
Fræðigreinar sem tilheyra fræðasviðinu:
Almenn geðlæknisfræði, forsvarsmaður: Engilbert Sigurðsson
Sálarfræði, forsvarsmaður: Berglind Guðmundsdóttir
Barna- og unglingageðlæknisfræði, forsvarsmaður: Bertrand Andre Marc Lauth
Annað starfsfólk:
Magnús Haraldsson
Halldóra Jónsdóttir
Guðrún Dóra Bjarnadóttir
Oddur Ingimarsson
Jafnframt koma þrír fastir stundakennarar að kennslu:
Bjarni Össurarson, Björn Hjálmarsson og Ísafold Helgadóttir
Einnig koma allir læknar geðþjónustunnar að kennslu í verknáminu auk þess sem fagaðilar úr fleiri fagstéttum (sálfræðingar, félagsráðgjafar og hjúkrunarfræðingar) halda erindi og koma að einstökum þáttum verknáms.
Forstöðumaður: Margrét Ólafía Tómasdóttir
Fræðasvið heimilislæknisfræði við Læknadeild er tengt heilsugæslunni og sinnir rannsóknum og kennslu á sviði heimilislækninga.
Kennsla í heimilislækningum fer fram á 6. ári og er bæði bókleg og verkleg.
Bókleg kennsla fer fram í eina viku sem kennd er bæði á vor og haustönn. Í þeirri kennslu eru fyrirlestrar en megin áherslan lögð á kennslu sem fer fram í umræðuhópum. Þar eru tekin fyrir algeng og mikilvæg viðfangsefni heimilislækna. Aðalþættir fræðilega hlutans beinast að læknisfræðilegri kunnáttu og viðhorfum. Kunnáttan getur til dæmis verið fólgin í því að læra að afla sér og nýta nýjustu þekkingu í meðferð á háþrýstingi eða þvagfærasýkingu. Síðarnefnda markmiðið, viðhorfin, skiptir þó sköpum fyrir heimilislækningar. Hér er t.d. átt við að læknaneminn stefni að því að verða sérfræðingur í einstaklingnum sjálfum, en ekki líffærum eða ákveðnu aldursskeiði, að læknirinn noti tímann sem tæki til greiningar vandamála og öðlist heildarsýn á einstaklingnum sem félagsveru, hluta af fjölskyldu, samfélagi og umhverfi.
Verkleg kennsla skiptist í 3 vikur í þéttbýli og 1 vika í dreifbýli, alls fjórar vikur. Fjallað er um algengustu heilsufarsvandamál og önnur viðfangsefni heilsugæslunnar og vinnuaðferðir. Kennd eru undirstöðuatriði klínískrar skoðunar, vandaliðuð sjúkrasaga, klínísk færni og viðhorf við greiningu og vandalausn, heilsuverndarstarf og teymisvinna. Læknanemar tala við og skoða sjúklinga og setja fram greiningu og áætlun um meðferð. Þeir taka þátt í heilsuverndarstarfi, s.s. skólaskoðunum, mæðravernd og ungbarnaeftirliti með læknum og hjúkrunarfræðingum eftir því sem kostur er.
Fræðigreinar sem tilheyra fræðasviðinu:
Heimilislæknisfræði, forsvarsmaður: Emil Lárus Sigurðsson
Annað starfsfólk:
Hannes Hrafnkelsson
Nanna Rún Sigurðardóttir
Pétur Heimisson
Unnur Þóra Högnadóttir
Forstöðumaður: Jónas Aðalsteinn Aðalsteinsson
Fræðasvið húð- og kynsjúkdómalæknisfræði við Læknadeild er tengt Húðlæknastöðinni, húð- og kynsjúkdómadeild Landspítala og Útlitslækningu. Á sviðinu fer fram rannsóknar- og kennslustarf á sviði húð- og kynsjúkdóma.
Kennsla í húð- og kynsjúkdómafræði fer fram á 5. ári og samanstendur af tveimur fyrirlestravikum og verklegri kennslu. Markmið kennslu er að nemendur geti greint og meðhöndlað einföld húðvandamál og metið hvenær á að vísa sjúklingi til sérfræðings. Fyrir áhugasama unglækna býður sviðið einnig upp á undirbúning fyrir sérnám í faginu.
Á sviðinu eru stundaðar umfangsmiklar rannsóknir, þar á meðal á faraldsfræði húðsjúkdóma, húðkrabbameinum og erfðafræði húðsjúkdóma.
Fræðigreinar sem tilheyra fræðasviðinu:
Húðskurðlækningar
Húðmeinafræði
Barnahúðlækningar
Lýtahúðlækningar
Kynsjúkdómar
Atvinnutengdar húðlækningar (Occupational Dermatology)
Annað starfsfólk:
Bolli Bjarnason
Ragna Hlín Þorleifsdóttir
Steingrímur Davíðsson
Stjórn:
Fræðasvið lífvísinda við Læknadeild sinnir rannsóknum og kennslu í líffærafræði, frumulíffræði, fósturfræði, vefjafræði, lífeðlisfræði, eðlisfræði, lífefnafræði, sameindalíffræði, erfðafræði og skyldum greinum. Rúmlega 20 sérfræðingar vinna á lífvísindasviði, flestir í fullu starfi. Á sviðinu starfa einnig fjölmargir meistaranemar, doktorsnemar og nýdoktorar.
Fræðasviðið hefur náin tengsl við Lífvísindasetur. Rannsóknaraðstaða er að mestu innan veggja Háskóla Íslands en einnig er gott rannsóknasamstarf við Landspítala, aðrar innlendar stofnanir sem og erlenda rannsakendur.
Annað starfsfólk:
Ari Jón Arason
Bylgja Hilmarsdóttir
Eiríkur Steingrímsson
Erna Magnúsdóttir
Eyrún Inga Maríusdóttir
Francois Olivier Mohan Singh
Georgios Kararigas
Guðjón Ólafsson
Guðrún Valdimarsdóttir
Gunnhildur Ásta Traustadóttir
Hannes Petersen
Hans Tómas Björnsson
Jón Jóhannes Jónsson
Linda Viðarsdóttir
Margrét Helga Ögmundsdóttir
Marta Guðjónsdóttir
Ólöf Birna Ólafsdóttir
Ólöf Sara Árnadóttir
Óttar Rolfsson
Ragnhildur Þóra Káradóttir
Reynir Arngrímsson
Stefán Þórarinn Sigurðsson
Þór Eysteinsson
Þórarinn Guðjónsson
Forstöðumaður: Magnús Karl Magnússon
Fræðasvið lyfja- og eiturefnafræði við Læknadeild sinnir rannsóknum og kennslu á sviði lyfja- og eiturefnafræði. Lyfja- og eiturefnafræði er kennd á haustönn þriðja árs í BS námi í læknisfræði. Markmið með kennslu í lyfjafræði í Læknadeild (líflyfjafræði; medical pharmacology) er að veita læknanemum fræðslu um verkunarmáta helstu lyfja og lyfjaflokka sem notaðir eru við lækningar. Veigamesti hluti kennslunnar er lyfhrifafræði (pharmacodynamics), sem tekur til hinna sérstöku verkana lyfja (lyfhrifa) á tiltekin líffæri eða líffærakerfi, svo og til verkunarháttar lyfjanna á frumur hlutaðeigandi líffæra eða líffærakerfa eða sýkla, ef um sýklalyf er að ræða. Önnur aðalgrein líflyfjafræði er lyfjahvarfafræði (pharmacokinetics) sem fjallar um það hvernig lyf komast inn í líkamann (í blóðbraut), dreifast, skiljast út eða umbreytast í önnur efni. Einnig fá nemendur þjálfun í að kynna klínískar vísindagreinar og fjalla um þær í fyrirlestri og í texta. Í samvinnu við námskeið í meinafræði fara fram kynningar nemenda á sjúkratilfellum þar sem tilfelli eru tengd við þessar fræðigreinar.
Fræðasviðið tengist einnig formlega Rannsóknarstofu í Lyfja- og eiturefnafræði sem starfrækt hefur verið við Læknadeild frá 1939. Þjónusturannsóknir á sviði réttarefnafræði hófust árið 1966 og árið 1974 var formlega stofnuð réttarefnafræðideild við rannsóknastofuna. Við RLE starfa nú um 20 manns.
Fræðigreinar sem tilheyra fræðasviðinu:
Lyfjafræði, forsvarsmaður: Magnús K. Magnússon
Eiturefnafræði, forsvarsmaður: Kristín Ólafsdóttir
Forstöðumaður: Einar Stefán Björnsson
Fræðasvið lyflæknisfræði við Læknadeild HÍ er tengt lyflækningasviði LSH og sinnir rannsóknum og kennslu á sviði lyflækninga. Kennsla í lyflækningum fer fram á 4. ári í læknisfræði og skiptist í fræðilegan og klínískan hluta. Námskeiðið er kennt á einu misseri, annars vegar að hausti og námskeiðinu lýkur í desember og þá tekur annar hópur við og lýkur námi í lyflækningum í maí. Kennslan byrjar með sameiginlegri kennslu í lyf-og skurðlækningum og samanstendur af inngangi af þessum fræðigreinum, en að mestu leyti verður kennsla í færnibúðum sem snýst um að læra algengustu handtök í klínískri læknifræði s s að setja upp æðaleggi. Eftir það taka við 2 inngangsvikur sem snúa að kennslu í undistöðuatriðum í greiningu algengstu sjúkdóma í almennum og undirgreinum lyflækninga. Þetta verður gert með hefðbundnum fyrirlestrum, hópavinnu og umfjöllun um sjúkratilfelli. Hins vegar hafa flestir fyrirlestrar verið teknir upp og eru til staðar á rafrænu formi og ætlast til að nemar horfi á, áður en komið er í verklega námið.
Klíníski hluti námskeiðsins hefst eftir þessar inngangsvikur þar sem læknanemarnir dvelja í 13-14 vikur á lyflækningadeildum LSH í Fossvogi, við Hringbraut og á Landakoti, auk þess sem þeim býðst vist á Fjórðungssjúkrahúsinu á Akureyri hluta af námskeiðinu. Á klíníska námskeiðinu taka læknanemarnir þátt í starfi legudeildarteyma lyflækningasviða auk þess að fá formlega kennslu s.s. umræðufundi og klíníkur. Að auki fléttast fræðilegur hluti inn vikurnar með 2 hálfa daga í viku, yfirleitt mánudaga og föstudaga, þar sem nemar eru undirbúa sig fyrir vinnu við fræðilega umfjöllun og að leysa klínísk verkefni. Hluti þessara kennslu fer fram með nýju formi af kennslu eða s k Team based learning (TBL), sem hefjast með prófi úr viðfangsefninu og síðan tekur við lausn verkefna í hóp og prófið svo endurtekið.
Prófað er úr fræðilega hluta námskeiðsins í lyflæknisfræði með skriflegu prófi að hausti og vori. Námsmat í klíníska hlutanum fer annars vegar fram með mati á frammistöðu nemans á klíníska námskeiðinu og hins vegar með svokölluðu stöðvaprófi. Í stöðvaprófi er læknanemunum ætlað að skoða sjúklinga, taka af þeim sjúkrasögu og ráðleggja um rannsóknir og meðferð ásamt því að túlka niðurstöður rannsókna, t.d. blóðrannsókna og röntgenmynda.
Fræðigreinar sem tilheyra fræðasviðinu:
Hjartalæknisfræði, forsvarsmaður: Karl Konráð Andersen
Smitsjúkdómalæknisfræði, forsvarsmaður: Magnús Gottfreðsson
Nýrnalæknisfræði, forsvarsmaður: Runólfur Pálsson
Meltingarlæknisfræði, forsvarsmaður: Einar Stefán Björnsson
Innkirtlalæknisfræði, forsvarsmaður: Rafn Benediktsson
Lungnalæknisfræði, forsvarsmaður: Gunnar Guðmundsson
Húð- og kynsjúkdómalæknisfræði, forsvarsmaður: Jónas Aðalsteinsson
Krabbameinslæknisfræði, forsvarsmaður: Sigurdís Haraldsdóttir
Blóðlæknisfræði, forsvarsmaður: Hallgerður Lind Kristjánsdóttir
Öldrunarlæknisfræði, forsvarsmaður: Helga Eyjólfsdóttir
Gigtarlæknisfræði, forsvarsmaður: Gerður Gröndal
Annað starfsfólk:
Agnar Bjarnason
Ásta Dögg Jónasdóttir
Davíð O. Arnar
Dóra Lúðvíksdóttir
Elías Eyþórsson
Guðbjörg Jónsdóttir
Guðrún Þuríður Höskuldsdóttir
Gunnar Þór Gunnarsson
Inga Jóna Ingimarsdóttir
Ingibjörg Jóna Guðmundsdóttir
Kristín Þórarinsdóttir
Margrét Jóna Einarsdóttir
Ólöf Kristjana Bjarnadóttir
Sif Hansdóttir
Sædís Sævarsdóttir
Össur Ingi Emilsson
Fulltrúar fræðasviðs lyflæknisfræði:
Hulda Pálsdóttir
Lilja Þorkelsdottir
Forstöðumaður: Pétur Snæbjörnsson
Fræðasvið meinafræði tengist meinafræðideild LSH og sinnir rannsóknum og kennslu á sviði meinafræði.
Kennsla í meinafræði fer fram á 3. ári í læknisfræði samhliða lyfjafræði og er kennd sem sjúkdómafræði og hefur verið góður undirbúningur nemenda undir nám í klínískum greinum læknisfræðinnar. Greinin myndar tengingu milli grunngreina og klínískra greina læknisfræðinnar á fjórða til sjötta ári. Í meinafræði hljóta læknanemar kennslu í sjúkdómum nánast í fyrsta skipti í náminu en fram að því hefur kennslan mest miðast við að þekkja líffærafræði líkamans og eðlis- og efnafræði hans í eðlilegu ástandi.
Kennslan fer fram með fyrirlestrum, verklegu námi og umræðutímum um sjúkratilfelli. Umræðutímar um sjúkratilfelli nýtast til tengingar við lyfjafræði og klínískar greinar læknisfræðinnar en þá eru klínísk tilfelli tekin fyrir til þess að kynna fyrir nemendum hvernig meinafræðin kemur að greiningu og meðhöndlun sjúkdóma. Að þessum tímum koma kennarar í meinafræði í samvinnu við kennara úr lyfjafræði og klínískum greinum. Markmið er að nemendur séu virkir í þessum tímum.
Verklegt nám fer fram á meinafræðideild Landspítalans þar sem nemendur skoða smásjársneiðar undir leiðsögn en einnig með sjálfsnámi. Nemendum gefst kostur á að sjá og fylgjast með móttöku og úrskurði vefjasýna sem berast rannsóknarstofunni og eftir því sem tök eru munu nemendur fylgjast með krufningum. Nemendur eru ávallt velkomnir á rannsóknarstofuna á meðan á námi stendur og síðar.
Kennarar í greininni eru öll læknar og sérfræðingar í meinafræði og starfa á meinafræðideild Landspítalans.
Fræðigreinar sem tilheyra fræðasviðinu:
Meinafræði, forsvarsmaður: Pétur Snæbjörnsson
Réttarlæknisfræði, forsvarsmaður: Pétur Guðmann Guðmannsson
Annað starfsfólk:
Anna Margrét Jónsdóttir
Árni Kjalar Kristjánsson
Gunnlaugur Pétur Nielsen
Ingibjörg Guðmundsdóttir
Lárus Jónasson
Rebekka Guðrún Rúnarsdóttir
Sverrir Harðarson
Forstöðumaður: Enrico Bernardo Arkink
Fræðasvið myndgreiningar við er tengt klínísku þjónustusviði LSH og sinnir rannsóknum og kennslu í myndgreiningu.
Kennsla í myndgreiningu fer fram á 4. ári. Fyrirlestrar eru 40 og eru bæði á haust- og vormisseri. Verklegt nám fer fram á Röntgendeild Landspítala háskólasjúkrahúss, bæði í Fossvogi og við Hringbraut. Kennsla í myndskoðun fer fram á Röntgendeild Landspítala (í Fossvogi) og í Orkuhúsinu. Í náminu er farið yfir helstu tæki sem notuð eru í myndgreiningu og notkunarsvið þeirra. Þá er kennd myndgreining mismunandi líffærakerfa og grunnatriði í túlkun rannsókna.
Annað starfsfólk:
Boris Brkljačić
Pétur Hörður Hannesson
Pir Abdul Ahad Aziz
Fjöldi stundakennara og lækna LSH tekur einnig þátt í kennslunni.
Forstöðumaður: Björn Rúnar Lúðvíksson
Fræðasvið ónæmisfræði er tengt klínísku rannsókna- og stoðþjónustusviði og ónæmisfræðideild LSH og sinnir rannsóknum og kennslu.
Kennsla í grunnatriðum ónæmisfræðinnar fer fram á 2. ári í læknisfræði, en jafnframt er klínísk ónæmisfræði kennd sem hluti lyflæknisfræði á 4. ári.
Hlutverk deildarinnar er að stuðla að því að þekking og framfarir í ónæmisfræði komi íslensku samfélagi að sem bestum notum og jafnframt að afla nýrrar þekkingar á starfsemi ónæmiskerfisins.
Viðfangsefnum deildarinnar má skipta í fjögur meginsvið:
Alhliða klínísk þjónusta og ráðgjöf vegna sjúklinga með truflanir í ónæmiskerfi og rannsóknir til að greina ónæmissjúkdóma
Kennsla og vísindaleg þjálfun líffræðinga, lyfjafræðinga, lækna, lífeindafræðinga og annarra faghópa á sviði ónæmisfræði. Ráðgjöf og umsagnir fyrir heilbrigðisstofnanir og stjórnvöld
Fræðilegar rannsóknir á svið ónæmisfræði og þróunarvinna til að tryggja skilvirkni, áreiðanleika og hagkvæmni þjónustu viðfangsefna
Samskipti við erlenda aðila og almenn upplýsingamiðlun á sviði fræðigreinarinnar
Annað starfsfólk:
Jóna Freysdóttir
Siggeir Fannar Brynjólfsson
Sólrún Melkorka Maggadóttir
Stefanía P Bjarnarson
Þórunn Ásta Ólafsdóttir
Forstöðumaður: Inga Sif Ólafsdóttir
Fræðasvið samskiptafræði við sinnir kennslu í læknadeild á sviði samskiptafræði, líkamsskoðunar, siðfræði og fagmennsku. Kennsla í samskiptafræði fer fram á öllum námsárum í læknisfræði. Fræðasviðið hefur umsjón með átta námskeiðum sem flest eru heilsársnámskeið með verkefnavinnu sem tengjast öðru námi á viðkomandi námsári. Námið er bæði bóklegt og verklegt með færnibúðum, umræðutímum og beinum samskiptum við sjúklinga. Námið fer að mestu fram í kennsluhúsnæði HÍ en einnig að hluta til fram á ýmsum heilbrigðisstofnunum s.s. á Landspítala, Sjúkrahúsi Akureyrar og ýmsum heilsugæslum. Markmið námsins er að læknanemar fái staðgóða þekkingu í samskiptafræði, samskiptafærni, siðfræði, góðum starfsháttum lækna, fagmennsku og á þeim lögum og reglugerðum sem gilda um störf lækna á Íslandi.
Kennarar eru læknar frá ólíkum sérgreinum.
Annað starfsfólk:
Þórunn Jónsdóttir, lektor
Svanur Sigurbjörnsson
Anna Björg Jónsdóttir
Fríða Guðný Birgisdóttir
Hildur Pálsdóttir
Ólafur Pálsson
Telma Huld Ragnarsdóttir
Forstöðumenn:
Tómas Guðbjartsson, prófessor
Páll Helgi Möller, prófessor
Fræðasvið skurðlæknisfræði við Læknadeild er tengt skurðlækninga-, skurðstofu- og gjörgæsluþjónustu og bráðalækningum á LSH og sinnir rannsóknum og kennslu á sviði skurð- og bráðalækninga. Kennsla í skurðlækningum fer fram á 4. ári í læknisfræði og er bæði bókleg og verkleg. Kennsla í bráðalækningum fer fram á 1., 4. og 6. ári læknanámsins.
Fræðigreinar sem tilheyra fræðasviðinu og forsvarsmenn þeirra:
Bráðalækningar: Hjalti Már Björnsson, dósent
Brjóstaskurðlækningar: Þórhildur Halldórsdóttir, aðjúnkt
Bæklunarlækningar: Þorkell Snæbjörnsson, dósent og Þorvaldur Ingvarsson, prófessor
Háls-, nef- og eyrnaskurðlækningar: Geir Tryggvason, dósent
Hjarta- og lungnaskurðlækningar: Tómas Guðbjartsson, prófessor
Heila- og taugaskurðlækningar: Steen Magnús Friðriksson, aðjúnkt
Kviðarholsskurðlækningar: Páll Helgi Möller, prófessor
Lýtaskurðlækningar: Þórir Auðólfsson, lektor
Æðaskurðlækningar: Bergrós Kristín Jóhannesdóttir, aðjúnkt
Þvagfæraskurðlækningar: Sigurður Guðjónsson, dósent
Þessar fræðigreinar skiptast síðan í undirgreinar sem hver og ein er með tiltekna sérhæfingu.
Aðrir kennarar 2025-2026:
Bjarni Geir Viðarsson, lektor
Bogi Jónsson, stundakennari
Curtis Pendleton Snook, stundakennari
Elfar Úlfarsson, stundakennari
Elsa Björk Valsdóttir, dósent
Hafsteinn Ingi Pétursson, stundakennari
Halla Viðarsdóttir, stundakennari
Helgi Þór Leifsson, aðjúnkt
Jóhann Róbertsson, stundakennari
Jórunn Atladóttir, lektor
Kári Gauti Guðlaugsson, stundakennari
Kristín Huld Haraldsdóttir, dósent
Ólafur Ingimarsson, aðjúnkt
Ólafur Sigmundsson, stundakennari
Rafn Hilmarsson, stundakennari
Svanheiður Lóa Rafnsdóttir, stundakennari
Forstöðumaður: Martin Ingi Sigurðsson
Fræðasvið svæfinga- og gjörgæslufræði við Læknadeild tengist svæfinga- og gjörgæsludeildum LSH og sinnir rannsóknum og kennslu á sviði svæfinga- og gjörgæslulækninga.
Kennsla í svæfinga- og gjörgæslulæknisfræði fer fram á 6. ári og er bæði bókleg og verkleg. Markmið námsins er að læknanemar fái staðgóða þekkingu í svæfinga- og gjörgæslulækningum.
Verklega námið miðast við að læknanemar fái góða reynslu í að meta sjúklinga, setja upp og taka þátt í framkvæmd svæfinga hjá sjúklingum sem eru að fara í valaðgerðir eða bráðaaðgerðir. Einnig munu nemendur fá reynslu í meðferð sjúklinga sem eru að ná sér eftir skurðaðgerðir og í mati og meðferð bráðveikra gjörgæslusjúklinga.
Kennslan fer fram á vendiformi, með hermikennslu og og klínískri námsveru þar sem læknanemarnir dvelja í 2 vikur á svæfinga- og gjörgæsludeildum LSH í Fossvogi, við Hringbraut og á Sjúkrahúsinu á Akureyri, auk þess sem þeim býðst vist á Sjúkrahúsinu á Akranesi hluta af námskeiðinu.
Fræðileg kennsla fer fram í byrjun námskeiðs að hausti eða voru. Í kennslunni er nemendum boðið upp á að kynna sér rafræna fyrirlestra sem fjalla um uppvinnslu, gerð svæfingaráætlunar, svæfingalyf og vökva, bráða og langvinna verki, mat og meðferð sjúklinga í svæfingu og á gjörgæslu. Í kjölfarið hitta nemendur kennara í litlum hópum og vinna að tilfellamiðaðri kennslu sem byggir á námsefninu. Nemendur koma auk þess í hermisetur í einn dag í kennslu í loftvegameðferð og annan dag í hermikennslu sem miðar að mati og meðferð bráðveikra sjúklinga á sjúkrahúsi (Very Basic námskeið) Á verklega námskeiðinu taka læknanemar þátt í daglegu starfi svæfinga- og gjörgæslulækna á skurðstofum og á gjörgæsludeildum auk sjúklingagöngudeildar. Þar er auk þess formlegur umræðufundur með kennurum.
Námsmat fer fram með mati á frammistöðu nemans í vendikennslu og hermikennslu og rafrænu prófi úr námsefni.
Helstu áherslur í rannsóknum fræðasviðsins eru:
Rannsóknir á útkomum skurðaðgerða
Rannsóknir á bráðum nýrnaskaða
Rannsóknir á lyfjanotkun aðgerðasjúklinga og sjúklinga innlagðra á sjúkrahúsi
Þátttaka í fjölþjóðlegum rannsóknum á gjörgæslumeðferð
Annað starfsfólk:
Sigurbergur Kárason
Auk þess taka allir læknar svæfinga- og gjörgæsludeildar Landspítala háskólasjúkrahúss (LSH) og Sjúkrahússins á Akureyri (SA) þátt í klínísku kennslunni.
Umsjónarlæknar klínískrar kennslu eru:
Kári Hreinsson, yfirlæknir, svæfinga-og gjörgæsludeild Landspítala
Katrín M Þormar, yfirlæknir, Landspítala við Hringbraut,
Sigrún Ásgeirsdóttir, yfirlæknir, Landspítala í Fossvogi,
Oddur Ólafsson yfirlæknir Sjúkrahúsinu á Akureyri
Björn Gunnarsson yfirlæknir Sjúkrahúsinu á Akranesi
Fulltrúi fræðasviðsins:
Halldóra Hilmarsdóttir
Einnig sinnir skrifstofa Læknadeildar fræðasviði svæfinga- og gjörgæslulækninga
Björn Gunnarsson, chief physician at Akranes Hospital
Representative:
Halldóra Hilmarsdóttir
Additionally, the Office of the Faculty of Medicine oversees the anaesthesiology and intensive care department.
Forstöðumaður: Lena Rós Ásmundsdóttir
Fræðasvið sýkla- og veirufræði við Læknadeild er tengt sýkla- og veirufræðideild LSH og sinnir rannsóknum og kennslu á sviði sýkla- og veirufræði. Kennsla í sýkla- og veirufræði fer fram á vormisseri á 2. ári í læknisfræði.
Markmið námsins er að læknanemar öðlist góða þekkingu á þeim sýklum (bakteríur, veirur, sveppir og sníkjudýr) sem valda sjúkdómum í mönnum og hvernig staðið er að greiningu helstu sýkinga. Kennslan er í formi fyrirlestra, umræðutíma, teymisnáms (TBL, team-based learning) og verklegra æfinga.
Í fyrirlestrum er farið yfir grundvallaratriði sýkla- og veirufræði, helstu sýkingavalda í mönnum, faraldsfræði sýkinga, greiningu sýkla á rannsóknastofu og varnir gegn smitsjúkdómum. Jafnframt er farið í grunnatriði klínískrar sýkla- og veirufræði með áherslu á einkennamiðaða nálgun tengt einstökum líffærakerfum og fer sú kennsla meðal annars fram sem TBL. Í verklega hluta námsins fá nemendur þjálfun í notkun einfaldra aðferða við rannsóknir og greiningu algengra sýkingavalda og kennd eru grundarvallaratriði við túlkun og mat á rannsóknarniðurstöðum.
Námsmat fer fram með mati á frammistöðu í TBL, skilaverkefnum og þátttöku í verklegum æfingum og rafrænu prófi í lok námskeiðs.
Rannsóknir innan fræðasviðsins eru af ýmsum toga. Helstu áherslur í rannsóknum hafa verið á faraldsfræði og sameindafaraldsfræði sýkinga, ífarandi sýkingar (þ.m.t. sýkingar af völdum pneumókokka, streptókokka, Haemophilus influenzae, stafýlókokka og sveppa), öndunarfærasýkingar og áhrif bólusetninga á faraldsfræði þeirra, sýklalyfjaónæmar bakteríur og faraldsfræði sýklalyfjaónæmis. Fræðasvið sýkla- og veirufræði er í innlendu og erlendu samstarfi í rannsóknum.
Fræðigreinar sem tilheyra fræðasviðinu:
Sýklafræði, forsvarsmaður: Lena Rós Ásmundsdóttir
Veirufræði, forsvarsmaður: Lena Rós Ásmundsdóttir
Annað starfsfólk:
Brynja Ármannsdóttir
Ingibjörg Hilmarsdóttir
Auk þess taka smitsjúkdómalæknar og stundakennarar með sérfræðiþekkingu í sýkla-og veirufræði þátt í kennslunni, og lífeindafræðingar og annað starfsfólk sýkla- og veirufræðideildar LSH tekur þátt í verklegu kennslunni.
Forstöðumaður: Ólafur Árni Sveinsson
Fræðasvið taugasjúkdómafræði við Læknadeild er tengt lyflækningasviði LSH og sinnir rannsóknum og kennslu á sviði taugasjúkdóma. Kennsla í taugasjúkdómafræði fer fram á 5. ári í læknisfræði og er bæði bókleg og verkleg.
Annað starfsfólk:
Haukur Hjaltason