Helstu markmið: Tilgangur námskeiðsins er að kynna nemendum fjölbreytileika og þróun námsumhverfis. Nemendur munu kynnast lykilþróun í menntun á 20. og snemma á 21. öld. Stutt kynning verður á kenningum um menntunarbreytingar og tengsl stefnu og framkvæmda. Nemendur munu geta greint og rætt nokkur atriði sem snúa að því að koma á fót og viðhalda menntaumhverfi, bæði formlegum og óformlegum. Nemendur munu skilja að mismunandi menningarverðmæti liggja að baki mismunandi útgáfum af góðum starfsháttum og geta myndað sér dóma um hvað gæti verið góð starfsvenja í ýmsum aðstæðum. Námsreynsla: Nemendur munu fara í reglulegar vettvangsheimsóknir í ýmsar fræðslustillingar. Þeim verður gert að undirbúa sig fyrir heimsóknirnar og skrifa stuttar skýrslur eftir heimsóknirnar. Nemendur þurfa að lesa stuttar greinar til að auka skilning sinn á þróun menntamála. Þeir verða hvattir til að meta gildi og starfshætti í mismunandi umhverfi og munu geta byggt upp rök um hvað teljist góð starfsvenja. Nemendur munu rannsaka að minnsta kosti eitt umhverfi í dýpt og gera munnlega og sjónræna kynningu á umhverfi sínu. Þeir munu sinna verkefnum sem fela í sér rafræn og bókasafnstengd auðlindir. Gert er ráð fyrir vandaðan undirbúning fyrir kennslustundir og mun námskeiðið byggja á virkri þátttöku nemenda í kennslustundum.

Námskeiðin eru skipulögð sem röð vinnustofa til að þróa námshæfni nemenda. Áhersla er lögð á skipulagningu, gerð og miðlun vinnu nemenda með munnlegum/skriflegum kynningum. 

Helstu starfsemi eru:

- Að þekkja og bæta hvernig þú lærir.

- Að bera kennsl á hugmyndir og punkta í skriflegum rökstuðningi.

-- Kannast við góð skrif.

- Gagnrýnin greining á hugmyndum og punktum í rökræðum.

- Jafningja- og sjálfsmat.

- Skipulags- og ritfærni.

- Að flytja munnlega kynningu sem byggir á eigin skrifum.

- Þróun fræðiritgerða.

Kennslubók námskeiðsins: They Say / I Say, 6th edition by Gerald Graff and Cathy Birkenstein. Published by Norton.

Helstu markmið:
Markmið námskeiðsins er að kynna nemendum á fyrsta ári á sviði félags- og menntunarfræða undirstöður eigindlegra og megindlegra rannsóknaraðferða. 

Viðfangsefni:
Í námskeiðinu verður fjallað um rannsóknaraðferðir, helstu rannsóknarkenningar, vísindaleg viðmið og gildi sem og siðferði rannsókna. Rannsóknarferlið og skipulag rannsókna verða skoðuð. Munu nemendur öðlast þekkingu til þess að geta greint milli mismunandi rannsóknarhefða og velja viðeigandi rannsóknaraðferðir.Verða nemendur virkjaðir í að þróa færni sína til að finna og lesa ritrýndar greinar og draga ályktanir út frá rannsóknarniðurstöðum og þekkja gæðavísa góðra rannsókna. Nemendur skulu vera vel búnir undir tíma og hafa kynnt sér námsefni fyrirfram. Námskeiðið byggir á virkri þátttöku nemenda í öllum tímum. Námskeiðið er kennt á ensku.

Námskeiðið fjallar um tengsl menntunar og samfélags með því að nýta fjölbreytt fræðileg sjónarhorn og rannsóknir innan félagsfræðinnar. Nemendum er veitt innsýn í hvernig menntun bæði endurspeglar og mótar félagslegan veruleika, ójöfnuð og hefur áhrif á menningarlegan margbreytileika. Námskeiðið hefst á umfjöllun um sögulega þróun félagsfræðinnar og félagsfræði menntunar, þar sem sjónum er beint að tilkomu lykilhugtaka og fræðilegra deilna. Á þeim grunni færist námið yfir í greiningu á mismunun og félagslegum hreyfanleika, með sérstakri áherslu á stétt og stöðu og hvernig menntastofnanir viðhalda eða ögra ólíkum birtingarmyndum ójafnaðar. Að auki byggir námskeiðið á hugtökum og nálgunum úr kynjafræðum, hinsegin fræðum, fötlunarfræðum, menningarfræðum, gagnrýnum bernsku- og æskulýðsfræðum og gagnrýninni kynþáttafræði. Þverfaglegt sjónarhorn með áherslu á margþætta mismunun er haft að leiðarljósi og nemendur eru hvattir til að íhuga hvernig kynþáttur, þjóðerni, stétt, kyn, kynhneigð og fötlun fléttast saman og móta reynslu og stöðu fólks í samfélaginu og innan menntakerfa.

Kennslubók:

Boronski, T. and Hassan, N. (2020). Sociology of Education. 2n edition. London: SAGE. 

Meginmarkmið:
Meginmarkmið námskeiðsins er að veita nemendum (i) almennan skilning á þroska einstaklings, og (ii) og þekkingu á helstu kenningum í sálfræði og heimspeki um þroska og sjálfið í alþjóðlegu samhengi.

Viðfangsefni:
Námskeiðið fjallar um þroska í margvíslegum skilningi sem á sér stað á ólíkum lífsskeiðum, og um kenningar sem lýsa þessum breytingum og skýra þær. Fjallað er um kenningar um hugrænan þroska, þroska tilfinninga og félagstengsla, þroska sjálfsins og siðferðilegan þroska. Einnig er fjallað um samspil þroska og sjálfsmyndar annars vegar og náms, hvatningar, uppeldisaðferða, menningar og ólíks félagslegs umhverfis hins vegar. Margvísleg efni í sálfræði og heimspeki sem lúta að sjálfinu verða tekin til umfjöllunar, svo sem sjálfsmynd, sjálfsvirðing, sjálfsöryggi og sjálfræði.

Vinnulag:
Námskeiðið skiptist í fyrirlestra og málstofur. Í málstofum munu nemendur fá þjálfun í að fjalla um ólík viðfangsefni námskeiðsins í gagnrýnu og uppbyggilegu umhverfi þar sem lögð er áhersla á að setja þau í fræðilegt og hagnýtt samhengi.

Markmið námskeiðsins er að auka skilning nemenda á (i) hvernig menntun getur þróast í fjölmenningarsamfélögum nútímans og þeim áskorunum og afleiðingum sem þeim fylgja. (ii) hnattvæðing og staðbundin áhrif hennar (iii) hugtök eins og menning, trú, tungumál, kyn og kynþáttur í samhengi við hnattvæðingu og fólksflutninga.

Innihald Námskeiðið mun fjalla um áskoranir og afleiðingar hnattvæðingar og fólksflutninga í samhengi við menntun í fjölmenningarsamfélögum. Fjallað verður um kjarnaþemu eins og kyn, kynþátt og umhverfi sem tengjast siðferðilegum sjónarmiðum, mannréttindum og lýðræði. Alþjóðlegir og innlendir, lagalegir og pólitískir rammar munu upplýsa umræðuna. Námskeiðið byggir á reynslurannsóknum á Íslandi og öðrum löndum.

Kennsluhættir Námskeiðið byggir á þátttökukennslu sem felur í sér gagnrýna greiningu á kjarnahugtökum og þemum. Nemendur búa sig undir kennslustundir með því að kynna sér fjölbreytt kennslu- og námsefni, þar á meðal myndbönd, greinar og hljóðupptökur. Gera má ráð fyrir einstaklings-, para- og hópvinnu í þessu námskeiði.

Áhersla er á umræðu og kenningar um alþjóðlega menntun og samanburðarmenntunarfræði sem kerfisbundna greiningu á því sem er líkt og því sem er ólíkt í menntakerfum á ólíkum svæðum, löndum og í ólíkum menningarheimum. Mikilvægi hnattvæðingar fyrir samanburðarmenntunarfræði verður skoðuð. 

Námskeiðið fer fram sem málstofur og vinnustofur þar sem fá nemendur þjálfun í að ræða þau margvíslegu málefni sem eru viðfangsefni námskeiðsins í gagnrýnu umhverfi og setja þau víðara kenningalegt og verklegt samhengi. Samanburðar alþjóðleg menntunarfræði er skildu áfangi fyrir grunn og framhaldsnema í alþjóðlegum menntunarfræðum.

Kennslufræði

Markmið námskeiðsins er að búa þátttakendur undir að kenna og starfa með börnum og unglingum í alþjóðlegu og fjölmenningarlegu umhverfi á Íslandi og um allan heim. Meginmarkmiðið er að kynna helstu kenningar um nám og kennslu.

Innihald

Námskeiðið byggir hverju sinni á samsetningu hópsins, tekur mið af og lagar sig að þeirri alþjóðlegu og fjölbreyttu reynslu og þekkingu sem kennaranemarnir koma með í námskeiðið. Námskeiðið byggir á rannsóknarnálgun sem gerir þátttakendum kleift að greina reynslu sína, tengja hana við kennslufræðilegar kenningar og kynna sér fjölmenningarlega og alþjóðlega kennslufræði. Áhersla er lögð á einstaklingsmiðun í kennslunni, námsefninu og námsumhverfinu. Kynntir verða ólíkir námsstílar, kennsluaðferðir og námsmat sem styðja börn og unglinga í að verða sjálfstæðir og virkir nemendur.

Framkvæmd

Námið byggir á fjölbreyttu lesefni, samræðum og verkefnum. Þátttakendur eru studdir til að vera virkir, sjálfstæðir og leitandi að upplýsingum. Í gegnum námskeiðið þróa þátttakendur starfstengda námsmöppu sína.

Hver er reynsla þín af þvermenningarlegum samskiptum?  Hvers vegna leggjum við ólíkan skilning í samskipti á milli menningarheima? Hvers vegna er erfitt að átta sig á viðeigandi samskiptareglum milli tungumála?

Í námskeiðinu er glímt við þessar spurningar og fleiri. Markmiðið er að auka meðvitund á þvermenningarlegum samskiptum og  efla hæfni einstaklinga til að þróa viðeigandi samskiptleiðir.

Námskeiðið er samstarfsverkefni fjögurra norrænna háskóla og opið nemendum frá þeim öllum.

Námskeiðið er fjarnámskeið með rauntímaþátttöku á neti.

Samsæriskenningar, allt frá hversdagslegum til mun hættulegri, hafa sífellt meiri og ógnvænlegri áhrif á nútímasamfélag. Gagnrýnin á samsæriskenningar er vel þekkt – en hvað ef við hugsum nútíma samsæriskenningar minna sem afurð „falsfrétta“ eða „fjölmiðlaneyslu“ sem „brjálaðir“ og/eða „fáfróðir“ einstaklingar neyta, og meira sem sérstakt frásagnarform í dægurmenningu? Nútíma samsæriskenningar eiga rætur sínar að rekja til 19. aldar og þróuðust samhliða uppgangi bókmenntagreina á 19. og snemma á 20. öld. Þær byrja svo að taka á sig skýrari mynd á síðari áratugum 20. aldar og halda áfram að þróast allt til dagsins í dag, ýktar af ört breytilegu fjölmiðlaumhverfi okkar og viðvarandi samfélagskreppum.  Í þessu námskeiði munum við greina ýmsar skáldsögur, kvikmyndir og sjónvarpsþætti sem taka samsæriskenninguna fyrir og spyrja hvers vegna og hvernig samsæri kemur fram sem form til að skilja heiminn á ákveðnum sögulegum tímum. Athygli verður beint að muninum (og samræminu) á bókmenntaformi og kvikmyndamáli, sem og að aðskildum tímabilum samsæriskenninga í kvikmyndum og bókmenntum (spennumyndir frá New Hollywood eftir Watergate-hneykslið, spjallborð á netinu á níunda og tíunda áratugnum, stafræn UFO-menning o.s.frv.).

Í námskeiðinu verður fjallað um helstu aðferðir sálfræðilegra málvísinda og hugrænna taugavísinda í rannsóknum á tungumáli. Rætt verður m.a. um úrvinnslu heilans á merkingu og setningafræði og fjallað um viðfangsefni á borð við tvítyngi, talmyndun, málþroska og túlkun á óbeinu máli (t.d. kaldhæðni). Að lokum verður stuttlega farið yfir nýjustu rannsóknir á erfðaþáttum tungumáls.

Námskeiðið er kennt á ensku og samkennt með námskeiði á framhaldsstigi en námskröfur eru ólíkar.

Námskeiðið er inngangsnámskeið um inngildandi menntun og skóla án aðgreiningar. Söguleg dæmi um sérkennslu eru skoðuð og sett í samhengi við kenningar og sjónarmið frá fötlunarfræði, hugtök um brennimerkingu og öðrun, lýðræði og félagslegt réttlæti. Námskeiðið veitir nemendum skilning á því hvernig vinna má með margbreytilegum hópum í námi og kennslu, og hvernig kennarar og skólar geta unnið með nemendum sem hafa sérstakar þarfir og fjölskyldum þeirra í almennum skólum.

Meginmarkmið þessa námskeiðs er að veita nemendum tækifæri til að beina sjónum að hugtökum og hugmyndum sjálfbærni og áhrifum þeirra á sjálfbærnimenntun. Kennslutímar og umræður byggjast á upplýstri rökræðu. Unnin verða nokkur verkefni og krafist virkrar þátttöku í umræðum. 

Dæmi um viðfangsefni eru:

• Hugtök sjálfbærrar þróunar og sjálfbærni
• Heimsmarkmiðin
• UNESCO – Áratugur um menntun til sjálfbærrar þróunar
• Sjálfbærnihæfni
• Lýðræði, jafnrétti og sjálfbærni
• Hugmyndir að viðfangsefnum frá nemendum

Á námskeiðinu er lögð áhersla á umræður og hugleiðingar um hugtakið fagmennsku og tengd hugtök. Þróun og áhrifaþættir fagmennsku verða skoðuð, t.d. fagleg umboð (áhrif ríkisvalds og stefnumótunaraðila), áhrif hagaðila, fagaðila og starfssviða. Ýmis mikilvæg hugtök eins og „samvinnu fagmennska“ og „lýðræðisleg fagmennska“ verða greind. Enn fremur verður lögð áhersla á hvernig fagmanneskjan þróast og hvað hefur áhrif á faglega sjálfsmynd hennar. Hugmyndafræðin um fagleg námssamfélög verður skoðuð og hvað einkennir slík samfélög.

Námskeiðið byggist á fyrirlestrum, umræðutímum, lestri og verkefnavinnu. Námskeiðið er kennt á ensku.

Fjallað verður um kennsluaðferðir í tungumálakennslu og fjölmenningarlega kennslu sem tekur mið af fjölbreyttum  nemendahópi, mismunandi þörfum nemenda og bakgrunni. Kennslan verður byggð á fyrirlestrum, umræðum, verkefnavinnu og kynningum nemenda á verkefnum sínum.

Meginmarkmið fjölmenningarfræðslu eru að

• hlúa að mannréttindum, stuðla að félagslegu réttlæti og styðja við jafnrétti í menntun
• viðurkenna gildi menningarlegrar fjölbreytni og nota hana sem tæki til að styðja við nám
• efla virðingu fyrir menningarmun (málfræðilegum, þjóðernislegum, andlegum, kyni og kynhneigð, félagshagfræðilegum o.s.frv.) og efla skilning á mismunandi lífsvali og lífsreynslu.

Hluti af námskeiðinu er tveggja eininga verkefni sem samþættir efni námskeiðsins við grunnþætti  menntunar samkvæmt íslenskri aðalnámskrá. Nemar fá einnig þjálfun í gerð kennsluáætlana og að leggja fyrir verkefni af ýmsum toga sem taka mið af mismunandi bakgrunni og þörfum nemenda. 

Fjallað verður um markmið, leiðir og aðferðir, einkum þær sem tengjast hlustun, töluðu máli, leikjum, söngvum og leikrænni tjáningu. Einnig verður fjallað um lestur, orðaforða, ritun og námsmat að því marki sem hæfir ungum byrjendum. Lögð verður áhersla á að viðfangsefni barna í tungumálanámi þurfi að vera í samræmi við þroska þeirra. Námskrá og námsefni verður skoðað og nemar fá þjálfun í skipulagningu kennslustunda og þemavinnu. 

Nemendur kynnast mikilvægum kenningum sem liggja að baki máltileinkunn og tungumálanámi og kennslu, sérstaklega að því er varðar færniþættina fjóra (hlustun, talað mál, lestur og ritun). Lykilhugtök þ. m. t tungumálatileinkunn, nemendasjálfstæði og námsmat verða greind og ígrunduð og nemendur íhuga hvernig beita á þessari þekkingu í eigin kennslu.

Vinnulag:
Kennslan fer að jafnaði fram í fyrirlestrum og umræðum. Mikið verður lagt upp úr þátttöku og lestri nemenda og úrvinnslu úr lesefni með umræðum og nemendastýrðum málstofum. Námskeiðinu lýkur með rannsóknarverkefnum.

Náttúra Íslands
Nemendur kynnast veðri og loftslagi, jarðfræði, gróðurfari og dýralífi (villtum dýrum og húsdýrum). Fluttir verða fyrirlestrar um jarðfræði Íslands og farið í vettvangsferðir að skoða eldfjöll, hveri og hraun auk þess sem nemendur kynnast landafræði Íslands. Farið verður í fuglaskoðunarferðir, fjöruferðir og skóglendi kannað. Umhverfismál og náttúruvernd eru einnig meðal umfjöllunarefna þessa hluta námskeiðsins.

Menningararfur
Í menningarhluta námskeiðsins verður gefið yfirlit yfir íslenska menningu og menningarsögu frá miðöldum til samtímans.

Ein Íslendingasaga verður lesin. Þjóðsögur og munnleg hefð þeirra verður kynnt auk nútímabókmennta, bókmennta samtímans og annarra listgreina. Í þessum hluta námskeiðsins verður farið í styttri ferðir á söfn og listasöfn.

Vettvangsferðir (1-6 klst) eru nauðsynlegur hluti námskeiðsins.

Kennsluaðferðir: Fyrirlestrar, umræður, hópverkefni og vettvangsferðir.

Náttúra Íslands
Nemendur kynnast veðri og loftslagi, jarðfræði, gróðurfari og dýralífi (villtum dýrum og húsdýrum). Fluttir verða fyrirlestrar um jarðfræði Íslands og farið í vettvangsferðir að skoða eldfjöll, hveri og hraun auk þess sem nemendur kynnast landafræði Íslands. Farið verður í fuglaskoðunarferðir, fjöruferðir og skóglendi kannað. Umhverfismál og náttúruvernd eru einnig meðal umfjöllunarefna þessa hluta námskeiðsins.

Menningararfur
Í menningarhluta námskeiðsins verður gefið yfirlit yfir íslenska menningu og menningarsögu frá miðöldum til samtímans.

Ein Íslendingasaga verður lesin. Þjóðsögur og munnleg hefð þeirra verður kynnt auk nútímabókmennta, bókmennta samtímans og annarra listgreina. Í þessum hluta námskeiðsins verður farið í styttri ferðir á söfn og listasöfn.

Vettvangsferðir (1-6 klst) eru nauðsynlegur hluti námskeiðsins.

Kennsluaðferðir: Fyrirlestrar, umræður, hópverkefni og vettvangsferðir.

Farið verður yfir þróun tungumálakennslu undanfarinna áratuga og sjónum einkum beint að þekkingu og skilningi á þeim straumum og stefnum sem nú eru efst á baugi. Fjallað verður um hugtök, kenningar, aðferðir og þá þætti sem stuðla að fagmennsku tungumálakennarans og nemendur öðlast reynslu í að ígrunda eigin afstöðu og hugmyndir. Kynntar verða rannsóknir á tungumálanámi og kennslu og fjallað sérstaklega um nemendamiðaða kennslu.

Námskrá í ensku verður yfirfarin og greind. Kennaranemar fá tækifæri til að skoða og meta kennslu á myndböndum og þjálfast í að ígrunda eigin hugmyndir um kennslu og eigin reynslu af tungumálanámi.

Vinnulag:
Vinna í námskeiðinu krefst virkrar þátttöku og mikið verður lagt upp úr lestri nemenda og úrvinnslu úr lesefni, umræðum, hópa- og einstaklingsvinnu og dæmakennslu.

Viðfangsefni:
Fjallað verður um enskt málkerfi, málfræðihugtök, málfræðireglur, málsnið, reglur um viðeigandi mál og einkenni ritaðs máls. Athugað verður hvaða villur Íslendingum hættir til að gera í ensku ritmáli og í því samhengi verða gerðar athuganir á ritunarverkefnum grunnskólanemenda. Þá verður lögð áhersla á þjálfun í að skrifa texta af ýmsum gerðum. Kennaranemar fá jafnt og þétt æfingu í munnlegri tjáningu. Fengist verður við lestur og greiningu ólíkra textagerða, einkum þá þætti sem snúa að setningabyggingu og heildarbyggingu texta. Í því samhengi verður einnig hugað að hlutverki orðaforða og málfræði í uppbyggingu ritaðs máls.

Vinnulag:
Vinna í námskeiðinu krefst virkrar þátttöku. Það verða stuttir inngangsfyrirlestrar en að mestu leyti felst vinnan í verkefnum, bæði skriflegum og munnlegum, lestri, kynningum og umræðum.

Hver er reynsla þín af þvermenningarlegum samskiptum?  Hvers vegna leggjum við ólíkan skilning í samskipti á milli menningarheima? Hvers vegna er erfitt að átta sig á viðeigandi samskiptareglum milli tungumála?

Í námskeiðinu er glímt við þessar spurningar og fleiri. Markmiðið er að auka meðvitund á þvermenningarlegum samskiptum og  efla hæfni einstaklinga til að þróa viðeigandi samskiptleiðir.

Námskeiðið er samstarfsverkefni fjögurra norrænna háskóla og opið nemendum frá þeim öllum.

Námskeiðið er fjarnámskeið með rauntímaþátttöku á neti.

Námskeiðið er inngangsnámskeið um inngildandi menntun og skóla án aðgreiningar. Söguleg dæmi um sérkennslu eru skoðuð og sett í samhengi við kenningar og sjónarmið frá fötlunarfræði, hugtök um brennimerkingu og öðrun, lýðræði og félagslegt réttlæti. Námskeiðið veitir nemendum skilning á því hvernig vinna má með margbreytilegum hópum í námi og kennslu, og hvernig kennarar og skólar geta unnið með nemendum sem hafa sérstakar þarfir og fjölskyldum þeirra í almennum skólum.

Í námskeiðinu er fjallað um tengslin á milli gervigreindar og skapandi starfa sem taka örum breytingum. Áhersla er lögð á listrænar, heimspekilegar, siðfræðilegar, félagslegar og menningarlegar víddir sköpunar sem knúin er áfram af gervigreind. Byggt er á aðferðum hugvísinda og horft til sköpunafræða. Í námskeiðinu leitast nemendur við að skilja og leggja gagnrýnið mat á hvernig gervigreind er að endurmóta hefðbundinn skilning á sköpun, höfundarverki og listrænni framleiðslu í heild sinni. Eftir að lykilhugtök sköpunarfræða hafa verið kynnt til sögunnar færist áherslan á önnur leiðarstef, svo sem hvernig gervigreind getur sett sjálfvirkni inn í skapandi vinnu, áhrif gervigreindar á spurningar sem varða eignarhald á hugverkum og höfundarrétt ásamt siðferðilegum vanda sem kemur upp í tengslum við menningarlega yfirtöku á tímum stafrænnar tækni. Nemendur munu ræða um togstreituna á milli gervigreindariðnaðarins og stórgagnavinnslu sem hann gerir mögulega annars vegar og skapandi vinnu með smærri gagnasöfn hins vegar og afleiðingar hennar fyrir listrænar nýjungar og frumlega hugsun. Með raunhæfum æfingum og umræðu um áþreifanleg dæmi munu nemendur kynna sér ólíkar tegundir sköpunar, rannsaka tæknilegt umhverfi gervigreindar og öðlast hagnýta reynslu við að nýta gervigreind til skapandi verkefna. Námskeiðið tengir helstu kenningar samtímans um sköpun við gagnrýna greiningu á gervigreind, sem knýr nemendur til að hugsa upp á nýtt um mörk mannlegrar og vélrænnar sköpunar. Námsmat byggir á skapandi vinnudagbókum sem nemendur halda á meðan á námskeiðinu stendur. Sömuleiðis er gert ráð fyrir virkri þátttöku í tímum ásamt tímafyrirlestri þar sem kynnt verður stutt ritgerð.

Námskeiðið fjallar um hlutverk og reynslu foreldra í fjölbreyttu og alþjóðlegu samhengi. Nemendur munu auka þekkingu sína á fjölbreyttum hlutverkum foreldra, sem og ígrunda gildi, viðhorf og þá menningarlegu, félagslegu, pólitísku og vistfræðilegu þætti sem geta haft áhrif á uppeldishlutverkið. Meðal annars munu nemendur skoða mismunandi menningarhefðir og væntingar til foreldra, barna og sambands foreldra og barna. Nemendur fá einnig tækifæri til að ígrunda eigin reynslu af uppeldi og fjölskyldulífi, sem og eigin sjónarhorn, og hvernig þau geta haft áhrif á hvernig þeir meta uppeldishætti og tengjast börnum og fjölskyldum.

Þverfaglegt mannréttindanámskeið þar sem áhersla er lögð á að beita mannréttindasjónarhorni sem tæki til að knýja fram umbætur í félags- og velferðarmálum. Með því að rýna á heildstæðan og gagnrýninn hátt ríkjandi kerfi og ferla sem skapa og viðhalda ójöfnuði, mismunun og útilokun, er ætlunin að styðja við og auka þekkingu og leikni í að stuðla að uppbyggingu friðsamlegra samfélaga, án aðgreiningar.  

Í námskeiðinu er lögð áhersla á að nota gagnrýna mannréttindanálgun til að virkja nemendur í umræðum um félags- og velferðarmálefni í nútímasamfélagi. Nemendur greina viðfangsefni í nærsamfélagi sínu og alþjóðasamfélaginu með aðferðum tilviksrannsókna. Viðfangsefnin geta til að mynda tengst hælisleitendum og flóttafólki, fötlun, kynferði, fátækt, kynhneigð eða samþættingu framangreindra þátta.  

Nemendur fá æfingu í að rýna viðfangsefni á gagnrýninn hátt og tækifæri til að staðsetja sig og skoðanir sínar með tilliti til áskoranna samtímans. Áhersla verður lögð á samskipti og umræður, sjálfsígrundun, mikilvægi inngildingar og gagnrýna kennslufræði til að tryggja umbreytandi og þvermenningarlega námsaðferð.   

Námskeiðið er kennt bæði á íslensku og ensku og áhersla lögð á hugmyndafræði algildrar hönnunar þannig að tekið sé tillit til ólíkra þarfa nemenda hvað varðar tungumál, menningarlegan bakgrunn, fötlun og nauðsynlega aðlögun námsefnis. Námsefni sem byggt verður á í námskeiðinu (ritað efni, mælt mál og sjónrænt efni) verður aðgengilegt bæði á íslensku og ensku, með texta og í auðlesnu formi. Námsefnið mun endurspegla alþjóðlega nálgun á mannréttindum og byggja á hugmyndum fræðimanna, fólks af vettvangi og aðgerðasinna.

Í þessu námskeiði er kannað hvernig alþjóðastofnanir, ríkisstjórnir og rannsóknarsamfélög móta stefnu í fullorðinsfræðslu á heimsvísu. Nemendur stýra gagnvirkum vefnámskeiðum í samvinnu við stefnumótendur, fulltrúa stofnana og fræðimenn sem taka virkan þátt í að móta menntalandslagið. Námskeiðið byggir á samanburði á stefnumótun UNESCO, OECD, ESB og Alþjóðabankans og hvetur til gagnrýninnar umræðu um málefni sem varða mannréttindi, ráðningarhæfni, félagslega þátttöku og sjálfbærni. 

Inntak námskeiðsins eru grundvallarhugmyndir í kínverskri menntaheimspeki, kennslufræði og uppeldisfræði með megináherslu á konfúsíanisma en einnig verður vikið að viðbrögðum við henni úr röðum daoisma. Gerð verður grein fyrir konfúsíanískum hugmyndum um menntun, uppeldissálfræði og sjálfsrækt sem fram koma í Speki Konfúsíusar (Lunyu 論語, e. Analects). Síðan verður vikið að völdum köflum í öðrum grundvallarritum konfúsíanisma á borð við Zhongyong (中庸e. Doctrine of the Mean/Focusing the Familiar), Daxue (大學e. The Great Learning), Xueji (學記e. Records of Learning/On Teaching and Learning), Mengzi 孟子 og Xunzi 荀子. Grundvallarhugtök konfúsíanískrar menntaheimspeki, uppeldisfræði og kennslufræði verða kynnt til sögunnar og þau útskýrð, þ.á m. jiao 教 (kennsla), xue 學 (að læra, að líkja eftir, að taka sér til fyrirmyndar), xiuji 修己 og xiushen 修身 (sjálfsrækt), li 禮 (helgiathafnir, siðir), xing 性 (náttúrulegar tilhneigingar, mannlegt eðli) og junzi 君子 (fyrirmyndarpersóna), auk annarra. Í því samhengi verður hugað vel að vægi fyrirmynda í konfúsíanískri kennslu- og uppeldisfræði sem og kennsluaðferðum, t.d. eins og þær eru kynntar í ritinu Xueji. Eftir því sem tími gefst verður vikið að viðbrögðum við þessum hugmyndum frá hugsuðum sem kenndir eru við daoisma, einkum höfunda Bókarinnar um veginn/Ferlisins og dygðarinnar (Daodejing 道德經) og Zhuangzi 莊子. Þeir töldu kennslufræði konfúsíanismans leiða til kredduhyggju og hræsni og lögðu til annars konar lærdóm eða sjálfsrækt sem væri sjálfstæðari frá samfélagslegum gildum og byggði fremur á „heimsrásinni“ eða „vegi veraldarinnar“, þ.e. heimsfræðilegum tilhneigingum náttúrunnar. Í því samhengi setja þeir fram „metaheimspekilegar“ hugmyndir á borð við það að „aflæra“ og „draga úr sjálfinu“. Í stað þess að læra af fornritum siðmenningarinnar leggja þeir áherslu á að aðlaga sig náttúrunni og athafna sig með háttum sem þeir kenna við ziran 自然 (sjálfkrafa) og wuwei 無爲 (ógjörð, óþvinguð athöfn).

Markmið
Markmið námskeiðsins er að gefa nemendum innsýn í kínverska heimspeki og menningu fyrri tíma, einkum uppeldis- og kennslufræðilegar forsendur hennar eins og þær birtast í Konfúsínisma og í gagnrýni daoisma á þá heimspeki. Einnig er stefnt að því að nemendur öðlist skilning á því hvaða félagslegu og einstaklingsbundnu þættir felast í menntun og sjálfsrækt. Í þessu samhengi verður einnig hugað að því hvað gerist þegar menntun nær ekki markmiðum sínum, hvort hún geti verið óæskileg og jafnvel hættuleg. Leitast verður við að setja efnið í samhengi við samtímahugmyndir um menntun og kennslufræði.

Nálgun og námsefni
Stuðst er að mestu við heimspekilega frumtexta sem taldir eru upp í námslýsingu. Stúdentar geta nýtt sér hvaða þýðingu sem er á þessum grundvallarritum (á ensku eða öðrum málum). Á vefnum ctext.org má finna alla þessa texta í enskri þýðingu en kennari mun láta stúdentum aðrar útgáfur í té. Einnig verður stuðst við bókina Confucian Philosophy for Contemporary Education eftir Charlene Tan (Routledge 2020). Engar forkröfur eru gerðar til þekkingar á kínverskri heimspeki.

Fjallað verður um kennsluaðferðir í tungumálakennslu og fjölmenningarlega kennslu sem tekur mið af fjölbreyttum  nemendahópi, mismunandi þörfum nemenda og bakgrunni. Kennslan verður byggð á fyrirlestrum, umræðum, verkefnavinnu og kynningum nemenda á verkefnum sínum.

Meginmarkmið fjölmenningarfræðslu eru að

• hlúa að mannréttindum, stuðla að félagslegu réttlæti og styðja við jafnrétti í menntun
• viðurkenna gildi menningarlegrar fjölbreytni og nota hana sem tæki til að styðja við nám
• efla virðingu fyrir menningarmun (málfræðilegum, þjóðernislegum, andlegum, kyni og kynhneigð, félagshagfræðilegum o.s.frv.) og efla skilning á mismunandi lífsvali og lífsreynslu.

Hluti af námskeiðinu er tveggja eininga verkefni sem samþættir efni námskeiðsins við grunnþætti  menntunar samkvæmt íslenskri aðalnámskrá. Nemar fá einnig þjálfun í gerð kennsluáætlana og að leggja fyrir verkefni af ýmsum toga sem taka mið af mismunandi bakgrunni og þörfum nemenda. 

Fjallað verður um markmið, leiðir og aðferðir, einkum þær sem tengjast hlustun, töluðu máli, leikjum, söngvum og leikrænni tjáningu. Einnig verður fjallað um lestur, orðaforða, ritun og námsmat að því marki sem hæfir ungum byrjendum. Lögð verður áhersla á að viðfangsefni barna í tungumálanámi þurfi að vera í samræmi við þroska þeirra. Námskrá og námsefni verður skoðað og nemar fá þjálfun í skipulagningu kennslustunda og þemavinnu. 

 Í málstofunni verða tekin til umfjöllunar tiltekin viðfangsefni um uppeldis- og menntamál í alþjóðlegu ljósi. Val viðfangsefna miðast við lokaverkefni þátttakenda og menntamál líðandi stundar. Nemendur velja (skipuleggja) viðfangsefni og lesefni námskeiðs út frá áhugasviði og lokaverkefni þeirra. Nemendur skipuleggja faglega ráðstefnu, flytja erindi um BA-ritgerð sína, gera veggspjald og útdrátt til birtingar í ráðstefnuriti og gefa út efnið á vefnum. Þá verða nemendur hvattir til að draga saman reynslu sína af náminu og ræða eigin framtíðarsýn um nám og störf á sviði uppeldis- og menntamála. Áhersla er lögð á fagleg og fræðileg vinnubrögð og að nemendur verði þátttakendur í faglegri umræðu á sínu fræðasviði.

Lokaverkefni til BA-prófs í alþjóðlegum menntunarfræðum er 10e og er gert ráð fyrir að það sé tekið samhliða námskeiðinu INT601G Málstofa fyrir lokaverkefni í alþjóðlegum menntunarfræðum (5 ECTS). Í þessu námskeiði vinna nemendur að lokaverkefnum í alþjóðlegum menntunarfræðum. Nemendur munu í samstarfi við leiðbeinanda vinna fræðilegt verkefni tengt áhugasviði nemandans. Leiðbeiningar um lokaverkefni eru á Uglu.

Í hvert sinn sem námskeiðið er kennt beinist það að einu þema sem skilgreint er af umsjónaraðilum námskeiðsins og fjallar um brýn viðfangsefni sem móta menntun samtímans. Hver námsþáttur beinist að lykiláskorun eða umræðu sem hefur áhrif á menntakerfi og menntunarstarf á heimsvísu. Viðfangsefni gætu verið meðal annars jöfnuður og aðgengi í menntun, mannréttindi, gervigreind og framtíð náms, vistfræðileg menntun og sjálfbærni, inngilding og fjölbreytileiki, ofbeldi í menntun og félagsleg og tilfinningaleg velferð. Nemendur munu taka þátt í gagnrýninni umfjöllun á þessum málefnum með lestri, fyrirlestrum, umræðum og tilviksrannsóknum og þróa með sér gagnrýnar nálganir á það hvernig við getum mótað menntunar- og kennslufræðileg viðbrögð við þessum áskorunum og álítamál.

Þetta námskeið fjallar um búddíska heimspeki menntunar, eða búddíska kennslu- og uppeldisfræði. Þótt fjallað verði um megininntak búddisma – samkennd, visku, frið – verður megináherslan á hvernig búddismi kennir og hvernig kennsluaðferðir hafa mótast af ólíkum menningarheimum, hefðum og sögulegu samhengi.

Búddíska hugtakið „upaya“ eða „færni í aðferðum“ verður miðlægt, þ.e. sú hugmynd að form kennslu verði ævinlega að laga að hæfni, þörfum og einstökum aðstæðum nemenda. Innan búddisma er að finna mikinn fjölda kennsluaðferða, allt frá mjög skipulögðu klausturnámi fyrstu theravada-skólanna til hugmyndaríkra dæmisagna mahayana, og frá þögn og þversögnum zen til töfrandi helgisiða vajrayana. Sérhver aðferð er síður fastmótuð kenning en kennslufræðileg aðferð: leið til að opna nemendur fyrir möguleikanum á djúpstæðum andlegum umbreytingum.

Einnig verður hvatt til reynslumiðaðrar nálgunar á búddisma. Í fyrsta lagi með vettvangsferðum í þrjú ólík búddísk samfélög: Wat Thai, Nátthaga og Hugleiðslu- og friðarmiðstöðina, sem endurspegla ólíkar hefðir theravada, zen og tíbesks búddisma. Nemendur fá ákveðnar spurningar til að bera upp við gestgjafa sína ásamt íhugunarspurningum um eðli kennslu á hverjum stað.

Í öðru lagi er nemendum boðið að taka þátt í vikulegum hugleiðslutímum sem hluta af Hugleiðsluhópi Háskólans. Þessi liður er valfrjáls og ekki metinn til einkunnar í námskeiðinu.

Nemar lesa sér til í kennslufræðum og velta fyrir sér hvernig best sé að koma til móts við markmið námskrár, hvernig matsaðferðir eiga best við og hvernig eigi að veita munnlega og skriflega endurgjöf. Kennaranemar kynna sér námsefni og ítarefni, bæði í rituðu máli og á vef. Einnig kynna þeir sér aðferðir til að efla orðaforða og mismunandi aðferðir við að þjálfa rétta og viðeigandi málnotkun. Menningarmiðlun er einnig hluti af viðfangsefni námskeiðsins.

Hluti af námskeiðinu er lokaverkefni sem samþættir ólíkar aðferðir sem kynntar eru á námskeiðinu.

Kynningarvefur um námskeiðið

Á námskeiðinu ræður samfélag staðarins tilhögun námsins og við beitum reynslunámi þar sem nemendur upplifa „siglingar, strönd og arfleifð sjóferða“. Í staðartengdri útimenntun er unnið með námsferli sem grundvallað er á upplifun af sögum sem eiga rætur að rekja til ákveðins staðar; einstökum sögulegum staðreyndum, umhverfi, menningu, efnahag, bókmenntum og listum staðarins.

Markmið námskeiðsins er að þátttakendur upplifi staðinn með öllum sínum skynfærunum og öðlist þannig tengsl við staðinn sem verða grunnur að þekkingarleit.  Með því að tengjast staðnum og bregðast við honum þroska nemendur með sér dýpri skilning á einkennum staðarins, virðingu og vitund um hann. Gengið verður og siglt um undraheim staðarins, inn í fornar og nýjar sögur hans og nemendur velta fyrir sér framtíð staðarins.

Með þennan nýja skilning og viðmið að leiðarljósi munu nemendur kanna með fjölbreyttum hætti ýmis alþjóðleg vandamál, rétt umhverfisins, sjálfbærni og félagslegt réttlæti staðarins?

Nemendur eru hvattir til að beina sjónum sínum að samfélagi, sögum, menningu og hagsmunahópum og munu ýmsir sérfróðir aðilar taka þátt í kennslu á námskeiðinu ásamt kennurum. Nemendur upplifa staðartengda uppeldisfræði (e. pedagogy of place) bæði úti og inni að eigin raun og geta með því beitt henni í lífi og starfi.

Námskeiðið hefur verið þróað í samstarfi milli Háskóla Íslands og Outdoor Learning teymisins í Plymouth Marjon University í Bretlandi og er stutt af Siglingaklúbbnum Ými, Vatnasportmiðstöðinni Siglunesi, Sjóminjasafni Reykjavíkur og Sjávarklasanun.

Fæðis- og ferðakostnaður: 15.000 kr.

Vinnulag:

Námskeiðið byggir á virkri þátttöku allra. Undirbúningsdagur er xx. júní kl. 16.30-18. Námskeiðið er dagana xx. ágúst og xx. 2027 og miðað er við kennslu allan daginn og við erum mjög mikið úti. 

Námskeiðið fer fram mikið úti. Stefnt er að því að fara á sjó, upplifa fjöru og strandlengju, kynnast nýjum hliðum á Reykjavík og fara í Viðey og jafnvel Gróttu. Mögulega verður gist í Viðey xxx. ágúst.

Nemendur kynnast mikilvægum kenningum sem liggja að baki máltileinkunn og tungumálanámi og kennslu, sérstaklega að því er varðar færniþættina fjóra (hlustun, talað mál, lestur og ritun). Lykilhugtök þ. m. t tungumálatileinkunn, nemendasjálfstæði og námsmat verða greind og ígrunduð og nemendur íhuga hvernig beita á þessari þekkingu í eigin kennslu.

Vinnulag:
Kennslan fer að jafnaði fram í fyrirlestrum og umræðum. Mikið verður lagt upp úr þátttöku og lestri nemenda og úrvinnslu úr lesefni með umræðum og nemendastýrðum málstofum. Námskeiðinu lýkur með rannsóknarverkefnum.

Náttúra Íslands
Nemendur kynnast veðri og loftslagi, jarðfræði, gróðurfari og dýralífi (villtum dýrum og húsdýrum). Fluttir verða fyrirlestrar um jarðfræði Íslands og farið í vettvangsferðir að skoða eldfjöll, hveri og hraun auk þess sem nemendur kynnast landafræði Íslands. Farið verður í fuglaskoðunarferðir, fjöruferðir og skóglendi kannað. Umhverfismál og náttúruvernd eru einnig meðal umfjöllunarefna þessa hluta námskeiðsins.

Menningararfur
Í menningarhluta námskeiðsins verður gefið yfirlit yfir íslenska menningu og menningarsögu frá miðöldum til samtímans.

Ein Íslendingasaga verður lesin. Þjóðsögur og munnleg hefð þeirra verður kynnt auk nútímabókmennta, bókmennta samtímans og annarra listgreina. Í þessum hluta námskeiðsins verður farið í styttri ferðir á söfn og listasöfn.

Vettvangsferðir (1-6 klst) eru nauðsynlegur hluti námskeiðsins.

Kennsluaðferðir: Fyrirlestrar, umræður, hópverkefni og vettvangsferðir.

Náttúra Íslands
Nemendur kynnast veðri og loftslagi, jarðfræði, gróðurfari og dýralífi (villtum dýrum og húsdýrum). Fluttir verða fyrirlestrar um jarðfræði Íslands og farið í vettvangsferðir að skoða eldfjöll, hveri og hraun auk þess sem nemendur kynnast landafræði Íslands. Farið verður í fuglaskoðunarferðir, fjöruferðir og skóglendi kannað. Umhverfismál og náttúruvernd eru einnig meðal umfjöllunarefna þessa hluta námskeiðsins.

Menningararfur
Í menningarhluta námskeiðsins verður gefið yfirlit yfir íslenska menningu og menningarsögu frá miðöldum til samtímans.

Ein Íslendingasaga verður lesin. Þjóðsögur og munnleg hefð þeirra verður kynnt auk nútímabókmennta, bókmennta samtímans og annarra listgreina. Í þessum hluta námskeiðsins verður farið í styttri ferðir á söfn og listasöfn.

Vettvangsferðir (1-6 klst) eru nauðsynlegur hluti námskeiðsins.

Kennsluaðferðir: Fyrirlestrar, umræður, hópverkefni og vettvangsferðir.

Farið verður yfir þróun tungumálakennslu undanfarinna áratuga og sjónum einkum beint að þekkingu og skilningi á þeim straumum og stefnum sem nú eru efst á baugi. Fjallað verður um hugtök, kenningar, aðferðir og þá þætti sem stuðla að fagmennsku tungumálakennarans og nemendur öðlast reynslu í að ígrunda eigin afstöðu og hugmyndir. Kynntar verða rannsóknir á tungumálanámi og kennslu og fjallað sérstaklega um nemendamiðaða kennslu.

Námskrá í ensku verður yfirfarin og greind. Kennaranemar fá tækifæri til að skoða og meta kennslu á myndböndum og þjálfast í að ígrunda eigin hugmyndir um kennslu og eigin reynslu af tungumálanámi.

Vinnulag:
Vinna í námskeiðinu krefst virkrar þátttöku og mikið verður lagt upp úr lestri nemenda og úrvinnslu úr lesefni, umræðum, hópa- og einstaklingsvinnu og dæmakennslu.

Viðfangsefni:
Fjallað verður um enskt málkerfi, málfræðihugtök, málfræðireglur, málsnið, reglur um viðeigandi mál og einkenni ritaðs máls. Athugað verður hvaða villur Íslendingum hættir til að gera í ensku ritmáli og í því samhengi verða gerðar athuganir á ritunarverkefnum grunnskólanemenda. Þá verður lögð áhersla á þjálfun í að skrifa texta af ýmsum gerðum. Kennaranemar fá jafnt og þétt æfingu í munnlegri tjáningu. Fengist verður við lestur og greiningu ólíkra textagerða, einkum þá þætti sem snúa að setningabyggingu og heildarbyggingu texta. Í því samhengi verður einnig hugað að hlutverki orðaforða og málfræði í uppbyggingu ritaðs máls.

Vinnulag:
Vinna í námskeiðinu krefst virkrar þátttöku. Það verða stuttir inngangsfyrirlestrar en að mestu leyti felst vinnan í verkefnum, bæði skriflegum og munnlegum, lestri, kynningum og umræðum.

í vinnslu

Í námskeiðinu er fjallað um sjálfboðaliðastarf og þær félagslegu, menntunarlegu og sálfræðilegu kenningar sem tengdar hafa verið við þessa tegund borgaralegrar þátttöku. Einnig er rætt um hvata að slíkri þátttöku og kynjamun í því sambandi. Loks er fjallað um mikilvæga þætti í skipulagi og uppbyggingu sjálfboðaliðastarfs sem eru til þess fallnir að þátttakendur upplifi tilgang með því að taka þátt og séu líklegri til frekari sjálfboðaliðaþátttöku í framtíðinni. Nemendur munu jafnframt fá tækifæri til að kynnast sjálfboðaliðastarfi af eigin raun og taka þátt í starfi hjá stofnunum og félagasamtökum sem veita fólki aðstoð með félagslegt jafnrétti og velferð að leiðarljósi.

Helstu markmið: Tilgangur námskeiðsins er að kynna nemendum fjölbreytileika og þróun námsumhverfis. Nemendur munu kynnast lykilþróun í menntun á 20. og snemma á 21. öld. Stutt kynning verður á kenningum um menntunarbreytingar og tengsl stefnu og framkvæmda. Nemendur munu geta greint og rætt nokkur atriði sem snúa að því að koma á fót og viðhalda menntaumhverfi, bæði formlegum og óformlegum. Nemendur munu skilja að mismunandi menningarverðmæti liggja að baki mismunandi útgáfum af góðum starfsháttum og geta myndað sér dóma um hvað gæti verið góð starfsvenja í ýmsum aðstæðum. Námsreynsla: Nemendur munu fara í reglulegar vettvangsheimsóknir í ýmsar fræðslustillingar. Þeim verður gert að undirbúa sig fyrir heimsóknirnar og skrifa stuttar skýrslur eftir heimsóknirnar. Nemendur þurfa að lesa stuttar greinar til að auka skilning sinn á þróun menntamála. Þeir verða hvattir til að meta gildi og starfshætti í mismunandi umhverfi og munu geta byggt upp rök um hvað teljist góð starfsvenja. Nemendur munu rannsaka að minnsta kosti eitt umhverfi í dýpt og gera munnlega og sjónræna kynningu á umhverfi sínu. Þeir munu sinna verkefnum sem fela í sér rafræn og bókasafnstengd auðlindir. Gert er ráð fyrir vandaðan undirbúning fyrir kennslustundir og mun námskeiðið byggja á virkri þátttöku nemenda í kennslustundum.

Námskeiðin eru skipulögð sem röð vinnustofa til að þróa námshæfni nemenda. Áhersla er lögð á skipulagningu, gerð og miðlun vinnu nemenda með munnlegum/skriflegum kynningum. 

Helstu starfsemi eru:

- Að þekkja og bæta hvernig þú lærir.

- Að bera kennsl á hugmyndir og punkta í skriflegum rökstuðningi.

-- Kannast við góð skrif.

- Gagnrýnin greining á hugmyndum og punktum í rökræðum.

- Jafningja- og sjálfsmat.

- Skipulags- og ritfærni.

- Að flytja munnlega kynningu sem byggir á eigin skrifum.

- Þróun fræðiritgerða.

Kennslubók námskeiðsins: They Say / I Say, 6th edition by Gerald Graff and Cathy Birkenstein. Published by Norton.

Helstu markmið:
Markmið námskeiðsins er að kynna nemendum á fyrsta ári á sviði félags- og menntunarfræða undirstöður eigindlegra og megindlegra rannsóknaraðferða. 

Viðfangsefni:
Í námskeiðinu verður fjallað um rannsóknaraðferðir, helstu rannsóknarkenningar, vísindaleg viðmið og gildi sem og siðferði rannsókna. Rannsóknarferlið og skipulag rannsókna verða skoðuð. Munu nemendur öðlast þekkingu til þess að geta greint milli mismunandi rannsóknarhefða og velja viðeigandi rannsóknaraðferðir.Verða nemendur virkjaðir í að þróa færni sína til að finna og lesa ritrýndar greinar og draga ályktanir út frá rannsóknarniðurstöðum og þekkja gæðavísa góðra rannsókna. Nemendur skulu vera vel búnir undir tíma og hafa kynnt sér námsefni fyrirfram. Námskeiðið byggir á virkri þátttöku nemenda í öllum tímum. Námskeiðið er kennt á ensku.

Námskeiðið fjallar um tengsl menntunar og samfélags með því að nýta fjölbreytt fræðileg sjónarhorn og rannsóknir innan félagsfræðinnar. Nemendum er veitt innsýn í hvernig menntun bæði endurspeglar og mótar félagslegan veruleika, ójöfnuð og hefur áhrif á menningarlegan margbreytileika. Námskeiðið hefst á umfjöllun um sögulega þróun félagsfræðinnar og félagsfræði menntunar, þar sem sjónum er beint að tilkomu lykilhugtaka og fræðilegra deilna. Á þeim grunni færist námið yfir í greiningu á mismunun og félagslegum hreyfanleika, með sérstakri áherslu á stétt og stöðu og hvernig menntastofnanir viðhalda eða ögra ólíkum birtingarmyndum ójafnaðar. Að auki byggir námskeiðið á hugtökum og nálgunum úr kynjafræðum, hinsegin fræðum, fötlunarfræðum, menningarfræðum, gagnrýnum bernsku- og æskulýðsfræðum og gagnrýninni kynþáttafræði. Þverfaglegt sjónarhorn með áherslu á margþætta mismunun er haft að leiðarljósi og nemendur eru hvattir til að íhuga hvernig kynþáttur, þjóðerni, stétt, kyn, kynhneigð og fötlun fléttast saman og móta reynslu og stöðu fólks í samfélaginu og innan menntakerfa.

Kennslubók:

Boronski, T. and Hassan, N. (2020). Sociology of Education. 2n edition. London: SAGE. 

Meginmarkmið:
Meginmarkmið námskeiðsins er að veita nemendum (i) almennan skilning á þroska einstaklings, og (ii) og þekkingu á helstu kenningum í sálfræði og heimspeki um þroska og sjálfið í alþjóðlegu samhengi.

Viðfangsefni:
Námskeiðið fjallar um þroska í margvíslegum skilningi sem á sér stað á ólíkum lífsskeiðum, og um kenningar sem lýsa þessum breytingum og skýra þær. Fjallað er um kenningar um hugrænan þroska, þroska tilfinninga og félagstengsla, þroska sjálfsins og siðferðilegan þroska. Einnig er fjallað um samspil þroska og sjálfsmyndar annars vegar og náms, hvatningar, uppeldisaðferða, menningar og ólíks félagslegs umhverfis hins vegar. Margvísleg efni í sálfræði og heimspeki sem lúta að sjálfinu verða tekin til umfjöllunar, svo sem sjálfsmynd, sjálfsvirðing, sjálfsöryggi og sjálfræði.

Vinnulag:
Námskeiðið skiptist í fyrirlestra og málstofur. Í málstofum munu nemendur fá þjálfun í að fjalla um ólík viðfangsefni námskeiðsins í gagnrýnu og uppbyggilegu umhverfi þar sem lögð er áhersla á að setja þau í fræðilegt og hagnýtt samhengi.

Markmið námskeiðsins er að auka skilning nemenda á (i) hvernig menntun getur þróast í fjölmenningarsamfélögum nútímans og þeim áskorunum og afleiðingum sem þeim fylgja. (ii) hnattvæðing og staðbundin áhrif hennar (iii) hugtök eins og menning, trú, tungumál, kyn og kynþáttur í samhengi við hnattvæðingu og fólksflutninga.

Innihald Námskeiðið mun fjalla um áskoranir og afleiðingar hnattvæðingar og fólksflutninga í samhengi við menntun í fjölmenningarsamfélögum. Fjallað verður um kjarnaþemu eins og kyn, kynþátt og umhverfi sem tengjast siðferðilegum sjónarmiðum, mannréttindum og lýðræði. Alþjóðlegir og innlendir, lagalegir og pólitískir rammar munu upplýsa umræðuna. Námskeiðið byggir á reynslurannsóknum á Íslandi og öðrum löndum.

Kennsluhættir Námskeiðið byggir á þátttökukennslu sem felur í sér gagnrýna greiningu á kjarnahugtökum og þemum. Nemendur búa sig undir kennslustundir með því að kynna sér fjölbreytt kennslu- og námsefni, þar á meðal myndbönd, greinar og hljóðupptökur. Gera má ráð fyrir einstaklings-, para- og hópvinnu í þessu námskeiði.

Áhersla er á umræðu og kenningar um alþjóðlega menntun og samanburðarmenntunarfræði sem kerfisbundna greiningu á því sem er líkt og því sem er ólíkt í menntakerfum á ólíkum svæðum, löndum og í ólíkum menningarheimum. Mikilvægi hnattvæðingar fyrir samanburðarmenntunarfræði verður skoðuð. 

Námskeiðið fer fram sem málstofur og vinnustofur þar sem fá nemendur þjálfun í að ræða þau margvíslegu málefni sem eru viðfangsefni námskeiðsins í gagnrýnu umhverfi og setja þau víðara kenningalegt og verklegt samhengi. Samanburðar alþjóðleg menntunarfræði er skildu áfangi fyrir grunn og framhaldsnema í alþjóðlegum menntunarfræðum.

Kennslufræði

Markmið námskeiðsins er að búa þátttakendur undir að kenna og starfa með börnum og unglingum í alþjóðlegu og fjölmenningarlegu umhverfi á Íslandi og um allan heim. Meginmarkmiðið er að kynna helstu kenningar um nám og kennslu.

Innihald

Námskeiðið byggir hverju sinni á samsetningu hópsins, tekur mið af og lagar sig að þeirri alþjóðlegu og fjölbreyttu reynslu og þekkingu sem kennaranemarnir koma með í námskeiðið. Námskeiðið byggir á rannsóknarnálgun sem gerir þátttakendum kleift að greina reynslu sína, tengja hana við kennslufræðilegar kenningar og kynna sér fjölmenningarlega og alþjóðlega kennslufræði. Áhersla er lögð á einstaklingsmiðun í kennslunni, námsefninu og námsumhverfinu. Kynntir verða ólíkir námsstílar, kennsluaðferðir og námsmat sem styðja börn og unglinga í að verða sjálfstæðir og virkir nemendur.

Framkvæmd

Námið byggir á fjölbreyttu lesefni, samræðum og verkefnum. Þátttakendur eru studdir til að vera virkir, sjálfstæðir og leitandi að upplýsingum. Í gegnum námskeiðið þróa þátttakendur starfstengda námsmöppu sína.

Hver er reynsla þín af þvermenningarlegum samskiptum?  Hvers vegna leggjum við ólíkan skilning í samskipti á milli menningarheima? Hvers vegna er erfitt að átta sig á viðeigandi samskiptareglum milli tungumála?

Í námskeiðinu er glímt við þessar spurningar og fleiri. Markmiðið er að auka meðvitund á þvermenningarlegum samskiptum og  efla hæfni einstaklinga til að þróa viðeigandi samskiptleiðir.

Námskeiðið er samstarfsverkefni fjögurra norrænna háskóla og opið nemendum frá þeim öllum.

Námskeiðið er fjarnámskeið með rauntímaþátttöku á neti.

Samsæriskenningar, allt frá hversdagslegum til mun hættulegri, hafa sífellt meiri og ógnvænlegri áhrif á nútímasamfélag. Gagnrýnin á samsæriskenningar er vel þekkt – en hvað ef við hugsum nútíma samsæriskenningar minna sem afurð „falsfrétta“ eða „fjölmiðlaneyslu“ sem „brjálaðir“ og/eða „fáfróðir“ einstaklingar neyta, og meira sem sérstakt frásagnarform í dægurmenningu? Nútíma samsæriskenningar eiga rætur sínar að rekja til 19. aldar og þróuðust samhliða uppgangi bókmenntagreina á 19. og snemma á 20. öld. Þær byrja svo að taka á sig skýrari mynd á síðari áratugum 20. aldar og halda áfram að þróast allt til dagsins í dag, ýktar af ört breytilegu fjölmiðlaumhverfi okkar og viðvarandi samfélagskreppum.  Í þessu námskeiði munum við greina ýmsar skáldsögur, kvikmyndir og sjónvarpsþætti sem taka samsæriskenninguna fyrir og spyrja hvers vegna og hvernig samsæri kemur fram sem form til að skilja heiminn á ákveðnum sögulegum tímum. Athygli verður beint að muninum (og samræminu) á bókmenntaformi og kvikmyndamáli, sem og að aðskildum tímabilum samsæriskenninga í kvikmyndum og bókmenntum (spennumyndir frá New Hollywood eftir Watergate-hneykslið, spjallborð á netinu á níunda og tíunda áratugnum, stafræn UFO-menning o.s.frv.).

Í námskeiðinu verður fjallað um helstu aðferðir sálfræðilegra málvísinda og hugrænna taugavísinda í rannsóknum á tungumáli. Rætt verður m.a. um úrvinnslu heilans á merkingu og setningafræði og fjallað um viðfangsefni á borð við tvítyngi, talmyndun, málþroska og túlkun á óbeinu máli (t.d. kaldhæðni). Að lokum verður stuttlega farið yfir nýjustu rannsóknir á erfðaþáttum tungumáls.

Námskeiðið er kennt á ensku og samkennt með námskeiði á framhaldsstigi en námskröfur eru ólíkar.

Námskeiðið er inngangsnámskeið um inngildandi menntun og skóla án aðgreiningar. Söguleg dæmi um sérkennslu eru skoðuð og sett í samhengi við kenningar og sjónarmið frá fötlunarfræði, hugtök um brennimerkingu og öðrun, lýðræði og félagslegt réttlæti. Námskeiðið veitir nemendum skilning á því hvernig vinna má með margbreytilegum hópum í námi og kennslu, og hvernig kennarar og skólar geta unnið með nemendum sem hafa sérstakar þarfir og fjölskyldum þeirra í almennum skólum.

Meginmarkmið þessa námskeiðs er að veita nemendum tækifæri til að beina sjónum að hugtökum og hugmyndum sjálfbærni og áhrifum þeirra á sjálfbærnimenntun. Kennslutímar og umræður byggjast á upplýstri rökræðu. Unnin verða nokkur verkefni og krafist virkrar þátttöku í umræðum. 

Dæmi um viðfangsefni eru:

• Hugtök sjálfbærrar þróunar og sjálfbærni
• Heimsmarkmiðin
• UNESCO – Áratugur um menntun til sjálfbærrar þróunar
• Sjálfbærnihæfni
• Lýðræði, jafnrétti og sjálfbærni
• Hugmyndir að viðfangsefnum frá nemendum

Á námskeiðinu er lögð áhersla á umræður og hugleiðingar um hugtakið fagmennsku og tengd hugtök. Þróun og áhrifaþættir fagmennsku verða skoðuð, t.d. fagleg umboð (áhrif ríkisvalds og stefnumótunaraðila), áhrif hagaðila, fagaðila og starfssviða. Ýmis mikilvæg hugtök eins og „samvinnu fagmennska“ og „lýðræðisleg fagmennska“ verða greind. Enn fremur verður lögð áhersla á hvernig fagmanneskjan þróast og hvað hefur áhrif á faglega sjálfsmynd hennar. Hugmyndafræðin um fagleg námssamfélög verður skoðuð og hvað einkennir slík samfélög.

Námskeiðið byggist á fyrirlestrum, umræðutímum, lestri og verkefnavinnu. Námskeiðið er kennt á ensku.

Fjallað verður um kennsluaðferðir í tungumálakennslu og fjölmenningarlega kennslu sem tekur mið af fjölbreyttum  nemendahópi, mismunandi þörfum nemenda og bakgrunni. Kennslan verður byggð á fyrirlestrum, umræðum, verkefnavinnu og kynningum nemenda á verkefnum sínum.

Meginmarkmið fjölmenningarfræðslu eru að

• hlúa að mannréttindum, stuðla að félagslegu réttlæti og styðja við jafnrétti í menntun
• viðurkenna gildi menningarlegrar fjölbreytni og nota hana sem tæki til að styðja við nám
• efla virðingu fyrir menningarmun (málfræðilegum, þjóðernislegum, andlegum, kyni og kynhneigð, félagshagfræðilegum o.s.frv.) og efla skilning á mismunandi lífsvali og lífsreynslu.

Hluti af námskeiðinu er tveggja eininga verkefni sem samþættir efni námskeiðsins við grunnþætti  menntunar samkvæmt íslenskri aðalnámskrá. Nemar fá einnig þjálfun í gerð kennsluáætlana og að leggja fyrir verkefni af ýmsum toga sem taka mið af mismunandi bakgrunni og þörfum nemenda. 

Fjallað verður um markmið, leiðir og aðferðir, einkum þær sem tengjast hlustun, töluðu máli, leikjum, söngvum og leikrænni tjáningu. Einnig verður fjallað um lestur, orðaforða, ritun og námsmat að því marki sem hæfir ungum byrjendum. Lögð verður áhersla á að viðfangsefni barna í tungumálanámi þurfi að vera í samræmi við þroska þeirra. Námskrá og námsefni verður skoðað og nemar fá þjálfun í skipulagningu kennslustunda og þemavinnu. 

Nemendur kynnast mikilvægum kenningum sem liggja að baki máltileinkunn og tungumálanámi og kennslu, sérstaklega að því er varðar færniþættina fjóra (hlustun, talað mál, lestur og ritun). Lykilhugtök þ. m. t tungumálatileinkunn, nemendasjálfstæði og námsmat verða greind og ígrunduð og nemendur íhuga hvernig beita á þessari þekkingu í eigin kennslu.

Vinnulag:
Kennslan fer að jafnaði fram í fyrirlestrum og umræðum. Mikið verður lagt upp úr þátttöku og lestri nemenda og úrvinnslu úr lesefni með umræðum og nemendastýrðum málstofum. Námskeiðinu lýkur með rannsóknarverkefnum.

Náttúra Íslands
Nemendur kynnast veðri og loftslagi, jarðfræði, gróðurfari og dýralífi (villtum dýrum og húsdýrum). Fluttir verða fyrirlestrar um jarðfræði Íslands og farið í vettvangsferðir að skoða eldfjöll, hveri og hraun auk þess sem nemendur kynnast landafræði Íslands. Farið verður í fuglaskoðunarferðir, fjöruferðir og skóglendi kannað. Umhverfismál og náttúruvernd eru einnig meðal umfjöllunarefna þessa hluta námskeiðsins.

Menningararfur
Í menningarhluta námskeiðsins verður gefið yfirlit yfir íslenska menningu og menningarsögu frá miðöldum til samtímans.

Ein Íslendingasaga verður lesin. Þjóðsögur og munnleg hefð þeirra verður kynnt auk nútímabókmennta, bókmennta samtímans og annarra listgreina. Í þessum hluta námskeiðsins verður farið í styttri ferðir á söfn og listasöfn.

Vettvangsferðir (1-6 klst) eru nauðsynlegur hluti námskeiðsins.

Kennsluaðferðir: Fyrirlestrar, umræður, hópverkefni og vettvangsferðir.

Náttúra Íslands
Nemendur kynnast veðri og loftslagi, jarðfræði, gróðurfari og dýralífi (villtum dýrum og húsdýrum). Fluttir verða fyrirlestrar um jarðfræði Íslands og farið í vettvangsferðir að skoða eldfjöll, hveri og hraun auk þess sem nemendur kynnast landafræði Íslands. Farið verður í fuglaskoðunarferðir, fjöruferðir og skóglendi kannað. Umhverfismál og náttúruvernd eru einnig meðal umfjöllunarefna þessa hluta námskeiðsins.

Menningararfur
Í menningarhluta námskeiðsins verður gefið yfirlit yfir íslenska menningu og menningarsögu frá miðöldum til samtímans.

Ein Íslendingasaga verður lesin. Þjóðsögur og munnleg hefð þeirra verður kynnt auk nútímabókmennta, bókmennta samtímans og annarra listgreina. Í þessum hluta námskeiðsins verður farið í styttri ferðir á söfn og listasöfn.

Vettvangsferðir (1-6 klst) eru nauðsynlegur hluti námskeiðsins.

Kennsluaðferðir: Fyrirlestrar, umræður, hópverkefni og vettvangsferðir.

Farið verður yfir þróun tungumálakennslu undanfarinna áratuga og sjónum einkum beint að þekkingu og skilningi á þeim straumum og stefnum sem nú eru efst á baugi. Fjallað verður um hugtök, kenningar, aðferðir og þá þætti sem stuðla að fagmennsku tungumálakennarans og nemendur öðlast reynslu í að ígrunda eigin afstöðu og hugmyndir. Kynntar verða rannsóknir á tungumálanámi og kennslu og fjallað sérstaklega um nemendamiðaða kennslu.

Námskrá í ensku verður yfirfarin og greind. Kennaranemar fá tækifæri til að skoða og meta kennslu á myndböndum og þjálfast í að ígrunda eigin hugmyndir um kennslu og eigin reynslu af tungumálanámi.

Vinnulag:
Vinna í námskeiðinu krefst virkrar þátttöku og mikið verður lagt upp úr lestri nemenda og úrvinnslu úr lesefni, umræðum, hópa- og einstaklingsvinnu og dæmakennslu.

Viðfangsefni:
Fjallað verður um enskt málkerfi, málfræðihugtök, málfræðireglur, málsnið, reglur um viðeigandi mál og einkenni ritaðs máls. Athugað verður hvaða villur Íslendingum hættir til að gera í ensku ritmáli og í því samhengi verða gerðar athuganir á ritunarverkefnum grunnskólanemenda. Þá verður lögð áhersla á þjálfun í að skrifa texta af ýmsum gerðum. Kennaranemar fá jafnt og þétt æfingu í munnlegri tjáningu. Fengist verður við lestur og greiningu ólíkra textagerða, einkum þá þætti sem snúa að setningabyggingu og heildarbyggingu texta. Í því samhengi verður einnig hugað að hlutverki orðaforða og málfræði í uppbyggingu ritaðs máls.

Vinnulag:
Vinna í námskeiðinu krefst virkrar þátttöku. Það verða stuttir inngangsfyrirlestrar en að mestu leyti felst vinnan í verkefnum, bæði skriflegum og munnlegum, lestri, kynningum og umræðum.

Hver er reynsla þín af þvermenningarlegum samskiptum?  Hvers vegna leggjum við ólíkan skilning í samskipti á milli menningarheima? Hvers vegna er erfitt að átta sig á viðeigandi samskiptareglum milli tungumála?

Í námskeiðinu er glímt við þessar spurningar og fleiri. Markmiðið er að auka meðvitund á þvermenningarlegum samskiptum og  efla hæfni einstaklinga til að þróa viðeigandi samskiptleiðir.

Námskeiðið er samstarfsverkefni fjögurra norrænna háskóla og opið nemendum frá þeim öllum.

Námskeiðið er fjarnámskeið með rauntímaþátttöku á neti.

Námskeiðið er inngangsnámskeið um inngildandi menntun og skóla án aðgreiningar. Söguleg dæmi um sérkennslu eru skoðuð og sett í samhengi við kenningar og sjónarmið frá fötlunarfræði, hugtök um brennimerkingu og öðrun, lýðræði og félagslegt réttlæti. Námskeiðið veitir nemendum skilning á því hvernig vinna má með margbreytilegum hópum í námi og kennslu, og hvernig kennarar og skólar geta unnið með nemendum sem hafa sérstakar þarfir og fjölskyldum þeirra í almennum skólum.

Í námskeiðinu er fjallað um tengslin á milli gervigreindar og skapandi starfa sem taka örum breytingum. Áhersla er lögð á listrænar, heimspekilegar, siðfræðilegar, félagslegar og menningarlegar víddir sköpunar sem knúin er áfram af gervigreind. Byggt er á aðferðum hugvísinda og horft til sköpunafræða. Í námskeiðinu leitast nemendur við að skilja og leggja gagnrýnið mat á hvernig gervigreind er að endurmóta hefðbundinn skilning á sköpun, höfundarverki og listrænni framleiðslu í heild sinni. Eftir að lykilhugtök sköpunarfræða hafa verið kynnt til sögunnar færist áherslan á önnur leiðarstef, svo sem hvernig gervigreind getur sett sjálfvirkni inn í skapandi vinnu, áhrif gervigreindar á spurningar sem varða eignarhald á hugverkum og höfundarrétt ásamt siðferðilegum vanda sem kemur upp í tengslum við menningarlega yfirtöku á tímum stafrænnar tækni. Nemendur munu ræða um togstreituna á milli gervigreindariðnaðarins og stórgagnavinnslu sem hann gerir mögulega annars vegar og skapandi vinnu með smærri gagnasöfn hins vegar og afleiðingar hennar fyrir listrænar nýjungar og frumlega hugsun. Með raunhæfum æfingum og umræðu um áþreifanleg dæmi munu nemendur kynna sér ólíkar tegundir sköpunar, rannsaka tæknilegt umhverfi gervigreindar og öðlast hagnýta reynslu við að nýta gervigreind til skapandi verkefna. Námskeiðið tengir helstu kenningar samtímans um sköpun við gagnrýna greiningu á gervigreind, sem knýr nemendur til að hugsa upp á nýtt um mörk mannlegrar og vélrænnar sköpunar. Námsmat byggir á skapandi vinnudagbókum sem nemendur halda á meðan á námskeiðinu stendur. Sömuleiðis er gert ráð fyrir virkri þátttöku í tímum ásamt tímafyrirlestri þar sem kynnt verður stutt ritgerð.

Námskeiðið fjallar um hlutverk og reynslu foreldra í fjölbreyttu og alþjóðlegu samhengi. Nemendur munu auka þekkingu sína á fjölbreyttum hlutverkum foreldra, sem og ígrunda gildi, viðhorf og þá menningarlegu, félagslegu, pólitísku og vistfræðilegu þætti sem geta haft áhrif á uppeldishlutverkið. Meðal annars munu nemendur skoða mismunandi menningarhefðir og væntingar til foreldra, barna og sambands foreldra og barna. Nemendur fá einnig tækifæri til að ígrunda eigin reynslu af uppeldi og fjölskyldulífi, sem og eigin sjónarhorn, og hvernig þau geta haft áhrif á hvernig þeir meta uppeldishætti og tengjast börnum og fjölskyldum.

Þverfaglegt mannréttindanámskeið þar sem áhersla er lögð á að beita mannréttindasjónarhorni sem tæki til að knýja fram umbætur í félags- og velferðarmálum. Með því að rýna á heildstæðan og gagnrýninn hátt ríkjandi kerfi og ferla sem skapa og viðhalda ójöfnuði, mismunun og útilokun, er ætlunin að styðja við og auka þekkingu og leikni í að stuðla að uppbyggingu friðsamlegra samfélaga, án aðgreiningar.  

Í námskeiðinu er lögð áhersla á að nota gagnrýna mannréttindanálgun til að virkja nemendur í umræðum um félags- og velferðarmálefni í nútímasamfélagi. Nemendur greina viðfangsefni í nærsamfélagi sínu og alþjóðasamfélaginu með aðferðum tilviksrannsókna. Viðfangsefnin geta til að mynda tengst hælisleitendum og flóttafólki, fötlun, kynferði, fátækt, kynhneigð eða samþættingu framangreindra þátta.  

Nemendur fá æfingu í að rýna viðfangsefni á gagnrýninn hátt og tækifæri til að staðsetja sig og skoðanir sínar með tilliti til áskoranna samtímans. Áhersla verður lögð á samskipti og umræður, sjálfsígrundun, mikilvægi inngildingar og gagnrýna kennslufræði til að tryggja umbreytandi og þvermenningarlega námsaðferð.   

Námskeiðið er kennt bæði á íslensku og ensku og áhersla lögð á hugmyndafræði algildrar hönnunar þannig að tekið sé tillit til ólíkra þarfa nemenda hvað varðar tungumál, menningarlegan bakgrunn, fötlun og nauðsynlega aðlögun námsefnis. Námsefni sem byggt verður á í námskeiðinu (ritað efni, mælt mál og sjónrænt efni) verður aðgengilegt bæði á íslensku og ensku, með texta og í auðlesnu formi. Námsefnið mun endurspegla alþjóðlega nálgun á mannréttindum og byggja á hugmyndum fræðimanna, fólks af vettvangi og aðgerðasinna.

Í þessu námskeiði er kannað hvernig alþjóðastofnanir, ríkisstjórnir og rannsóknarsamfélög móta stefnu í fullorðinsfræðslu á heimsvísu. Nemendur stýra gagnvirkum vefnámskeiðum í samvinnu við stefnumótendur, fulltrúa stofnana og fræðimenn sem taka virkan þátt í að móta menntalandslagið. Námskeiðið byggir á samanburði á stefnumótun UNESCO, OECD, ESB og Alþjóðabankans og hvetur til gagnrýninnar umræðu um málefni sem varða mannréttindi, ráðningarhæfni, félagslega þátttöku og sjálfbærni. 

Inntak námskeiðsins eru grundvallarhugmyndir í kínverskri menntaheimspeki, kennslufræði og uppeldisfræði með megináherslu á konfúsíanisma en einnig verður vikið að viðbrögðum við henni úr röðum daoisma. Gerð verður grein fyrir konfúsíanískum hugmyndum um menntun, uppeldissálfræði og sjálfsrækt sem fram koma í Speki Konfúsíusar (Lunyu 論語, e. Analects). Síðan verður vikið að völdum köflum í öðrum grundvallarritum konfúsíanisma á borð við Zhongyong (中庸e. Doctrine of the Mean/Focusing the Familiar), Daxue (大學e. The Great Learning), Xueji (學記e. Records of Learning/On Teaching and Learning), Mengzi 孟子 og Xunzi 荀子. Grundvallarhugtök konfúsíanískrar menntaheimspeki, uppeldisfræði og kennslufræði verða kynnt til sögunnar og þau útskýrð, þ.á m. jiao 教 (kennsla), xue 學 (að læra, að líkja eftir, að taka sér til fyrirmyndar), xiuji 修己 og xiushen 修身 (sjálfsrækt), li 禮 (helgiathafnir, siðir), xing 性 (náttúrulegar tilhneigingar, mannlegt eðli) og junzi 君子 (fyrirmyndarpersóna), auk annarra. Í því samhengi verður hugað vel að vægi fyrirmynda í konfúsíanískri kennslu- og uppeldisfræði sem og kennsluaðferðum, t.d. eins og þær eru kynntar í ritinu Xueji. Eftir því sem tími gefst verður vikið að viðbrögðum við þessum hugmyndum frá hugsuðum sem kenndir eru við daoisma, einkum höfunda Bókarinnar um veginn/Ferlisins og dygðarinnar (Daodejing 道德經) og Zhuangzi 莊子. Þeir töldu kennslufræði konfúsíanismans leiða til kredduhyggju og hræsni og lögðu til annars konar lærdóm eða sjálfsrækt sem væri sjálfstæðari frá samfélagslegum gildum og byggði fremur á „heimsrásinni“ eða „vegi veraldarinnar“, þ.e. heimsfræðilegum tilhneigingum náttúrunnar. Í því samhengi setja þeir fram „metaheimspekilegar“ hugmyndir á borð við það að „aflæra“ og „draga úr sjálfinu“. Í stað þess að læra af fornritum siðmenningarinnar leggja þeir áherslu á að aðlaga sig náttúrunni og athafna sig með háttum sem þeir kenna við ziran 自然 (sjálfkrafa) og wuwei 無爲 (ógjörð, óþvinguð athöfn).

Markmið
Markmið námskeiðsins er að gefa nemendum innsýn í kínverska heimspeki og menningu fyrri tíma, einkum uppeldis- og kennslufræðilegar forsendur hennar eins og þær birtast í Konfúsínisma og í gagnrýni daoisma á þá heimspeki. Einnig er stefnt að því að nemendur öðlist skilning á því hvaða félagslegu og einstaklingsbundnu þættir felast í menntun og sjálfsrækt. Í þessu samhengi verður einnig hugað að því hvað gerist þegar menntun nær ekki markmiðum sínum, hvort hún geti verið óæskileg og jafnvel hættuleg. Leitast verður við að setja efnið í samhengi við samtímahugmyndir um menntun og kennslufræði.

Nálgun og námsefni
Stuðst er að mestu við heimspekilega frumtexta sem taldir eru upp í námslýsingu. Stúdentar geta nýtt sér hvaða þýðingu sem er á þessum grundvallarritum (á ensku eða öðrum málum). Á vefnum ctext.org má finna alla þessa texta í enskri þýðingu en kennari mun láta stúdentum aðrar útgáfur í té. Einnig verður stuðst við bókina Confucian Philosophy for Contemporary Education eftir Charlene Tan (Routledge 2020). Engar forkröfur eru gerðar til þekkingar á kínverskri heimspeki.

Fjallað verður um kennsluaðferðir í tungumálakennslu og fjölmenningarlega kennslu sem tekur mið af fjölbreyttum  nemendahópi, mismunandi þörfum nemenda og bakgrunni. Kennslan verður byggð á fyrirlestrum, umræðum, verkefnavinnu og kynningum nemenda á verkefnum sínum.

Meginmarkmið fjölmenningarfræðslu eru að

• hlúa að mannréttindum, stuðla að félagslegu réttlæti og styðja við jafnrétti í menntun
• viðurkenna gildi menningarlegrar fjölbreytni og nota hana sem tæki til að styðja við nám
• efla virðingu fyrir menningarmun (málfræðilegum, þjóðernislegum, andlegum, kyni og kynhneigð, félagshagfræðilegum o.s.frv.) og efla skilning á mismunandi lífsvali og lífsreynslu.

Hluti af námskeiðinu er tveggja eininga verkefni sem samþættir efni námskeiðsins við grunnþætti  menntunar samkvæmt íslenskri aðalnámskrá. Nemar fá einnig þjálfun í gerð kennsluáætlana og að leggja fyrir verkefni af ýmsum toga sem taka mið af mismunandi bakgrunni og þörfum nemenda. 

Fjallað verður um markmið, leiðir og aðferðir, einkum þær sem tengjast hlustun, töluðu máli, leikjum, söngvum og leikrænni tjáningu. Einnig verður fjallað um lestur, orðaforða, ritun og námsmat að því marki sem hæfir ungum byrjendum. Lögð verður áhersla á að viðfangsefni barna í tungumálanámi þurfi að vera í samræmi við þroska þeirra. Námskrá og námsefni verður skoðað og nemar fá þjálfun í skipulagningu kennslustunda og þemavinnu. 

 Í málstofunni verða tekin til umfjöllunar tiltekin viðfangsefni um uppeldis- og menntamál í alþjóðlegu ljósi. Val viðfangsefna miðast við lokaverkefni þátttakenda og menntamál líðandi stundar. Nemendur velja (skipuleggja) viðfangsefni og lesefni námskeiðs út frá áhugasviði og lokaverkefni þeirra. Nemendur skipuleggja faglega ráðstefnu, flytja erindi um BA-ritgerð sína, gera veggspjald og útdrátt til birtingar í ráðstefnuriti og gefa út efnið á vefnum. Þá verða nemendur hvattir til að draga saman reynslu sína af náminu og ræða eigin framtíðarsýn um nám og störf á sviði uppeldis- og menntamála. Áhersla er lögð á fagleg og fræðileg vinnubrögð og að nemendur verði þátttakendur í faglegri umræðu á sínu fræðasviði.

Lokaverkefni til BA-prófs í alþjóðlegum menntunarfræðum er 10e og er gert ráð fyrir að það sé tekið samhliða námskeiðinu INT601G Málstofa fyrir lokaverkefni í alþjóðlegum menntunarfræðum (5 ECTS). Í þessu námskeiði vinna nemendur að lokaverkefnum í alþjóðlegum menntunarfræðum. Nemendur munu í samstarfi við leiðbeinanda vinna fræðilegt verkefni tengt áhugasviði nemandans. Leiðbeiningar um lokaverkefni eru á Uglu.

Í hvert sinn sem námskeiðið er kennt beinist það að einu þema sem skilgreint er af umsjónaraðilum námskeiðsins og fjallar um brýn viðfangsefni sem móta menntun samtímans. Hver námsþáttur beinist að lykiláskorun eða umræðu sem hefur áhrif á menntakerfi og menntunarstarf á heimsvísu. Viðfangsefni gætu verið meðal annars jöfnuður og aðgengi í menntun, mannréttindi, gervigreind og framtíð náms, vistfræðileg menntun og sjálfbærni, inngilding og fjölbreytileiki, ofbeldi í menntun og félagsleg og tilfinningaleg velferð. Nemendur munu taka þátt í gagnrýninni umfjöllun á þessum málefnum með lestri, fyrirlestrum, umræðum og tilviksrannsóknum og þróa með sér gagnrýnar nálganir á það hvernig við getum mótað menntunar- og kennslufræðileg viðbrögð við þessum áskorunum og álítamál.

Þetta námskeið fjallar um búddíska heimspeki menntunar, eða búddíska kennslu- og uppeldisfræði. Þótt fjallað verði um megininntak búddisma – samkennd, visku, frið – verður megináherslan á hvernig búddismi kennir og hvernig kennsluaðferðir hafa mótast af ólíkum menningarheimum, hefðum og sögulegu samhengi.

Búddíska hugtakið „upaya“ eða „færni í aðferðum“ verður miðlægt, þ.e. sú hugmynd að form kennslu verði ævinlega að laga að hæfni, þörfum og einstökum aðstæðum nemenda. Innan búddisma er að finna mikinn fjölda kennsluaðferða, allt frá mjög skipulögðu klausturnámi fyrstu theravada-skólanna til hugmyndaríkra dæmisagna mahayana, og frá þögn og þversögnum zen til töfrandi helgisiða vajrayana. Sérhver aðferð er síður fastmótuð kenning en kennslufræðileg aðferð: leið til að opna nemendur fyrir möguleikanum á djúpstæðum andlegum umbreytingum.

Einnig verður hvatt til reynslumiðaðrar nálgunar á búddisma. Í fyrsta lagi með vettvangsferðum í þrjú ólík búddísk samfélög: Wat Thai, Nátthaga og Hugleiðslu- og friðarmiðstöðina, sem endurspegla ólíkar hefðir theravada, zen og tíbesks búddisma. Nemendur fá ákveðnar spurningar til að bera upp við gestgjafa sína ásamt íhugunarspurningum um eðli kennslu á hverjum stað.

Í öðru lagi er nemendum boðið að taka þátt í vikulegum hugleiðslutímum sem hluta af Hugleiðsluhópi Háskólans. Þessi liður er valfrjáls og ekki metinn til einkunnar í námskeiðinu.

Nemar lesa sér til í kennslufræðum og velta fyrir sér hvernig best sé að koma til móts við markmið námskrár, hvernig matsaðferðir eiga best við og hvernig eigi að veita munnlega og skriflega endurgjöf. Kennaranemar kynna sér námsefni og ítarefni, bæði í rituðu máli og á vef. Einnig kynna þeir sér aðferðir til að efla orðaforða og mismunandi aðferðir við að þjálfa rétta og viðeigandi málnotkun. Menningarmiðlun er einnig hluti af viðfangsefni námskeiðsins.

Hluti af námskeiðinu er lokaverkefni sem samþættir ólíkar aðferðir sem kynntar eru á námskeiðinu.

Kynningarvefur um námskeiðið

Á námskeiðinu ræður samfélag staðarins tilhögun námsins og við beitum reynslunámi þar sem nemendur upplifa „siglingar, strönd og arfleifð sjóferða“. Í staðartengdri útimenntun er unnið með námsferli sem grundvallað er á upplifun af sögum sem eiga rætur að rekja til ákveðins staðar; einstökum sögulegum staðreyndum, umhverfi, menningu, efnahag, bókmenntum og listum staðarins.

Markmið námskeiðsins er að þátttakendur upplifi staðinn með öllum sínum skynfærunum og öðlist þannig tengsl við staðinn sem verða grunnur að þekkingarleit.  Með því að tengjast staðnum og bregðast við honum þroska nemendur með sér dýpri skilning á einkennum staðarins, virðingu og vitund um hann. Gengið verður og siglt um undraheim staðarins, inn í fornar og nýjar sögur hans og nemendur velta fyrir sér framtíð staðarins.

Með þennan nýja skilning og viðmið að leiðarljósi munu nemendur kanna með fjölbreyttum hætti ýmis alþjóðleg vandamál, rétt umhverfisins, sjálfbærni og félagslegt réttlæti staðarins?

Nemendur eru hvattir til að beina sjónum sínum að samfélagi, sögum, menningu og hagsmunahópum og munu ýmsir sérfróðir aðilar taka þátt í kennslu á námskeiðinu ásamt kennurum. Nemendur upplifa staðartengda uppeldisfræði (e. pedagogy of place) bæði úti og inni að eigin raun og geta með því beitt henni í lífi og starfi.

Námskeiðið hefur verið þróað í samstarfi milli Háskóla Íslands og Outdoor Learning teymisins í Plymouth Marjon University í Bretlandi og er stutt af Siglingaklúbbnum Ými, Vatnasportmiðstöðinni Siglunesi, Sjóminjasafni Reykjavíkur og Sjávarklasanun.

Fæðis- og ferðakostnaður: 15.000 kr.

Vinnulag:

Námskeiðið byggir á virkri þátttöku allra. Undirbúningsdagur er xx. júní kl. 16.30-18. Námskeiðið er dagana xx. ágúst og xx. 2027 og miðað er við kennslu allan daginn og við erum mjög mikið úti. 

Námskeiðið fer fram mikið úti. Stefnt er að því að fara á sjó, upplifa fjöru og strandlengju, kynnast nýjum hliðum á Reykjavík og fara í Viðey og jafnvel Gróttu. Mögulega verður gist í Viðey xxx. ágúst.

Nemendur kynnast mikilvægum kenningum sem liggja að baki máltileinkunn og tungumálanámi og kennslu, sérstaklega að því er varðar færniþættina fjóra (hlustun, talað mál, lestur og ritun). Lykilhugtök þ. m. t tungumálatileinkunn, nemendasjálfstæði og námsmat verða greind og ígrunduð og nemendur íhuga hvernig beita á þessari þekkingu í eigin kennslu.

Vinnulag:
Kennslan fer að jafnaði fram í fyrirlestrum og umræðum. Mikið verður lagt upp úr þátttöku og lestri nemenda og úrvinnslu úr lesefni með umræðum og nemendastýrðum málstofum. Námskeiðinu lýkur með rannsóknarverkefnum.

Náttúra Íslands
Nemendur kynnast veðri og loftslagi, jarðfræði, gróðurfari og dýralífi (villtum dýrum og húsdýrum). Fluttir verða fyrirlestrar um jarðfræði Íslands og farið í vettvangsferðir að skoða eldfjöll, hveri og hraun auk þess sem nemendur kynnast landafræði Íslands. Farið verður í fuglaskoðunarferðir, fjöruferðir og skóglendi kannað. Umhverfismál og náttúruvernd eru einnig meðal umfjöllunarefna þessa hluta námskeiðsins.

Menningararfur
Í menningarhluta námskeiðsins verður gefið yfirlit yfir íslenska menningu og menningarsögu frá miðöldum til samtímans.

Ein Íslendingasaga verður lesin. Þjóðsögur og munnleg hefð þeirra verður kynnt auk nútímabókmennta, bókmennta samtímans og annarra listgreina. Í þessum hluta námskeiðsins verður farið í styttri ferðir á söfn og listasöfn.

Vettvangsferðir (1-6 klst) eru nauðsynlegur hluti námskeiðsins.

Kennsluaðferðir: Fyrirlestrar, umræður, hópverkefni og vettvangsferðir.

Náttúra Íslands
Nemendur kynnast veðri og loftslagi, jarðfræði, gróðurfari og dýralífi (villtum dýrum og húsdýrum). Fluttir verða fyrirlestrar um jarðfræði Íslands og farið í vettvangsferðir að skoða eldfjöll, hveri og hraun auk þess sem nemendur kynnast landafræði Íslands. Farið verður í fuglaskoðunarferðir, fjöruferðir og skóglendi kannað. Umhverfismál og náttúruvernd eru einnig meðal umfjöllunarefna þessa hluta námskeiðsins.

Menningararfur
Í menningarhluta námskeiðsins verður gefið yfirlit yfir íslenska menningu og menningarsögu frá miðöldum til samtímans.

Ein Íslendingasaga verður lesin. Þjóðsögur og munnleg hefð þeirra verður kynnt auk nútímabókmennta, bókmennta samtímans og annarra listgreina. Í þessum hluta námskeiðsins verður farið í styttri ferðir á söfn og listasöfn.

Vettvangsferðir (1-6 klst) eru nauðsynlegur hluti námskeiðsins.

Kennsluaðferðir: Fyrirlestrar, umræður, hópverkefni og vettvangsferðir.

Farið verður yfir þróun tungumálakennslu undanfarinna áratuga og sjónum einkum beint að þekkingu og skilningi á þeim straumum og stefnum sem nú eru efst á baugi. Fjallað verður um hugtök, kenningar, aðferðir og þá þætti sem stuðla að fagmennsku tungumálakennarans og nemendur öðlast reynslu í að ígrunda eigin afstöðu og hugmyndir. Kynntar verða rannsóknir á tungumálanámi og kennslu og fjallað sérstaklega um nemendamiðaða kennslu.

Námskrá í ensku verður yfirfarin og greind. Kennaranemar fá tækifæri til að skoða og meta kennslu á myndböndum og þjálfast í að ígrunda eigin hugmyndir um kennslu og eigin reynslu af tungumálanámi.

Vinnulag:
Vinna í námskeiðinu krefst virkrar þátttöku og mikið verður lagt upp úr lestri nemenda og úrvinnslu úr lesefni, umræðum, hópa- og einstaklingsvinnu og dæmakennslu.

Viðfangsefni:
Fjallað verður um enskt málkerfi, málfræðihugtök, málfræðireglur, málsnið, reglur um viðeigandi mál og einkenni ritaðs máls. Athugað verður hvaða villur Íslendingum hættir til að gera í ensku ritmáli og í því samhengi verða gerðar athuganir á ritunarverkefnum grunnskólanemenda. Þá verður lögð áhersla á þjálfun í að skrifa texta af ýmsum gerðum. Kennaranemar fá jafnt og þétt æfingu í munnlegri tjáningu. Fengist verður við lestur og greiningu ólíkra textagerða, einkum þá þætti sem snúa að setningabyggingu og heildarbyggingu texta. Í því samhengi verður einnig hugað að hlutverki orðaforða og málfræði í uppbyggingu ritaðs máls.

Vinnulag:
Vinna í námskeiðinu krefst virkrar þátttöku. Það verða stuttir inngangsfyrirlestrar en að mestu leyti felst vinnan í verkefnum, bæði skriflegum og munnlegum, lestri, kynningum og umræðum.

í vinnslu

Í námskeiðinu er fjallað um sjálfboðaliðastarf og þær félagslegu, menntunarlegu og sálfræðilegu kenningar sem tengdar hafa verið við þessa tegund borgaralegrar þátttöku. Einnig er rætt um hvata að slíkri þátttöku og kynjamun í því sambandi. Loks er fjallað um mikilvæga þætti í skipulagi og uppbyggingu sjálfboðaliðastarfs sem eru til þess fallnir að þátttakendur upplifi tilgang með því að taka þátt og séu líklegri til frekari sjálfboðaliðaþátttöku í framtíðinni. Nemendur munu jafnframt fá tækifæri til að kynnast sjálfboðaliðastarfi af eigin raun og taka þátt í starfi hjá stofnunum og félagasamtökum sem veita fólki aðstoð með félagslegt jafnrétti og velferð að leiðarljósi.

Helstu markmið: Tilgangur námskeiðsins er að kynna nemendum fjölbreytileika og þróun námsumhverfis. Nemendur munu kynnast lykilþróun í menntun á 20. og snemma á 21. öld. Stutt kynning verður á kenningum um menntunarbreytingar og tengsl stefnu og framkvæmda. Nemendur munu geta greint og rætt nokkur atriði sem snúa að því að koma á fót og viðhalda menntaumhverfi, bæði formlegum og óformlegum. Nemendur munu skilja að mismunandi menningarverðmæti liggja að baki mismunandi útgáfum af góðum starfsháttum og geta myndað sér dóma um hvað gæti verið góð starfsvenja í ýmsum aðstæðum. Námsreynsla: Nemendur munu fara í reglulegar vettvangsheimsóknir í ýmsar fræðslustillingar. Þeim verður gert að undirbúa sig fyrir heimsóknirnar og skrifa stuttar skýrslur eftir heimsóknirnar. Nemendur þurfa að lesa stuttar greinar til að auka skilning sinn á þróun menntamála. Þeir verða hvattir til að meta gildi og starfshætti í mismunandi umhverfi og munu geta byggt upp rök um hvað teljist góð starfsvenja. Nemendur munu rannsaka að minnsta kosti eitt umhverfi í dýpt og gera munnlega og sjónræna kynningu á umhverfi sínu. Þeir munu sinna verkefnum sem fela í sér rafræn og bókasafnstengd auðlindir. Gert er ráð fyrir vandaðan undirbúning fyrir kennslustundir og mun námskeiðið byggja á virkri þátttöku nemenda í kennslustundum.

Námskeiðin eru skipulögð sem röð vinnustofa til að þróa námshæfni nemenda. Áhersla er lögð á skipulagningu, gerð og miðlun vinnu nemenda með munnlegum/skriflegum kynningum. 

Helstu starfsemi eru:

- Að þekkja og bæta hvernig þú lærir.

- Að bera kennsl á hugmyndir og punkta í skriflegum rökstuðningi.

-- Kannast við góð skrif.

- Gagnrýnin greining á hugmyndum og punktum í rökræðum.

- Jafningja- og sjálfsmat.

- Skipulags- og ritfærni.

- Að flytja munnlega kynningu sem byggir á eigin skrifum.

- Þróun fræðiritgerða.

Kennslubók námskeiðsins: They Say / I Say, 6th edition by Gerald Graff and Cathy Birkenstein. Published by Norton.

Helstu markmið:
Markmið námskeiðsins er að kynna nemendum á fyrsta ári á sviði félags- og menntunarfræða undirstöður eigindlegra og megindlegra rannsóknaraðferða. 

Viðfangsefni:
Í námskeiðinu verður fjallað um rannsóknaraðferðir, helstu rannsóknarkenningar, vísindaleg viðmið og gildi sem og siðferði rannsókna. Rannsóknarferlið og skipulag rannsókna verða skoðuð. Munu nemendur öðlast þekkingu til þess að geta greint milli mismunandi rannsóknarhefða og velja viðeigandi rannsóknaraðferðir.Verða nemendur virkjaðir í að þróa færni sína til að finna og lesa ritrýndar greinar og draga ályktanir út frá rannsóknarniðurstöðum og þekkja gæðavísa góðra rannsókna. Nemendur skulu vera vel búnir undir tíma og hafa kynnt sér námsefni fyrirfram. Námskeiðið byggir á virkri þátttöku nemenda í öllum tímum. Námskeiðið er kennt á ensku.

Námskeiðið fjallar um tengsl menntunar og samfélags með því að nýta fjölbreytt fræðileg sjónarhorn og rannsóknir innan félagsfræðinnar. Nemendum er veitt innsýn í hvernig menntun bæði endurspeglar og mótar félagslegan veruleika, ójöfnuð og hefur áhrif á menningarlegan margbreytileika. Námskeiðið hefst á umfjöllun um sögulega þróun félagsfræðinnar og félagsfræði menntunar, þar sem sjónum er beint að tilkomu lykilhugtaka og fræðilegra deilna. Á þeim grunni færist námið yfir í greiningu á mismunun og félagslegum hreyfanleika, með sérstakri áherslu á stétt og stöðu og hvernig menntastofnanir viðhalda eða ögra ólíkum birtingarmyndum ójafnaðar. Að auki byggir námskeiðið á hugtökum og nálgunum úr kynjafræðum, hinsegin fræðum, fötlunarfræðum, menningarfræðum, gagnrýnum bernsku- og æskulýðsfræðum og gagnrýninni kynþáttafræði. Þverfaglegt sjónarhorn með áherslu á margþætta mismunun er haft að leiðarljósi og nemendur eru hvattir til að íhuga hvernig kynþáttur, þjóðerni, stétt, kyn, kynhneigð og fötlun fléttast saman og móta reynslu og stöðu fólks í samfélaginu og innan menntakerfa.

Kennslubók:

Boronski, T. and Hassan, N. (2020). Sociology of Education. 2n edition. London: SAGE. 

Meginmarkmið:
Meginmarkmið námskeiðsins er að veita nemendum (i) almennan skilning á þroska einstaklings, og (ii) og þekkingu á helstu kenningum í sálfræði og heimspeki um þroska og sjálfið í alþjóðlegu samhengi.

Viðfangsefni:
Námskeiðið fjallar um þroska í margvíslegum skilningi sem á sér stað á ólíkum lífsskeiðum, og um kenningar sem lýsa þessum breytingum og skýra þær. Fjallað er um kenningar um hugrænan þroska, þroska tilfinninga og félagstengsla, þroska sjálfsins og siðferðilegan þroska. Einnig er fjallað um samspil þroska og sjálfsmyndar annars vegar og náms, hvatningar, uppeldisaðferða, menningar og ólíks félagslegs umhverfis hins vegar. Margvísleg efni í sálfræði og heimspeki sem lúta að sjálfinu verða tekin til umfjöllunar, svo sem sjálfsmynd, sjálfsvirðing, sjálfsöryggi og sjálfræði.

Vinnulag:
Námskeiðið skiptist í fyrirlestra og málstofur. Í málstofum munu nemendur fá þjálfun í að fjalla um ólík viðfangsefni námskeiðsins í gagnrýnu og uppbyggilegu umhverfi þar sem lögð er áhersla á að setja þau í fræðilegt og hagnýtt samhengi.

Markmið námskeiðsins er að auka skilning nemenda á (i) hvernig menntun getur þróast í fjölmenningarsamfélögum nútímans og þeim áskorunum og afleiðingum sem þeim fylgja. (ii) hnattvæðing og staðbundin áhrif hennar (iii) hugtök eins og menning, trú, tungumál, kyn og kynþáttur í samhengi við hnattvæðingu og fólksflutninga.

Innihald Námskeiðið mun fjalla um áskoranir og afleiðingar hnattvæðingar og fólksflutninga í samhengi við menntun í fjölmenningarsamfélögum. Fjallað verður um kjarnaþemu eins og kyn, kynþátt og umhverfi sem tengjast siðferðilegum sjónarmiðum, mannréttindum og lýðræði. Alþjóðlegir og innlendir, lagalegir og pólitískir rammar munu upplýsa umræðuna. Námskeiðið byggir á reynslurannsóknum á Íslandi og öðrum löndum.

Kennsluhættir Námskeiðið byggir á þátttökukennslu sem felur í sér gagnrýna greiningu á kjarnahugtökum og þemum. Nemendur búa sig undir kennslustundir með því að kynna sér fjölbreytt kennslu- og námsefni, þar á meðal myndbönd, greinar og hljóðupptökur. Gera má ráð fyrir einstaklings-, para- og hópvinnu í þessu námskeiði.

Áhersla er á umræðu og kenningar um alþjóðlega menntun og samanburðarmenntunarfræði sem kerfisbundna greiningu á því sem er líkt og því sem er ólíkt í menntakerfum á ólíkum svæðum, löndum og í ólíkum menningarheimum. Mikilvægi hnattvæðingar fyrir samanburðarmenntunarfræði verður skoðuð. 

Námskeiðið fer fram sem málstofur og vinnustofur þar sem fá nemendur þjálfun í að ræða þau margvíslegu málefni sem eru viðfangsefni námskeiðsins í gagnrýnu umhverfi og setja þau víðara kenningalegt og verklegt samhengi. Samanburðar alþjóðleg menntunarfræði er skildu áfangi fyrir grunn og framhaldsnema í alþjóðlegum menntunarfræðum.

Kennslufræði

Markmið námskeiðsins er að búa þátttakendur undir að kenna og starfa með börnum og unglingum í alþjóðlegu og fjölmenningarlegu umhverfi á Íslandi og um allan heim. Meginmarkmiðið er að kynna helstu kenningar um nám og kennslu.

Innihald

Námskeiðið byggir hverju sinni á samsetningu hópsins, tekur mið af og lagar sig að þeirri alþjóðlegu og fjölbreyttu reynslu og þekkingu sem kennaranemarnir koma með í námskeiðið. Námskeiðið byggir á rannsóknarnálgun sem gerir þátttakendum kleift að greina reynslu sína, tengja hana við kennslufræðilegar kenningar og kynna sér fjölmenningarlega og alþjóðlega kennslufræði. Áhersla er lögð á einstaklingsmiðun í kennslunni, námsefninu og námsumhverfinu. Kynntir verða ólíkir námsstílar, kennsluaðferðir og námsmat sem styðja börn og unglinga í að verða sjálfstæðir og virkir nemendur.

Framkvæmd

Námið byggir á fjölbreyttu lesefni, samræðum og verkefnum. Þátttakendur eru studdir til að vera virkir, sjálfstæðir og leitandi að upplýsingum. Í gegnum námskeiðið þróa þátttakendur starfstengda námsmöppu sína.

Hver er reynsla þín af þvermenningarlegum samskiptum?  Hvers vegna leggjum við ólíkan skilning í samskipti á milli menningarheima? Hvers vegna er erfitt að átta sig á viðeigandi samskiptareglum milli tungumála?

Í námskeiðinu er glímt við þessar spurningar og fleiri. Markmiðið er að auka meðvitund á þvermenningarlegum samskiptum og  efla hæfni einstaklinga til að þróa viðeigandi samskiptleiðir.

Námskeiðið er samstarfsverkefni fjögurra norrænna háskóla og opið nemendum frá þeim öllum.

Námskeiðið er fjarnámskeið með rauntímaþátttöku á neti.

Samsæriskenningar, allt frá hversdagslegum til mun hættulegri, hafa sífellt meiri og ógnvænlegri áhrif á nútímasamfélag. Gagnrýnin á samsæriskenningar er vel þekkt – en hvað ef við hugsum nútíma samsæriskenningar minna sem afurð „falsfrétta“ eða „fjölmiðlaneyslu“ sem „brjálaðir“ og/eða „fáfróðir“ einstaklingar neyta, og meira sem sérstakt frásagnarform í dægurmenningu? Nútíma samsæriskenningar eiga rætur sínar að rekja til 19. aldar og þróuðust samhliða uppgangi bókmenntagreina á 19. og snemma á 20. öld. Þær byrja svo að taka á sig skýrari mynd á síðari áratugum 20. aldar og halda áfram að þróast allt til dagsins í dag, ýktar af ört breytilegu fjölmiðlaumhverfi okkar og viðvarandi samfélagskreppum.  Í þessu námskeiði munum við greina ýmsar skáldsögur, kvikmyndir og sjónvarpsþætti sem taka samsæriskenninguna fyrir og spyrja hvers vegna og hvernig samsæri kemur fram sem form til að skilja heiminn á ákveðnum sögulegum tímum. Athygli verður beint að muninum (og samræminu) á bókmenntaformi og kvikmyndamáli, sem og að aðskildum tímabilum samsæriskenninga í kvikmyndum og bókmenntum (spennumyndir frá New Hollywood eftir Watergate-hneykslið, spjallborð á netinu á níunda og tíunda áratugnum, stafræn UFO-menning o.s.frv.).

Í námskeiðinu verður fjallað um helstu aðferðir sálfræðilegra málvísinda og hugrænna taugavísinda í rannsóknum á tungumáli. Rætt verður m.a. um úrvinnslu heilans á merkingu og setningafræði og fjallað um viðfangsefni á borð við tvítyngi, talmyndun, málþroska og túlkun á óbeinu máli (t.d. kaldhæðni). Að lokum verður stuttlega farið yfir nýjustu rannsóknir á erfðaþáttum tungumáls.

Námskeiðið er kennt á ensku og samkennt með námskeiði á framhaldsstigi en námskröfur eru ólíkar.

Námskeiðið er inngangsnámskeið um inngildandi menntun og skóla án aðgreiningar. Söguleg dæmi um sérkennslu eru skoðuð og sett í samhengi við kenningar og sjónarmið frá fötlunarfræði, hugtök um brennimerkingu og öðrun, lýðræði og félagslegt réttlæti. Námskeiðið veitir nemendum skilning á því hvernig vinna má með margbreytilegum hópum í námi og kennslu, og hvernig kennarar og skólar geta unnið með nemendum sem hafa sérstakar þarfir og fjölskyldum þeirra í almennum skólum.

Meginmarkmið þessa námskeiðs er að veita nemendum tækifæri til að beina sjónum að hugtökum og hugmyndum sjálfbærni og áhrifum þeirra á sjálfbærnimenntun. Kennslutímar og umræður byggjast á upplýstri rökræðu. Unnin verða nokkur verkefni og krafist virkrar þátttöku í umræðum. 

Dæmi um viðfangsefni eru:

• Hugtök sjálfbærrar þróunar og sjálfbærni
• Heimsmarkmiðin
• UNESCO – Áratugur um menntun til sjálfbærrar þróunar
• Sjálfbærnihæfni
• Lýðræði, jafnrétti og sjálfbærni
• Hugmyndir að viðfangsefnum frá nemendum

Á námskeiðinu er lögð áhersla á umræður og hugleiðingar um hugtakið fagmennsku og tengd hugtök. Þróun og áhrifaþættir fagmennsku verða skoðuð, t.d. fagleg umboð (áhrif ríkisvalds og stefnumótunaraðila), áhrif hagaðila, fagaðila og starfssviða. Ýmis mikilvæg hugtök eins og „samvinnu fagmennska“ og „lýðræðisleg fagmennska“ verða greind. Enn fremur verður lögð áhersla á hvernig fagmanneskjan þróast og hvað hefur áhrif á faglega sjálfsmynd hennar. Hugmyndafræðin um fagleg námssamfélög verður skoðuð og hvað einkennir slík samfélög.

Námskeiðið byggist á fyrirlestrum, umræðutímum, lestri og verkefnavinnu. Námskeiðið er kennt á ensku.

Fjallað verður um kennsluaðferðir í tungumálakennslu og fjölmenningarlega kennslu sem tekur mið af fjölbreyttum  nemendahópi, mismunandi þörfum nemenda og bakgrunni. Kennslan verður byggð á fyrirlestrum, umræðum, verkefnavinnu og kynningum nemenda á verkefnum sínum.

Meginmarkmið fjölmenningarfræðslu eru að

• hlúa að mannréttindum, stuðla að félagslegu réttlæti og styðja við jafnrétti í menntun
• viðurkenna gildi menningarlegrar fjölbreytni og nota hana sem tæki til að styðja við nám
• efla virðingu fyrir menningarmun (málfræðilegum, þjóðernislegum, andlegum, kyni og kynhneigð, félagshagfræðilegum o.s.frv.) og efla skilning á mismunandi lífsvali og lífsreynslu.

Hluti af námskeiðinu er tveggja eininga verkefni sem samþættir efni námskeiðsins við grunnþætti  menntunar samkvæmt íslenskri aðalnámskrá. Nemar fá einnig þjálfun í gerð kennsluáætlana og að leggja fyrir verkefni af ýmsum toga sem taka mið af mismunandi bakgrunni og þörfum nemenda. 

Fjallað verður um markmið, leiðir og aðferðir, einkum þær sem tengjast hlustun, töluðu máli, leikjum, söngvum og leikrænni tjáningu. Einnig verður fjallað um lestur, orðaforða, ritun og námsmat að því marki sem hæfir ungum byrjendum. Lögð verður áhersla á að viðfangsefni barna í tungumálanámi þurfi að vera í samræmi við þroska þeirra. Námskrá og námsefni verður skoðað og nemar fá þjálfun í skipulagningu kennslustunda og þemavinnu. 

Nemendur kynnast mikilvægum kenningum sem liggja að baki máltileinkunn og tungumálanámi og kennslu, sérstaklega að því er varðar færniþættina fjóra (hlustun, talað mál, lestur og ritun). Lykilhugtök þ. m. t tungumálatileinkunn, nemendasjálfstæði og námsmat verða greind og ígrunduð og nemendur íhuga hvernig beita á þessari þekkingu í eigin kennslu.

Vinnulag:
Kennslan fer að jafnaði fram í fyrirlestrum og umræðum. Mikið verður lagt upp úr þátttöku og lestri nemenda og úrvinnslu úr lesefni með umræðum og nemendastýrðum málstofum. Námskeiðinu lýkur með rannsóknarverkefnum.

Náttúra Íslands
Nemendur kynnast veðri og loftslagi, jarðfræði, gróðurfari og dýralífi (villtum dýrum og húsdýrum). Fluttir verða fyrirlestrar um jarðfræði Íslands og farið í vettvangsferðir að skoða eldfjöll, hveri og hraun auk þess sem nemendur kynnast landafræði Íslands. Farið verður í fuglaskoðunarferðir, fjöruferðir og skóglendi kannað. Umhverfismál og náttúruvernd eru einnig meðal umfjöllunarefna þessa hluta námskeiðsins.

Menningararfur
Í menningarhluta námskeiðsins verður gefið yfirlit yfir íslenska menningu og menningarsögu frá miðöldum til samtímans.

Ein Íslendingasaga verður lesin. Þjóðsögur og munnleg hefð þeirra verður kynnt auk nútímabókmennta, bókmennta samtímans og annarra listgreina. Í þessum hluta námskeiðsins verður farið í styttri ferðir á söfn og listasöfn.

Vettvangsferðir (1-6 klst) eru nauðsynlegur hluti námskeiðsins.

Kennsluaðferðir: Fyrirlestrar, umræður, hópverkefni og vettvangsferðir.

Náttúra Íslands
Nemendur kynnast veðri og loftslagi, jarðfræði, gróðurfari og dýralífi (villtum dýrum og húsdýrum). Fluttir verða fyrirlestrar um jarðfræði Íslands og farið í vettvangsferðir að skoða eldfjöll, hveri og hraun auk þess sem nemendur kynnast landafræði Íslands. Farið verður í fuglaskoðunarferðir, fjöruferðir og skóglendi kannað. Umhverfismál og náttúruvernd eru einnig meðal umfjöllunarefna þessa hluta námskeiðsins.

Menningararfur
Í menningarhluta námskeiðsins verður gefið yfirlit yfir íslenska menningu og menningarsögu frá miðöldum til samtímans.

Ein Íslendingasaga verður lesin. Þjóðsögur og munnleg hefð þeirra verður kynnt auk nútímabókmennta, bókmennta samtímans og annarra listgreina. Í þessum hluta námskeiðsins verður farið í styttri ferðir á söfn og listasöfn.

Vettvangsferðir (1-6 klst) eru nauðsynlegur hluti námskeiðsins.

Kennsluaðferðir: Fyrirlestrar, umræður, hópverkefni og vettvangsferðir.

Farið verður yfir þróun tungumálakennslu undanfarinna áratuga og sjónum einkum beint að þekkingu og skilningi á þeim straumum og stefnum sem nú eru efst á baugi. Fjallað verður um hugtök, kenningar, aðferðir og þá þætti sem stuðla að fagmennsku tungumálakennarans og nemendur öðlast reynslu í að ígrunda eigin afstöðu og hugmyndir. Kynntar verða rannsóknir á tungumálanámi og kennslu og fjallað sérstaklega um nemendamiðaða kennslu.

Námskrá í ensku verður yfirfarin og greind. Kennaranemar fá tækifæri til að skoða og meta kennslu á myndböndum og þjálfast í að ígrunda eigin hugmyndir um kennslu og eigin reynslu af tungumálanámi.

Vinnulag:
Vinna í námskeiðinu krefst virkrar þátttöku og mikið verður lagt upp úr lestri nemenda og úrvinnslu úr lesefni, umræðum, hópa- og einstaklingsvinnu og dæmakennslu.

Viðfangsefni:
Fjallað verður um enskt málkerfi, málfræðihugtök, málfræðireglur, málsnið, reglur um viðeigandi mál og einkenni ritaðs máls. Athugað verður hvaða villur Íslendingum hættir til að gera í ensku ritmáli og í því samhengi verða gerðar athuganir á ritunarverkefnum grunnskólanemenda. Þá verður lögð áhersla á þjálfun í að skrifa texta af ýmsum gerðum. Kennaranemar fá jafnt og þétt æfingu í munnlegri tjáningu. Fengist verður við lestur og greiningu ólíkra textagerða, einkum þá þætti sem snúa að setningabyggingu og heildarbyggingu texta. Í því samhengi verður einnig hugað að hlutverki orðaforða og málfræði í uppbyggingu ritaðs máls.

Vinnulag:
Vinna í námskeiðinu krefst virkrar þátttöku. Það verða stuttir inngangsfyrirlestrar en að mestu leyti felst vinnan í verkefnum, bæði skriflegum og munnlegum, lestri, kynningum og umræðum.

Hver er reynsla þín af þvermenningarlegum samskiptum?  Hvers vegna leggjum við ólíkan skilning í samskipti á milli menningarheima? Hvers vegna er erfitt að átta sig á viðeigandi samskiptareglum milli tungumála?

Í námskeiðinu er glímt við þessar spurningar og fleiri. Markmiðið er að auka meðvitund á þvermenningarlegum samskiptum og  efla hæfni einstaklinga til að þróa viðeigandi samskiptleiðir.

Námskeiðið er samstarfsverkefni fjögurra norrænna háskóla og opið nemendum frá þeim öllum.

Námskeiðið er fjarnámskeið með rauntímaþátttöku á neti.

Námskeiðið er inngangsnámskeið um inngildandi menntun og skóla án aðgreiningar. Söguleg dæmi um sérkennslu eru skoðuð og sett í samhengi við kenningar og sjónarmið frá fötlunarfræði, hugtök um brennimerkingu og öðrun, lýðræði og félagslegt réttlæti. Námskeiðið veitir nemendum skilning á því hvernig vinna má með margbreytilegum hópum í námi og kennslu, og hvernig kennarar og skólar geta unnið með nemendum sem hafa sérstakar þarfir og fjölskyldum þeirra í almennum skólum.

Í námskeiðinu er fjallað um tengslin á milli gervigreindar og skapandi starfa sem taka örum breytingum. Áhersla er lögð á listrænar, heimspekilegar, siðfræðilegar, félagslegar og menningarlegar víddir sköpunar sem knúin er áfram af gervigreind. Byggt er á aðferðum hugvísinda og horft til sköpunafræða. Í námskeiðinu leitast nemendur við að skilja og leggja gagnrýnið mat á hvernig gervigreind er að endurmóta hefðbundinn skilning á sköpun, höfundarverki og listrænni framleiðslu í heild sinni. Eftir að lykilhugtök sköpunarfræða hafa verið kynnt til sögunnar færist áherslan á önnur leiðarstef, svo sem hvernig gervigreind getur sett sjálfvirkni inn í skapandi vinnu, áhrif gervigreindar á spurningar sem varða eignarhald á hugverkum og höfundarrétt ásamt siðferðilegum vanda sem kemur upp í tengslum við menningarlega yfirtöku á tímum stafrænnar tækni. Nemendur munu ræða um togstreituna á milli gervigreindariðnaðarins og stórgagnavinnslu sem hann gerir mögulega annars vegar og skapandi vinnu með smærri gagnasöfn hins vegar og afleiðingar hennar fyrir listrænar nýjungar og frumlega hugsun. Með raunhæfum æfingum og umræðu um áþreifanleg dæmi munu nemendur kynna sér ólíkar tegundir sköpunar, rannsaka tæknilegt umhverfi gervigreindar og öðlast hagnýta reynslu við að nýta gervigreind til skapandi verkefna. Námskeiðið tengir helstu kenningar samtímans um sköpun við gagnrýna greiningu á gervigreind, sem knýr nemendur til að hugsa upp á nýtt um mörk mannlegrar og vélrænnar sköpunar. Námsmat byggir á skapandi vinnudagbókum sem nemendur halda á meðan á námskeiðinu stendur. Sömuleiðis er gert ráð fyrir virkri þátttöku í tímum ásamt tímafyrirlestri þar sem kynnt verður stutt ritgerð.

Námskeiðið fjallar um hlutverk og reynslu foreldra í fjölbreyttu og alþjóðlegu samhengi. Nemendur munu auka þekkingu sína á fjölbreyttum hlutverkum foreldra, sem og ígrunda gildi, viðhorf og þá menningarlegu, félagslegu, pólitísku og vistfræðilegu þætti sem geta haft áhrif á uppeldishlutverkið. Meðal annars munu nemendur skoða mismunandi menningarhefðir og væntingar til foreldra, barna og sambands foreldra og barna. Nemendur fá einnig tækifæri til að ígrunda eigin reynslu af uppeldi og fjölskyldulífi, sem og eigin sjónarhorn, og hvernig þau geta haft áhrif á hvernig þeir meta uppeldishætti og tengjast börnum og fjölskyldum.

Þverfaglegt mannréttindanámskeið þar sem áhersla er lögð á að beita mannréttindasjónarhorni sem tæki til að knýja fram umbætur í félags- og velferðarmálum. Með því að rýna á heildstæðan og gagnrýninn hátt ríkjandi kerfi og ferla sem skapa og viðhalda ójöfnuði, mismunun og útilokun, er ætlunin að styðja við og auka þekkingu og leikni í að stuðla að uppbyggingu friðsamlegra samfélaga, án aðgreiningar.  

Í námskeiðinu er lögð áhersla á að nota gagnrýna mannréttindanálgun til að virkja nemendur í umræðum um félags- og velferðarmálefni í nútímasamfélagi. Nemendur greina viðfangsefni í nærsamfélagi sínu og alþjóðasamfélaginu með aðferðum tilviksrannsókna. Viðfangsefnin geta til að mynda tengst hælisleitendum og flóttafólki, fötlun, kynferði, fátækt, kynhneigð eða samþættingu framangreindra þátta.  

Nemendur fá æfingu í að rýna viðfangsefni á gagnrýninn hátt og tækifæri til að staðsetja sig og skoðanir sínar með tilliti til áskoranna samtímans. Áhersla verður lögð á samskipti og umræður, sjálfsígrundun, mikilvægi inngildingar og gagnrýna kennslufræði til að tryggja umbreytandi og þvermenningarlega námsaðferð.   

Námskeiðið er kennt bæði á íslensku og ensku og áhersla lögð á hugmyndafræði algildrar hönnunar þannig að tekið sé tillit til ólíkra þarfa nemenda hvað varðar tungumál, menningarlegan bakgrunn, fötlun og nauðsynlega aðlögun námsefnis. Námsefni sem byggt verður á í námskeiðinu (ritað efni, mælt mál og sjónrænt efni) verður aðgengilegt bæði á íslensku og ensku, með texta og í auðlesnu formi. Námsefnið mun endurspegla alþjóðlega nálgun á mannréttindum og byggja á hugmyndum fræðimanna, fólks af vettvangi og aðgerðasinna.

Í þessu námskeiði er kannað hvernig alþjóðastofnanir, ríkisstjórnir og rannsóknarsamfélög móta stefnu í fullorðinsfræðslu á heimsvísu. Nemendur stýra gagnvirkum vefnámskeiðum í samvinnu við stefnumótendur, fulltrúa stofnana og fræðimenn sem taka virkan þátt í að móta menntalandslagið. Námskeiðið byggir á samanburði á stefnumótun UNESCO, OECD, ESB og Alþjóðabankans og hvetur til gagnrýninnar umræðu um málefni sem varða mannréttindi, ráðningarhæfni, félagslega þátttöku og sjálfbærni. 

Inntak námskeiðsins eru grundvallarhugmyndir í kínverskri menntaheimspeki, kennslufræði og uppeldisfræði með megináherslu á konfúsíanisma en einnig verður vikið að viðbrögðum við henni úr röðum daoisma. Gerð verður grein fyrir konfúsíanískum hugmyndum um menntun, uppeldissálfræði og sjálfsrækt sem fram koma í Speki Konfúsíusar (Lunyu 論語, e. Analects). Síðan verður vikið að völdum köflum í öðrum grundvallarritum konfúsíanisma á borð við Zhongyong (中庸e. Doctrine of the Mean/Focusing the Familiar), Daxue (大學e. The Great Learning), Xueji (學記e. Records of Learning/On Teaching and Learning), Mengzi 孟子 og Xunzi 荀子. Grundvallarhugtök konfúsíanískrar menntaheimspeki, uppeldisfræði og kennslufræði verða kynnt til sögunnar og þau útskýrð, þ.á m. jiao 教 (kennsla), xue 學 (að læra, að líkja eftir, að taka sér til fyrirmyndar), xiuji 修己 og xiushen 修身 (sjálfsrækt), li 禮 (helgiathafnir, siðir), xing 性 (náttúrulegar tilhneigingar, mannlegt eðli) og junzi 君子 (fyrirmyndarpersóna), auk annarra. Í því samhengi verður hugað vel að vægi fyrirmynda í konfúsíanískri kennslu- og uppeldisfræði sem og kennsluaðferðum, t.d. eins og þær eru kynntar í ritinu Xueji. Eftir því sem tími gefst verður vikið að viðbrögðum við þessum hugmyndum frá hugsuðum sem kenndir eru við daoisma, einkum höfunda Bókarinnar um veginn/Ferlisins og dygðarinnar (Daodejing 道德經) og Zhuangzi 莊子. Þeir töldu kennslufræði konfúsíanismans leiða til kredduhyggju og hræsni og lögðu til annars konar lærdóm eða sjálfsrækt sem væri sjálfstæðari frá samfélagslegum gildum og byggði fremur á „heimsrásinni“ eða „vegi veraldarinnar“, þ.e. heimsfræðilegum tilhneigingum náttúrunnar. Í því samhengi setja þeir fram „metaheimspekilegar“ hugmyndir á borð við það að „aflæra“ og „draga úr sjálfinu“. Í stað þess að læra af fornritum siðmenningarinnar leggja þeir áherslu á að aðlaga sig náttúrunni og athafna sig með háttum sem þeir kenna við ziran 自然 (sjálfkrafa) og wuwei 無爲 (ógjörð, óþvinguð athöfn).

Markmið
Markmið námskeiðsins er að gefa nemendum innsýn í kínverska heimspeki og menningu fyrri tíma, einkum uppeldis- og kennslufræðilegar forsendur hennar eins og þær birtast í Konfúsínisma og í gagnrýni daoisma á þá heimspeki. Einnig er stefnt að því að nemendur öðlist skilning á því hvaða félagslegu og einstaklingsbundnu þættir felast í menntun og sjálfsrækt. Í þessu samhengi verður einnig hugað að því hvað gerist þegar menntun nær ekki markmiðum sínum, hvort hún geti verið óæskileg og jafnvel hættuleg. Leitast verður við að setja efnið í samhengi við samtímahugmyndir um menntun og kennslufræði.

Nálgun og námsefni
Stuðst er að mestu við heimspekilega frumtexta sem taldir eru upp í námslýsingu. Stúdentar geta nýtt sér hvaða þýðingu sem er á þessum grundvallarritum (á ensku eða öðrum málum). Á vefnum ctext.org má finna alla þessa texta í enskri þýðingu en kennari mun láta stúdentum aðrar útgáfur í té. Einnig verður stuðst við bókina Confucian Philosophy for Contemporary Education eftir Charlene Tan (Routledge 2020). Engar forkröfur eru gerðar til þekkingar á kínverskri heimspeki.

Fjallað verður um kennsluaðferðir í tungumálakennslu og fjölmenningarlega kennslu sem tekur mið af fjölbreyttum  nemendahópi, mismunandi þörfum nemenda og bakgrunni. Kennslan verður byggð á fyrirlestrum, umræðum, verkefnavinnu og kynningum nemenda á verkefnum sínum.

Meginmarkmið fjölmenningarfræðslu eru að

• hlúa að mannréttindum, stuðla að félagslegu réttlæti og styðja við jafnrétti í menntun
• viðurkenna gildi menningarlegrar fjölbreytni og nota hana sem tæki til að styðja við nám
• efla virðingu fyrir menningarmun (málfræðilegum, þjóðernislegum, andlegum, kyni og kynhneigð, félagshagfræðilegum o.s.frv.) og efla skilning á mismunandi lífsvali og lífsreynslu.

Hluti af námskeiðinu er tveggja eininga verkefni sem samþættir efni námskeiðsins við grunnþætti  menntunar samkvæmt íslenskri aðalnámskrá. Nemar fá einnig þjálfun í gerð kennsluáætlana og að leggja fyrir verkefni af ýmsum toga sem taka mið af mismunandi bakgrunni og þörfum nemenda. 

Fjallað verður um markmið, leiðir og aðferðir, einkum þær sem tengjast hlustun, töluðu máli, leikjum, söngvum og leikrænni tjáningu. Einnig verður fjallað um lestur, orðaforða, ritun og námsmat að því marki sem hæfir ungum byrjendum. Lögð verður áhersla á að viðfangsefni barna í tungumálanámi þurfi að vera í samræmi við þroska þeirra. Námskrá og námsefni verður skoðað og nemar fá þjálfun í skipulagningu kennslustunda og þemavinnu. 

 Í málstofunni verða tekin til umfjöllunar tiltekin viðfangsefni um uppeldis- og menntamál í alþjóðlegu ljósi. Val viðfangsefna miðast við lokaverkefni þátttakenda og menntamál líðandi stundar. Nemendur velja (skipuleggja) viðfangsefni og lesefni námskeiðs út frá áhugasviði og lokaverkefni þeirra. Nemendur skipuleggja faglega ráðstefnu, flytja erindi um BA-ritgerð sína, gera veggspjald og útdrátt til birtingar í ráðstefnuriti og gefa út efnið á vefnum. Þá verða nemendur hvattir til að draga saman reynslu sína af náminu og ræða eigin framtíðarsýn um nám og störf á sviði uppeldis- og menntamála. Áhersla er lögð á fagleg og fræðileg vinnubrögð og að nemendur verði þátttakendur í faglegri umræðu á sínu fræðasviði.

Lokaverkefni til BA-prófs í alþjóðlegum menntunarfræðum er 10e og er gert ráð fyrir að það sé tekið samhliða námskeiðinu INT601G Málstofa fyrir lokaverkefni í alþjóðlegum menntunarfræðum (5 ECTS). Í þessu námskeiði vinna nemendur að lokaverkefnum í alþjóðlegum menntunarfræðum. Nemendur munu í samstarfi við leiðbeinanda vinna fræðilegt verkefni tengt áhugasviði nemandans. Leiðbeiningar um lokaverkefni eru á Uglu.

Í hvert sinn sem námskeiðið er kennt beinist það að einu þema sem skilgreint er af umsjónaraðilum námskeiðsins og fjallar um brýn viðfangsefni sem móta menntun samtímans. Hver námsþáttur beinist að lykiláskorun eða umræðu sem hefur áhrif á menntakerfi og menntunarstarf á heimsvísu. Viðfangsefni gætu verið meðal annars jöfnuður og aðgengi í menntun, mannréttindi, gervigreind og framtíð náms, vistfræðileg menntun og sjálfbærni, inngilding og fjölbreytileiki, ofbeldi í menntun og félagsleg og tilfinningaleg velferð. Nemendur munu taka þátt í gagnrýninni umfjöllun á þessum málefnum með lestri, fyrirlestrum, umræðum og tilviksrannsóknum og þróa með sér gagnrýnar nálganir á það hvernig við getum mótað menntunar- og kennslufræðileg viðbrögð við þessum áskorunum og álítamál.

Þetta námskeið fjallar um búddíska heimspeki menntunar, eða búddíska kennslu- og uppeldisfræði. Þótt fjallað verði um megininntak búddisma – samkennd, visku, frið – verður megináherslan á hvernig búddismi kennir og hvernig kennsluaðferðir hafa mótast af ólíkum menningarheimum, hefðum og sögulegu samhengi.

Búddíska hugtakið „upaya“ eða „færni í aðferðum“ verður miðlægt, þ.e. sú hugmynd að form kennslu verði ævinlega að laga að hæfni, þörfum og einstökum aðstæðum nemenda. Innan búddisma er að finna mikinn fjölda kennsluaðferða, allt frá mjög skipulögðu klausturnámi fyrstu theravada-skólanna til hugmyndaríkra dæmisagna mahayana, og frá þögn og þversögnum zen til töfrandi helgisiða vajrayana. Sérhver aðferð er síður fastmótuð kenning en kennslufræðileg aðferð: leið til að opna nemendur fyrir möguleikanum á djúpstæðum andlegum umbreytingum.

Einnig verður hvatt til reynslumiðaðrar nálgunar á búddisma. Í fyrsta lagi með vettvangsferðum í þrjú ólík búddísk samfélög: Wat Thai, Nátthaga og Hugleiðslu- og friðarmiðstöðina, sem endurspegla ólíkar hefðir theravada, zen og tíbesks búddisma. Nemendur fá ákveðnar spurningar til að bera upp við gestgjafa sína ásamt íhugunarspurningum um eðli kennslu á hverjum stað.

Í öðru lagi er nemendum boðið að taka þátt í vikulegum hugleiðslutímum sem hluta af Hugleiðsluhópi Háskólans. Þessi liður er valfrjáls og ekki metinn til einkunnar í námskeiðinu.

Nemar lesa sér til í kennslufræðum og velta fyrir sér hvernig best sé að koma til móts við markmið námskrár, hvernig matsaðferðir eiga best við og hvernig eigi að veita munnlega og skriflega endurgjöf. Kennaranemar kynna sér námsefni og ítarefni, bæði í rituðu máli og á vef. Einnig kynna þeir sér aðferðir til að efla orðaforða og mismunandi aðferðir við að þjálfa rétta og viðeigandi málnotkun. Menningarmiðlun er einnig hluti af viðfangsefni námskeiðsins.

Hluti af námskeiðinu er lokaverkefni sem samþættir ólíkar aðferðir sem kynntar eru á námskeiðinu.

Kynningarvefur um námskeiðið

Á námskeiðinu ræður samfélag staðarins tilhögun námsins og við beitum reynslunámi þar sem nemendur upplifa „siglingar, strönd og arfleifð sjóferða“. Í staðartengdri útimenntun er unnið með námsferli sem grundvallað er á upplifun af sögum sem eiga rætur að rekja til ákveðins staðar; einstökum sögulegum staðreyndum, umhverfi, menningu, efnahag, bókmenntum og listum staðarins.

Markmið námskeiðsins er að þátttakendur upplifi staðinn með öllum sínum skynfærunum og öðlist þannig tengsl við staðinn sem verða grunnur að þekkingarleit.  Með því að tengjast staðnum og bregðast við honum þroska nemendur með sér dýpri skilning á einkennum staðarins, virðingu og vitund um hann. Gengið verður og siglt um undraheim staðarins, inn í fornar og nýjar sögur hans og nemendur velta fyrir sér framtíð staðarins.

Með þennan nýja skilning og viðmið að leiðarljósi munu nemendur kanna með fjölbreyttum hætti ýmis alþjóðleg vandamál, rétt umhverfisins, sjálfbærni og félagslegt réttlæti staðarins?

Nemendur eru hvattir til að beina sjónum sínum að samfélagi, sögum, menningu og hagsmunahópum og munu ýmsir sérfróðir aðilar taka þátt í kennslu á námskeiðinu ásamt kennurum. Nemendur upplifa staðartengda uppeldisfræði (e. pedagogy of place) bæði úti og inni að eigin raun og geta með því beitt henni í lífi og starfi.

Námskeiðið hefur verið þróað í samstarfi milli Háskóla Íslands og Outdoor Learning teymisins í Plymouth Marjon University í Bretlandi og er stutt af Siglingaklúbbnum Ými, Vatnasportmiðstöðinni Siglunesi, Sjóminjasafni Reykjavíkur og Sjávarklasanun.

Fæðis- og ferðakostnaður: 15.000 kr.

Vinnulag:

Námskeiðið byggir á virkri þátttöku allra. Undirbúningsdagur er xx. júní kl. 16.30-18. Námskeiðið er dagana xx. ágúst og xx. 2027 og miðað er við kennslu allan daginn og við erum mjög mikið úti. 

Námskeiðið fer fram mikið úti. Stefnt er að því að fara á sjó, upplifa fjöru og strandlengju, kynnast nýjum hliðum á Reykjavík og fara í Viðey og jafnvel Gróttu. Mögulega verður gist í Viðey xxx. ágúst.

Nemendur kynnast mikilvægum kenningum sem liggja að baki máltileinkunn og tungumálanámi og kennslu, sérstaklega að því er varðar færniþættina fjóra (hlustun, talað mál, lestur og ritun). Lykilhugtök þ. m. t tungumálatileinkunn, nemendasjálfstæði og námsmat verða greind og ígrunduð og nemendur íhuga hvernig beita á þessari þekkingu í eigin kennslu.

Vinnulag:
Kennslan fer að jafnaði fram í fyrirlestrum og umræðum. Mikið verður lagt upp úr þátttöku og lestri nemenda og úrvinnslu úr lesefni með umræðum og nemendastýrðum málstofum. Námskeiðinu lýkur með rannsóknarverkefnum.

Náttúra Íslands
Nemendur kynnast veðri og loftslagi, jarðfræði, gróðurfari og dýralífi (villtum dýrum og húsdýrum). Fluttir verða fyrirlestrar um jarðfræði Íslands og farið í vettvangsferðir að skoða eldfjöll, hveri og hraun auk þess sem nemendur kynnast landafræði Íslands. Farið verður í fuglaskoðunarferðir, fjöruferðir og skóglendi kannað. Umhverfismál og náttúruvernd eru einnig meðal umfjöllunarefna þessa hluta námskeiðsins.

Menningararfur
Í menningarhluta námskeiðsins verður gefið yfirlit yfir íslenska menningu og menningarsögu frá miðöldum til samtímans.

Ein Íslendingasaga verður lesin. Þjóðsögur og munnleg hefð þeirra verður kynnt auk nútímabókmennta, bókmennta samtímans og annarra listgreina. Í þessum hluta námskeiðsins verður farið í styttri ferðir á söfn og listasöfn.

Vettvangsferðir (1-6 klst) eru nauðsynlegur hluti námskeiðsins.

Kennsluaðferðir: Fyrirlestrar, umræður, hópverkefni og vettvangsferðir.

Náttúra Íslands
Nemendur kynnast veðri og loftslagi, jarðfræði, gróðurfari og dýralífi (villtum dýrum og húsdýrum). Fluttir verða fyrirlestrar um jarðfræði Íslands og farið í vettvangsferðir að skoða eldfjöll, hveri og hraun auk þess sem nemendur kynnast landafræði Íslands. Farið verður í fuglaskoðunarferðir, fjöruferðir og skóglendi kannað. Umhverfismál og náttúruvernd eru einnig meðal umfjöllunarefna þessa hluta námskeiðsins.

Menningararfur
Í menningarhluta námskeiðsins verður gefið yfirlit yfir íslenska menningu og menningarsögu frá miðöldum til samtímans.

Ein Íslendingasaga verður lesin. Þjóðsögur og munnleg hefð þeirra verður kynnt auk nútímabókmennta, bókmennta samtímans og annarra listgreina. Í þessum hluta námskeiðsins verður farið í styttri ferðir á söfn og listasöfn.

Vettvangsferðir (1-6 klst) eru nauðsynlegur hluti námskeiðsins.

Kennsluaðferðir: Fyrirlestrar, umræður, hópverkefni og vettvangsferðir.

Farið verður yfir þróun tungumálakennslu undanfarinna áratuga og sjónum einkum beint að þekkingu og skilningi á þeim straumum og stefnum sem nú eru efst á baugi. Fjallað verður um hugtök, kenningar, aðferðir og þá þætti sem stuðla að fagmennsku tungumálakennarans og nemendur öðlast reynslu í að ígrunda eigin afstöðu og hugmyndir. Kynntar verða rannsóknir á tungumálanámi og kennslu og fjallað sérstaklega um nemendamiðaða kennslu.

Námskrá í ensku verður yfirfarin og greind. Kennaranemar fá tækifæri til að skoða og meta kennslu á myndböndum og þjálfast í að ígrunda eigin hugmyndir um kennslu og eigin reynslu af tungumálanámi.

Vinnulag:
Vinna í námskeiðinu krefst virkrar þátttöku og mikið verður lagt upp úr lestri nemenda og úrvinnslu úr lesefni, umræðum, hópa- og einstaklingsvinnu og dæmakennslu.

Viðfangsefni:
Fjallað verður um enskt málkerfi, málfræðihugtök, málfræðireglur, málsnið, reglur um viðeigandi mál og einkenni ritaðs máls. Athugað verður hvaða villur Íslendingum hættir til að gera í ensku ritmáli og í því samhengi verða gerðar athuganir á ritunarverkefnum grunnskólanemenda. Þá verður lögð áhersla á þjálfun í að skrifa texta af ýmsum gerðum. Kennaranemar fá jafnt og þétt æfingu í munnlegri tjáningu. Fengist verður við lestur og greiningu ólíkra textagerða, einkum þá þætti sem snúa að setningabyggingu og heildarbyggingu texta. Í því samhengi verður einnig hugað að hlutverki orðaforða og málfræði í uppbyggingu ritaðs máls.

Vinnulag:
Vinna í námskeiðinu krefst virkrar þátttöku. Það verða stuttir inngangsfyrirlestrar en að mestu leyti felst vinnan í verkefnum, bæði skriflegum og munnlegum, lestri, kynningum og umræðum.

í vinnslu

Í námskeiðinu er fjallað um sjálfboðaliðastarf og þær félagslegu, menntunarlegu og sálfræðilegu kenningar sem tengdar hafa verið við þessa tegund borgaralegrar þátttöku. Einnig er rætt um hvata að slíkri þátttöku og kynjamun í því sambandi. Loks er fjallað um mikilvæga þætti í skipulagi og uppbyggingu sjálfboðaliðastarfs sem eru til þess fallnir að þátttakendur upplifi tilgang með því að taka þátt og séu líklegri til frekari sjálfboðaliðaþátttöku í framtíðinni. Nemendur munu jafnframt fá tækifæri til að kynnast sjálfboðaliðastarfi af eigin raun og taka þátt í starfi hjá stofnunum og félagasamtökum sem veita fólki aðstoð með félagslegt jafnrétti og velferð að leiðarljósi.